URUTAN NASAL-OBSTRUEN DIALEK KELANTAN: SATU . Teori dan Aplikasi Fonologi... · Fonologi generatif

  • View
    276

  • Download
    1

Embed Size (px)

Text of URUTAN NASAL-OBSTRUEN DIALEK KELANTAN: SATU . Teori dan Aplikasi Fonologi... · Fonologi generatif

Pendahuluan Dialektologi generatif ialah cabang teori nahu

transformasi generatif yang menghuraikan dan

membandingkan kelainan yang wujud antara dialek.

Aspek fonologi merupakan aspek yang paling banyak

perbezaan antara dialek.

4-Nov-16 Adi Yasran, UPM 2

Teori Transformasi GeneratifMula diperkenalkan pada tahun 1957 oleh pelopornya

NoamChomsky melalui bukunya Syntactic Structures.

Nahu terdiri daripada set rumus untuk menghasilkan

ayat yang tidak terhad jumlahnya.

Nahu dibahagikan kepada 3 komponen:

sintaksis;

semantik; dan

fonologi.

4-Nov-16 3Adi Yasran, UPM

Fonologi generatif Fonologi generatif adalah sebahagian daripada teori

transformasi generatif.

Dipopularkan pada tahun 1968 oleh Chomsky dan Hallemelalui karya the Sound Pattern of English (SPE).

Menganggap struktur bunyi sebagai satu sistem rumusyang mencerminkan kecekapan fonologi penutur natifyang ideal.

Tujuan FG ialah menformalisasikan kecekapan fonologiintrinsik seseorang penutur sebagai satu sistem rumusyang bertanggungjawab melahirkan representasi fonetikdaripada struktur permukaan sintaksis.

4-Nov-16 4Adi Yasran, UPM

Representasi Fonetik

Terbahagi kepada 2: Bersifat idiosinkratik (kebiasaan)

senarai representasi leksikal dalam leksikon representasi dalaman;

mengandungi maklumat idiosinkratik tentangsebutan morfem dalam ujaran

Ketetapan yang sistematik

rumus fonologi dalam komponen fonologi representasi permukaan;

Mengandungi maklumat idiosinkratik sertamaklumat yang boleh diramal.

4-Nov-16 5Adi Yasran, UPM

Peranan Rumus FonologiMenukarkan bentuk dasar dalam representasi dalaman

ke bentuk fonetik dalam representasi permukaan.

Rumus fonologi bukan sahaja dinyatakan dalambentuk segmen, tetapi diformalisasikan dalam bentukfitur distingtif.

Proses fonologi terlaksana ke atas sekumpulansegmen yang berada dalam satu kelas alamiah.Misalnya [m, n, , ] berada dalam kelas alamiah[+nasal]

Rumus dilaksanakan mengikut aturan rumus.

4-Nov-16 6Adi Yasran, UPM

Hubungan antara Dialek dan Bahasa Bahasa terdiri daripada sekumpulan dialek, dan

penutur dialek saling faham-memahami antara satu sama lain.

4-Nov-16 7Adi Yasran, UPM

Dialektologi Generatif dan Kepelbagaian Dialek Melayu

Semua dialek bagi sesuatu bahasa mempunyai bentuk dalaman yang sama.

Bahasa asal/induk adalah representasi dalaman, manakala dialek turunannya adalah representasi permukaan.

Representasi dalaman boleh dibuat dengan cara:

Memilih salah satu dialek.

Memilih bentuk abstrak berdasarkan kriteria tertentu.

4-Nov-16 8Adi Yasran, UPM

Faktor Kewujudan Dialek Penambahan Rumus

Penghilangan Rumus

Perbezaan Atur Rumus

Simplifikasi Rumus

4-Nov-16 9Adi Yasran, UPM

Penambahan Rumus Satu perubahan bunyi melibatkan pertambahan satu

rumus

Pertambahan rumus yang banyak boleh menyebabkan dialek menjadi bahasa kerabat/sukuan, iaitu apabila sudah wujud keadaan saling tidak memahami antara satu sama lain.

Perubahan bunyi yang berlaku adalah disebabkan oleh proses fonologi yang terdiri daripada proses: Pengguguran

Perubahan

Penyisipan

4-Nov-16 10Adi Yasran, UPM

Data Dialek Melayu /kambi/ direalisasikan sebagai: [kam.be] Johor/Selangor [kam.ben] Bota

[kam.bin] Kedah Pesisiran

[ka.min] Kedah Utara/Perlis/Langkawi

[ka.me] Raub [ka.m] Temuan [ka.me] Pasir Mas

[kam.bia] Minang [kambie] Dialek Rawa (Perak)

4-Nov-16 11Adi Yasran, UPM

Proses Fonologi Perendahan Vokal

i e / __K#

Pendepanan Nasal

n / V __#[-bel.]

Pengguguran Nasal

/ __#

4-Nov-16 12Adi Yasran, UPM

Proses Fonologi (samb.) Pengguguran Hentian Bersuara

K / [+nas.] __-son. DA -kont. +suaraDA

Penyisipan Vokal [a, e] / i __ #

4-Nov-16 13Adi Yasran, UPM

Penghilangan Rumus Apabila sesuatu rumus dimanifestasikan dalam

kebanyakan dialek turunan, maka rumus tersebut dianggap sebagai rumus asal dalam bahasa induk/sumber.

Misalnya, rumus pembentukan glotal (PGT) yang merealisasikan /k/ sebagai [] di posisi akhir kata dan rumus pengguguran getaran (PGR) yang menggugurkan /r/ juga di akhir kata dalam kebanyakan dialek Melayu.

4-Nov-16 14Adi Yasran, UPM

Penghilangan Rumus (Samb.) Rumus pembentukan glotal

k / __# Rumus Pengguguran getaran

r / __# Contoh data bagi kebanyakan dialek Melayu:

[ka.ka][ka.k][b.sa][b.s]

4-Nov-16 15Adi Yasran, UPM

Penghilangan Rumus (Samb.) Dialek Melayu yang tidak menggunakan rumus

tersebut dianggap telah melakukan penghilangan rumus.

Misalnya dialek Melayu Sarawak yang tidak merealisasikan /k/ sebagai [] dan tidak menggugurkan /r/ di akhir kata seperti dalam contoh [kakak] dan [b.sa].

4-Nov-16 16Adi Yasran, UPM

Perbezaan Atur Rumus Rumus fonologi dilaksanakan secara beraturan,

iaitu satu rumus hendaklah mendahului rumus yang lain.

Selain rumus, atur rumus juga menyumbang kepada kewujudan dialek.

Antara atur rumus yang banyak terdapat dalam dialek Melayu ialah PGR dan rumus pembundaran vokal (PV) yang merealisasikan /a/ sebagai [] di akhir kata.

4-Nov-16 17Adi Yasran, UPM

Perbezaan Atur Rumus (Samb.) Pembundaran vokal

a / __# Dalam dialek Kelantan dan Negeri Sembilan rumus PV

dilaksanakan sebelum rumus PGR, manakala dalam dialekPerak (Kuala Kangsar), Ulu Terengganu, dan Johor rumusPGR mendahului rumus PV.Dialek Perak (KK), Dialek Kelantan, NSUlu Trg, Johor (Muar)

/bakar/ /bakar/PGR baka PV -PV bak PGR baka

[ba.k] [ba.ka]

4-Nov-16 18Adi Yasran, UPM

Simplifikasi Rumus Simplifikasi rumus ialah proses mempermudahkan rumus

daripada bunyi atau lingkungan tertentu kepada bunyi ataulingkungan yang lebih luas.

Misalnya daripada rumus PGT yang merealisasikan /k/ sebagai[] kepada rumus PGT yang merealisasikan /p, t, k/ sebagai []seperti dalam contoh [t.ta], [da.pa], dan [ba.e] dalamdialek Kelantan.

Simplifikasi rumus PGT di atas ialah:

/p, t, k/ / __# Rumus PGT di atas boleh diformalisasikan seperti berikut:

-son. [+sesak] / __#

-kont.

4-Nov-16 19Adi Yasran, UPM

Penutup Bentuk dalaman semua dialek bagi sesuatu bahasa

adalah sama, iaitu bentuk luaran bahasa induk/asal/sumber.

Kepelbagaian bentuk permukaan dalam dialek adalah akibat pelaksanaan rumus fonologi, iaitu penambahan rumus, penghilangan rumus, perbezaan atur rumus, dan simplifikasi rumus.

4-Nov-16 20Adi Yasran, UPM