Click here to load reader

TRADICIJA KAO POKRETAČ RAZVOJA TURIZMA RURALNIH DESTINACIJAscindeks- · PDF fileTRADICIJA KAO POKRETAČ RAZVOJA TURIZMA RURALNIH DESTINACIJA ... destinacija jeste ruralni turizam

  • View
    226

  • Download
    6

Embed Size (px)

Text of TRADICIJA KAO POKRETAČ RAZVOJA TURIZMA RURALNIH DESTINACIJAscindeks- · PDF fileTRADICIJA KAO...

  • Originalni nauni rad kola biznisa Broj 2/2015

    UDC 338.48-44:39(497.11-22) DOI 10.5937/skolbiz2-10357

    TRADICIJA KAO POKRETA RAZVOJA TURIZMA

    RURALNIH DESTINACIJA

    Aleksandar Anti, student, Visoka poslovna kola strukovnih studija, Novi Sad

    Aleksandra Vujko, Visoka poslovna kola strukovnih studija, Novi Sad

    Tamara Gaji, Visoka poslovna kola strukovnih studija, Novi Sad

    Saetak: Oblik turizma koji najbolje prikazuje znaaj tradicije za razvoj turistikih

    destinacija jeste ruralni turizam. Muzika, ples, odea, gastronomski specijaliteti

    domae kuhinje, jedinstvenost prirodnih lepota, pa i sam mentalitet i gostroprimstvo

    naroda koji su domaini ruralnih sredina, predstavljaju neke od faktora koji utiu na

    svest turista prilikom odabira ovakvog tipa odmora. Istraivanje se baziralo na glavnoj

    hipotezi da tradicija jeste pokreta razvoja turizma u ruralnim sredinama i da utie na

    pozitivne efekte u oblasti turizma, ekonomije i privrede regiona. Cilj rada je

    prikazivanje vanosti tradicije u sklopu kulturolokog identiteta ruralnih mesta i

    potencijal tradicije kao pokretaa njihovog turistikog razvoja. Intervju sa zaposlenim

    osobljem u turistikoj organizaciji Poarevca pomogao je pri SWOT analizi posmatrane

    ruralne destinacije. Empirijsko istraivanje koje je sprovedeno na uzorku od 232

    ispitanika imalo je za cilj da ukae na pogodnosti razvoja ruralnog turizma na prostoru

    Poarevca. Podaci dobijeni u istraivanju su obraeni korienjem statistikog

    programa SPSS (verzija 17.0).

    Kljune rei: tradicija, kultura, ruralni turizam, autentinost, gostroprimstvo,

    gastronomija.

    TRADITION AS AN INITIATOR OF RURAL TOURISM

    DESTINATIONS DEVELOPMENT

    Abstract: Rural tourism is a form of tourism that best illustrates the importance of

    tradition in the development of tourist destinations. Music, dance, clothing, culinary

    specialties of local cuisine, unique natural beauty and the very mentality and hospitality

    of people in rural areas, represent some of the factors that influence the tourists

    consciousness when choosing this type of holiday. The research is focused on the main

    hypothesis that the tradition is an initiator of rural tourism destinations development.

    Furthermore, this would imply positive effects in the field of tourism and economy in

    general and the economy of the region. The goal of the paper is to show the importance

    * [email protected]

  • Aleksandar Anti, Aleksandra Vujko, Tamara Gaji | 10

    KOLA BIZNISA, 2/2015, 9 20

    of tradition in the cultural identity of rural areas and potentials of tradition in the role

    of initiating rural tourism destinations development. The interview with staff members

    in Pozarevac Tourism Organization has helped in the SWOT analysis of the observed

    rural destination. An empirical research is conducted on a random sample of 232

    participants in order to highlight the benefits of rural tourism development in

    Pozarevac and its surrounding area. The data were processed in SPSS program

    (version 17.0).

    Key words: tradition, culture, rural tourism, authenticity, hospitality, gastronomy.

    JEL classification: L83, O13

    1. UVOD

    U savremenom prouavanju razvoja turizma u svetu, ruralni turizam se javlja

    kao njegov veoma znaajan i rastu i segment. Teoretiari Nikerson i saradnici

    (Nickerson et al., 2001) navode da je ruralni prostor osnovni resurs za razvoj

    ruralnog turizma i da se ova turistika aktivnost oslanja na potrebu gradskih

    stanovnika za mirom, istim vazduhom, zdravom hranom i prostorom za

    rekreaciju na otvorenom. Meutim, ruralni turizam koristi se i za pojmove koji

    se odnose na turistike proizvode i usluge koji su direktno vezani za

    poljoprivrednu (agrarnu) sredinu, poljoprivredne proizvode i boravak u

    ruralnom okruenju (Cnoves et al., 2004; Donaldson, & Momsen, 2011).

    Ruralne turistike destinacije poseduju bogatu lepezu antropogenih vrednosti i

    atraktivan tradicionalni ambijent, koji je naje e okruen prirodnim

    bogatstvima nekog regiona. Ruralni turizam je usko povezan sa kulturnim

    turizmom. Njihovo sjedinjavanje i meuzavisnot, u kombinaciji sa doma im

    ugostiteljstvom i okruenjem prirodnih lepota, prua jedan jedinstven odmor.

    Etnografske vrednosti od kojih su sainjene ove destinacije, namenjene su pre

    svega prezentaciji: ku e, stare radionice, vetrenjae, salaa i drugih zgrada

    narodnog neimarstva a pretvorene su u zaviajne muzeje ili izlobene prostore.

    Narodni obiaji i nonje najbolje su prikazani kroz razne manifestacije, koje se

    odravaju u ruralnim sredinama, sa ciljem ouvanja nacionalne svesti (Pivac,

    2012). Potreba za odmaranjem u ruralnom okruenju, u velikoj meri proizilazi

    iz sve ve eg uticaja savremenog naina ivota i uticaja koji morbogeni trijas

    ima na ivot savremenog oveka (Vujko, & Plava, 2011). Naalost, danas su

    veoma popularne migracije selo-grad, koje jednosmernim putem uslovljavaju

    zastoj u razvoju seoskih sredina. Ove migracije utiu na zaposlenost, nove anse

    za mlade, odravanje tradicionalnih zanata, negovanje obiaja i svoje lokalne

    kulture. Posebni oblici turizma poput: ruralnog turizma, etno-turizma, eko-

    turizma i mnogih drugih, mogu biti veoma znaajni u oivljavanju, negovanju i

    razvoju seoskih mesta (Vujko et al., 2012).

  • 11 | TRADICIJA KAO POKRETA RAZVOJA TURIZMA RURALNIH DESTINACIJA

    KOLA BIZNISA, 2/2015, 9 20

    U Enciklopediji turizma, objavljenoj 2000. godine, nalazimo podatak da je

    ruralna sredina osnovni resurs za razvoj ruralnog turizma. Ruralni turizam

    oslanja se na potrebu gradskog stanovnitva za odmorom u tihim predelima i

    prostorom za rekreaciju na otvorenom sveem vazduhu. Ruralni turizam

    ukljuuje posetu nacionalnim parkovima i parkovima prirode, kulturnoj batini

    u ruralnom prostoru, panoramske izlete, uivanje u ruralnim predelima i

    boravak na seoskim gazdinstvima. Specifinost za proizvod ruralnog turizma

    jeste tenja da se posetiocu, tj. turisti osigura lini kontakt, ose aj za fiziko i

    ljudsko okruenje i, to je vie mogu e, da mu se prua mogu nost uestvovanja

    u seoskim aktivnostima, tradiciji i stilu ivota lokalnog stanovnitva (Dra,

    2013).

    Predmet rada je tradicija kao pokreta razvoja ruralnih sredina, ali i itavog

    regiona. Cilj rada je da se prikae uticaj koji tradicija ima na razvoj ruralnog

    turizma na posmatranoj destinaciji i irem regionu. Prema omi u (2003),

    postoji nekoliko uticaja turizma na ruralne destinacije a to je naje e posledica

    prirodnih uslova i same okoline u kojoj se selo nalazi. Ovakvo stanje moe

    dovesti do komplementarnog odnosa izmeu turizma i poljoprivrede, ali i do

    kolizije. U ekstremnim sluajevima turizam moe dovesti do toga da lokalno

    stanovnitvo skoro potpuno prestane da se bavi poljoprivredom i da se ukljui u

    turistike delatnosti (iako se ovo naje e tretira kao negativan efekat turizma,

    moe se postaviti i teza da je ova totalna konverzija ipak bolje reenje nego

    potpuna depopulacija odreenih ruralnih regija koja bi se odigrala bez turistike

    funkcije). Primer na kojem se bazira rad prikazuje pozitivan odnos turizma na

    ruralne destinacije, gde za seosko stanovnitvo tradicionalna poljoprivreda

    ostaje dominantna aktivnost, dok se turizam javlja kao dopunski izvor prihoda i

    sezonska aktivnost (iznajmljivanje soba, pove ana prodaja lokalnih

    poljoprivrednih proizvoda turistima i slino).

    Imaju i u vidu znaaj koji tradicija u okviru ruralnog turizma ima i moe da ima

    na privredni razvoj drave, zadaci istraivanja bili su slede i: istraiti stanje

    kvaliteta turistike ponude bazirane na motivu tradicije, istraiti uticaj koji

    takva ponuda ima na razvoj turistike destinacije, te oceniti njihov ukupan

    znaaj za razvoj prostora. Kori ena metodologija je SWOT analiza. Dolo se

    do slede ih zakljuaka: tradicija, kao i seoski nain ivota, poseduje veliki broj

    aktivnosti i potencijala koji se mogu plasirati sve zahtevnijoj turistikoj tranji;

    tradicionalni nain ivota zajedno sa seoskim obiajima, tradicionalnim

    zanatima, kulturom, ishranom, oblaenjem i drugm aspektima ruralnog

    okruenja stvaraju jedinstvenu i kvalitetnu ponudu sa irokim spektrom

    mogu nosti i usluga koje se turistima mogu ponuditi. Posmatrani prostorni

    obuhvat govori da trenutna uloga tradicije u razvoju ruralne destinacije igra

    malu ulogu, tj. da je loijeg stepena. Istraivanje e pokazati kakve marketinke

    mere je potrebno preduzeti u cilju lake pristupanosti informacijama koje su

  • Aleksandar Anti, Aleksandra Vujko, Tamara Gaji | 12

    KOLA BIZNISA, 2/2015, 9 20

    neophnodne potencijalnim turistima, kakva je trenutna situacija infrastrukture

    regionalnih puteva, kakvo je stanje pose enosti ruralnih destinacija i ime sve

    raspolau ove destinacije u pogledu turistike valorizacije.

    2. METODOLOGIJA

    Posmatrana destinacija je ruralno-turistikog karaktera, locirana je u istonoj

    Srbiji, u gradu Poarevcu. Re je o etno-sel

Search related