Xhemajl Rudi,Lule Dhe Vjeshte

  • Published on
    26-Mar-2015

  • View
    4.655

  • Download
    12

Transcript

XHEMAJL RUDI

LULE DHE VJESHT

T RIN GA D E SIGN

Xhemajl Rudi LULE DHE VJESHT

Poezi

~1~

BibliotekaBotimet Shqiptare

Editor dhe redaktor bibliotekeEnver Neziri

Recensent Salajdin Salihi Lirim Alija Redaktore gjuhsore dhe lektore Vjollc Berisha Prgatitja kompjuterike Selajdin Latifi Kopertina Salajdin Salihi

~2~

Xhemajl Rudi LULE DHE VJESHT

Poezi

Tringa Design Tetov 2011

~3~

~4~

Xhemajl Rudi

~5~

~6~

LEGJENDANjher magjia e hyjnis ishte pylli e n pyll ishte dritsimi atje sipr shkmbit te kaltrsia e qiellit te qielli i shqipeve dhe nj lum atje derdhej n gryk te rrnjet e thella nn mal dhe tingulli mbi rrasn e gurit ishin gjurmt e hapave t kohs magjishm dhe zri i hyjnis ishte e madhe dashuria e pyllit fytyra n rrezen e jets pamja e saj shkrihej n shklqimin e syve dhe zogjt cicronin si gjethet dhe zemra ndihej si n buzt e qiellit si vet shpirti i tij n`dritsimin e jets n legjend u bekuan t gjitha njhersh n do hap t njeriut sipr balte, n gurra gursh dhe drite M pas kujtimi sublim i dashuris dhe hardhia te guri dhe tingulli si shenja t dehura t kohs

~7~

ATJEAtje lart mbi bregore t blerimit cicrojn zogjt e kaltr t`qiellit kngn e kthimit N shklqim t`yllit t dits e bardha drit vjen e duket si te lisat nn qiparis si nj hije n`shenj kujtimi aty te lugjet hone krojesh ngjyr e verdh, e ngjyr e vjollcs Nj kuror fushe dhe mali jan si rrugt n nj zgjim ku fillojn n`shklqim t drits tu u shtri n pambarim Shkulet nata, hija mbetet sikur lisat n`qiparis si nj gur sipr gursh sipr kohs prmbi kohe sikur shekulli prmbi shekull sikur ditt sipr javsh rrotullohen si hendekut njri lart e tjetri posht si nj rreth i blert i honit

~8~

si bregore sipr blerimit shenja cicrima zogjsh vajtje-ardhje zri knga hija n`dhimbje sikur stint n rreth magjik sikur drita n blerim atje te bregu,te hija e kohs sht shtrir honit nn qiparis

~9~

VETM TYVetem ty t shoh si dukesh dhe humb prsri o fjala jote prej hyjnie pamja jote prej drite t mir drita e emrit tnd e pashqiptueme asnjher As ather as tani as kurr si dehja je e zgjueme e jets ndrit n xixa tu u shfaq e tu u tret ndr sy prseritesh ditve t mia si asnjher Oh, ti e vrteta e ndrrs s mir Oh, ti gzimi i asteve t mia mbi t hirtn e prditshme Oh, ti kuror e hyjnis e nats dhe e dits Oh,ti q prfton n emrin tnd n t gjitha errsirat Ti q vetm dukesh dhe fshihesh prsri ndr sy dhe vesn e l tu ju shkri n ndjesi t jets atje sipr malit, sipr reve t shkmbit si petale shklqimi t kaltr Oh, ti emr i shfaqur, q ndrit prdit e prnat, e prarueme si valt e lumit Oh, ti q digjesh n pamjen tnde, fjaln dhe guximin tnd t pafund Dhe un t falem vetm ty, deri n agimet tona t hyjnis t drits e te emrit tnd

~ 10 ~

ELI LULJA N DRITAREeli lulja n mngjes te dritarja afr xhamit puthte dritn e agimit rritej rrezes tu u shtri Atje ishte sipr udhe n ballkonin e shtpis n nj vazo n`vija qielli syth i saj vjen e ndrit Po hapej lulja n dritare sikur xhami n`diell shklqen sht nj lule shtrir n er syth i saj si rreze n`qiell Lule-bukur, lule-jete si nj goc e brisht e d`lir pran xhamit si dy grsheta fytyra e saj e prarueme ermir eli lulja n dritare, afr xhamit n`er puhit tinguj qielli, n`pika drite, sythit rrjedhin plot shklqim lulebukur, lulejete, si nj goc e brish e d`lir sht n`petale shtrir n er, syth i saj si rreze n`qiell.

~ 11 ~

LUTJETLutej dje, lutet sot, lutet si prdit pr syt e saj, fjaln e saj, ndrrn e saj. Lutet, lutet, vetm lutet, si pran lules n`drit t hns. Ajo lutet dhe ai lutet, t dyt luten, t dyt thon; o qiell i madh, n`ndrr t kaltr, q te ti pushojn t gjith, q te ti fshajn t gjith q te ti vdesin prdit q te ti lindin si yjet q te ti n`ndrra t jets q te ti duan t treten n zjarrin tnd t gjith t digjen n`yllin tnd t gjith t mbeten n`yllin tnd prap t vijn n`yllin tnd ves t bhen n`yllin tnd mngjes t lindin n`dritn tnde lule t elin n`dritn tnde petale hne n`driten tnde tok e shtrir n`dritn tnde ngjyr m n`ngjyr

~ 12 ~

n`trndafil e n`margarit tu u rrit e tu u shtri n`trndafil e n`margarit tu u mbulu n nj drit si nj ves jete n tok, n qiell e n hn, e n yje si lule jete n t purpurtn e paan Lutej ai, lutet ajo, si nj zjarr mbi prush t shprushur dit pr dit e nat pr nat, n nj fjal n drit t tyre, n nj flak dhe m pas n sy t jets, si pas zjarrit pikon ves Pikon shpres n ves mngjesi, lule m lule ves pikllimi, pikon vesa prmbi ves, n lule toke, n lule hne, e lule diell, si lule yjet, n lule qielli

~ 13 ~

TE TI VIJA PRDITPrdit vija te ti, t isha m pran me dshir e me gzim t madh sepse ti shklqeje si zjarr i zemrs dhe lndohesha prdit n pamjen tnde dhe vija me plagt e drits, si tani, si druri i etur E ti largoheshe larg, shum larg, dhe pikoje drit n shenja t dhimbjes, dhe ndizeshin dhe shuheshin pa pra si xixllonj e nats ishe sipr arave me grur. Krkoja me fanar t t gjeja vetm ty dhe vetm ty t lutesha, nn dritn e syve t zemrs si n tempullin e t gjitha dashurive, t kaltrsis qiellore, e n ngjyrn e verdh te blerimi i kodrave dhe mbi thepin e shkmbit. Prdit t vija m afr, m pran teje doja t isha prdit si nj pasqyr t dyt ku mund ta shihnim njri-tjetrin ku mund t flisnim dhe mund t luteshim bashk, si xixllonja q duket dhe humb n flakn e vet prsri. Oh, ti je si drita n er t mbrmjes dhe un vrapoj pas teje, pas zjarrit q e bartte prnat mbi fusha t gjera me grur, mbi drunj dhe mbi gjethe ti je m afr se hna, sepse pran duarve t zemrs bart zjarrin tnd Ti q afrohesh dhe largohesh pa fund dhe un lutem pr ty deri n ag.

~ 14 ~

TEJ MITEVETok e rrafsht, e gjer me lugje, me hone, me brigje pa fund e nj lum rridhte si koha pran nj ndrtese t vjetr prej gurve t rnd przier me dheun prej bote si n`rreth t`oxhakut e gurt nxeheshin si zjarri e ftoheshin si faqja e hirit dhe vlonin koh brenda dhe shekuj si nj pik uji i njelmt n sy t flijimit si nj pik uji t mbl t lumit t qet si val trishtimi, si melodi stinsh si vet notat e tingujve t zemrs s mallit si nj pik vese nga gjiri i nns n dorn e zgjatur t pritjes s kohs si zogu i ringjallur, kur do t pikoj takimi i nj dite si gjirit t saj dshira, jeta dhe syt e t birit dhe brigje dhe kng dhe jehon dhe zana dhe pika uji dheu bote t mir, n guret mbi shenjat e dhimbjes tej miteve jan t gjitha trishtimet, t gjith gzimet, t gjitha fitoret,

~ 15 ~

t gjith motet, tej flijimeve, tej hirit, tej zjarrit. Tej drits s par t agimit t kohs, dhe muzgjet jan kujtes e dits, dhe varur si mbrmjet n vigun e miteve, e tej tyre jan gurt n dhimbjet e fjals dhe flijimet

~ 16 ~

PRDITSI`RITMIPrdit e njjta dashuri, prdit e njjta fjal. E njjta dhimbje n syt tan si prdit, nj boshsi n zemr. Nj lot kujtimi, n nj lot gzimi, dhe djalli dhe engjlli krah njri-tjetrit. E prdit nj shpres e re dhe nj e that si dega, nj gjeth q bie e nj q fluturon n erra. E ti thua prdit sht e njjta gj, prdit i njjti ritm, i njjti shikim, dhe si prdit s`ka ardhur te ne ndryshimi. Dhe lulja su rrit, prdit ti thua se mbeti si dashuria e njjt dhe vyshket e elet prap pr tu vyshkur. I njjti hap, i njjti ritm, e njjta dit vetm nj gj tani e dim t dyt, se prdit po shkojm kah perndimi dhe syt tan andej na ojn, dhe zemra jon po ashtu t njjtn fjal e thot. Dhe ditt tona elin, duken dhe perndojn, si syt tan, si dashuria, si jeta, si vet bota jon mbi ferra, si vet zjarri ku shuhet dhe prej hirit ndrit prsri. A s`t duket se prdit dika po ndryshon? E prdit ssht asnjher e njjta gj, e ne na duket kshtu, sepse ashtu sht,

~ 17 ~

te ti dhe te un, boshsia e syve t zemrs. E shpirti yn ritmin se do, as prsritjen, sepse ndryshimit ajo shkon si valz deti pa pushim, n at q ssht kurr si dita e njjt. Dhe ne nuk e ndjejme se po perndojm, si t gjitha gjrat e jets dhe t bots s ftoht. E do shuhemi atje n perndim, si prdit, ditve tona. Dhe m thuaj tani, a ssht si prdit te ne t dy ky ndryshim, si buzve n shklqimin e diellit tu u var si vatht e jets, t dy pas shpins s nats.

~ 18 ~

NJ LULE-ASTINj ast ishte buz lumi, n uj nj syth sa filloi t el, ngadal e n ngjyrn e gurve, tu u rrit e tuj u ndrit. E vogl nn valt e ujit, vjen tu u rrit tu dal npr val, e vala n val e lumit t bardh. E lulja i hapte petalet e reja, e nn diell merrte ngjyrn e kaltr. Nn uj ishte n ngjyrn e gurit, e pran dheut ishte ngjyr e blert, buz mbrmjes ishte ngjyr e purpurt. E n mngjes ishte petale shtrir n drit t bardh, si lumi rridhte, si vala n val e ngjyra e shkums ishte e saj. E shtatin e rriste si zambak i kaltr, e sipr buzve sythit t blert e puthte t kuqen n rrezeqiell, e vet si hna strukej e brisht, dhe hija e saj, ndriste n`qerpik, e qerpikut pikonte vesa n drit. Nj ast ishte kur lulja u ngjiz, n lumin me val e n ngjyr t gurit,

~ 19 ~

po ilte, po rritej n ngjyra t`ylberit. Duke u kthyer si harku n skaje t jets, lart sipr reve, n ngjyrat e saj duke ndrit si premtim n shtat vija t qiellit

~ 20 ~

SHTIZA E FJALSNj fjal n gjethin e vjeshts. E nj tjetr fjal n gjethin e blert. E nj sht n flamurin tim, me ngjyrn fisnike t vjetr sa motet, dhe t pluhurosur. N shenj ngushllimi t kohs, e ulur, e leckosur atje sipr sht, n gjysmshtizn e Fjals. Te thepi i gurit n mal, te dritarja ime, sipr udhve, valvitet fjala, me ern e blert. Si ndrrat e gjelbrta, n ngjyrn e kaltr, n gjysmshtizn e verdh, n cepin e drits e n honin e kohs.

~ 21 ~

E PURPURTAE purpurt si ndrra n dritn e hns e mira, e bardha si sythe petalesh gjinjt e saj t but, dritsojn t arta Trupi i saj i mir nn drit t purpurt dritson si lule Nj lkur e bardh si sythe jete nj fytyr e plot n bukuri petalesh n trupin e saj, si ndriste dashuria Si nj yll t shkrihej n gjinjt e saj si zjarri, si flaka n fytyr t jets shtrir si petale n ngjyr t dlir, si nj lulemir, n`dritn e hn. Nata po ikte n kujtim t astit po ndriste dita pas zhytjes s hns te mngjesi i mir pas nats s kaluar e dielli po varej te kepi n shkmb e rrezja po e puthte xhamin e dritares e ndriste lulemolln, e m pas ra drit e saj n kopsht.

~ 22 ~

RRUGTRrugt jan t gjata pa fund rrugt e drits a t territ apo nn neonet e nats s gjat aty pran lumit, pran ujit, aty pran saj Dhe n udh jan pothuaj t gjith e n rrugica t ngushta, si katakombe dhe skaje tortuaresh, sipr gurve si udhve t qiellit pa fill e pa fund E lumi i mbledh t gjitha burimet dhe derdhet n degzime prsri nga guvat e errta t toks e shkmbinjve ecn koha nn dritn e yjve Dhe pran saj, sa afr jemi, sa pran lumit udhve tona dhe t dyt te vetm si pran dritares si lulja e mngjesit ku el n pragun e drits e n syt e agimit Dhe n rrug, udhve pa fund, si krejt jeta udh lugje dhe brigje dhe prrockat ku rrjedhin ujrat mbi gur e pran ujit ka zogj, ka gjelbrim, ka kng si pran dritares kur fillon dashuria t marr nj udh

~ 23 ~

Te ajo pikonte vesa si n petalet e lules e n xhame shikimi vjen duke u tret si vet dashuria prej qelqi, si vesa, si mngjesi dhe udhs drejt yjeve po ecnim pa fund Brigjeve t lumit, n valt e qeta e her n rrmbim drunj, gjelbrim dhe shushurima zogjsh npr barin e gjelbr shtriheshin kraht si n fluturim shenjat e takimit, si dritat e neoneve, si vesa n zgjim

~ 24 ~

N BUFEN E BOHEMVEN lagjen e bohemve sht nj koh e lndueme, n dashuri t prsosur si vera n got. Si gota e qelqit, n shkumn e birrs, si kpuct e tyre t arnueme, si veshjet e vjetra me arna kohe, rrecka n arnime dhe n dinjitet t fjals. N diellin e tyre bohemt qeshin dhe ngrohen, n qiell jan si zogjt ku fluturojn t lir, e n sqepat e tyre sht luleqielli. Atje ku dita kurr s`perndon, e n shklqim jan si ylli i drits. Atje ku syri i tyre i sheh t gjitha lvizjet e ngjyrave dhe tingujt e harmonis, dhe ylberin e gjithsis n te gjitha koht. Atje ku vetem lindjet prsriten, e ngjizen n fillime, vshtrojn aty ku fryma e tyre ka emr lirie. Aty ku koha sht e lndueme, e n lndime t zhytur thell dhimbjes, n kafenen pran birrs e vern n got dhe n bekimin e fjals. N kpuct e rnda e t prbaltura, rrecka t rnda e n vuajtje t trisht,

~ 25 ~

n prbuzje t vrar ndr faqe t skuqura, si rrecka kmishe n rrudhat si brazda, si n kocka t gishtrinjve dheu i grryem. E n koken e tyre ka zjarrmi e djers, pije n dehje, fyerje dhe grushtime t rnda, gunga kan, n syt e tyre, n fytyr t tyre, si n kpuc t tyre, si n duart e tyre, t rnda t ashpra. E zemra e tyre sht e but e mir, si qeshja e mbl e ngjyrave t blerta, si vuajtja e tyre nn peshn e kohs e t reve t qiellit. Si vet vuajtjet, n pengun e moskuptimit te jets, t fjals si vet thirrjet e tyre n dehje t kohs, t fjals e t liris. Ata flisnin nn zhurmat e pijes, e si nuk i shihni ret e kohs sa t errta jan, O, t verbrit e jets s mugt, n dashuri t humbur si mbrmja jeni dhe si ditt tuaja pa sy thonin si vet mosshikimi e n errsirn tuaj, tretur prdit jeni buzve t varrit. E pas tyre sht nj tjetr drit q shklqen nj jet, dhe s`e shihni mbrmjen, as yllin e mngjesit, as mesditn, as vijn e vuajtjes, as ndryshimin tuaj. E ne si prdit jemi t dehurit dhe t nemurit e kohs, si prdit t plagosur jemi, e n ndshkimin e fjals son. E prdit t dehur duke u tret si knga e zogjve lart qiellit, ne q bartim gur t mom e t rnd, t heshtur t fjals, ne q bartim kohrat bashk dhe t gjithat i vm n nj thirrje. Ne q kurorn e heshtjes e kemi si varrin ton, si qelqi yn i pijes,

~ 26 ~

si vet vdekja jon e prditshme n syt e jets, e n gjethin e kohs. Aty ku dashuria sht prher n blerim, aty nn flamurin ton t rreckosur, n dritn fitimtare t fjals, t kohrave tona t ardhme, t vet njeriut t denj, ku fjala ndrion n shkimin tuaj, mbi verbrin e mbi ret e muzgjeve. E ne po dehemi pa u kujtuar pr asgj, vetm pr dashurin kujtimi yn deri n amshim e nj gjethe po e lm dshmi t jets bashk me fjaln. Si sot e prdit buzve t ara rrjedh fjala e kohs, e ajo e prhumbur heshtjes si nn pluhurin e harrimit, vuajtjeve tona t prsritura, prbuzjeve, goditjeve. E dritaret tona jan me njolla, t ara n fyerje t mbrmjes, Jan si ret e qiellit, si vet rndesa e ecjes n mngjese. E nj er e re do e heq pluhurin mbi gur, do ti ndrioj nj dit ngjyrat e fjalve t kohs e t heshtjes, e gjethi yn do t ket blerimin e syve te qiellit. E flamuri yn do t jet si pran gots son, si pran varrit ton q pikon prej qelqi si fruti i jets, si guximi i fjals ku ndrit n errsim mu si ne kur digjemi n dritn e liris e n bekim t fjals. Fjala e tij heshti n mesin e bohemve t tjer t lnduar, e t zhytur n dhimbje si n flakn e zjarrit, e bohemi n bufen e lagjes po tretej n dehjen e tij, si n pijen e freskt t birrs.

~ 27 ~

QYTETI PA SYA ka sy qyteti dritaret kur i hap, vesh a ka qyteti, vesht ku i mban? Goj a ka qyteti e fjala `emr ka ? Kok a ka qyteti, udht ku i ka ? Kopshtin dhe mngjesin, vesn ku e mban? Mbrmje a ka qyteti, mbrmjen ku e var? Mngjesi sht pa sy, matan perdeve gri vesht i ka t shurdht n gershetat lidh Gojn n vetmi, n heshtje duke u tret brigjeve ka gur, faqeve jan shtrir. Kulmin n rrebeshe e kokn n`emergjenc udht s`kan nj drit, as fillim, as fund. Ku fillon kopshti e streha n`diagonale n`horizontale t prthyer, n`vertikale t al, Mbrmja dhe mngjesi, jan si perde gri pa goj sht e pa sy, plot ndrra n dshir

~ 28 ~

Mbledhur grushta-grushta npr kopshte shtrir Shenja n t gjelbr, shenja n blerim. Vertikale e zymt n jehon e ngrir. Si deg sht pa gjethe, qyteti yn pa sy si brigje te zhveshura - gur varresh ne s...

Recommended

View more >