T£“RK¤°YE ¤°LA£â€ SEKT£â€“R£“ ANAL¤°Z¤° Grafik 1. Grafik 2. Grafik 3. Grafik 4. Grafik 5. Grafik 6. Grafik

  • View
    1

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of T£“RK¤°YE ¤°LA£â€...

  • TÜRKİYE İLAÇ SEKTÖRÜ ANALİZİ

    Yazar Mehmet ATASEVER

    Mayıs 2015, Ankara

    1. Baskı

  • 3

    Eğitim hayatına doğum yeri olan Erzurum’da başlayıp, yüksek lisans eğitimini; Atatürk Üniversitesi, üretim yönetim ve pazarlama alanında tamamladı. Doktora eğitimine ise muhasebe ve finansman bilim dalında devam etmektedir.

    1994 yılında Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesinde memuriyet hayatına başladı. 1998-2002 yılları arasında Türkiye Vakıflar Bankasında mali analist, 2002-2004 yılları arasında da Atatürk Üniversitesinde öğretim görevlisi olarak görev yaptı.

    Sağlık Bakanlığında Strateji Geliştirme Başkanlığı görevini 9 yıldan aşkın bir sürede yürüten Atasever, Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık tesislerinde finansal yönetim sisteminin kurulması, Global Bütçe uygulaması, aile hekimliği sistemi, hava ambulans sistemi, kamu sağlık harcamalarının belirlemesi ve izlenmesi, Sağlık Bakanlığı teşkilat yasasının yenilenmesi, Kamu Hastane Birliklerinin kurulması gibi Türkiye sağlık sistemi açısından oldukça önemli projelerde yer aldı. Şubat 2015'ten itibaren Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu başkan yardımcısı olarak görevine devam etmektedir.

    İşletme, pazarlama, bankacılık, mali analiz, finansal yönetim, hastane yönetimi, sağlık harcamaları vb. alanlarda çalışmalarda bulundu. Serbest muhasebeci mali müşavir ve bağımsız denetçi unvanlarına sahip Atasever, Türkiye’de Sağlık hizmetlerinin finansmanını ve sağlık harcamalarını analiz ettiği “Türkiye Sağlık Hizmetlerinin Finansmanı ve Sağlık Harcamalarının Analizi 2002-2013 Dönemi” adlı eseri bulunmaktadır. Ayrıca bu eser İngilizceye çevrilerek de yayımlanmıştır.

    Evli ve dört çocuk babasıdır. Kendisine ait http://www.mehmetatasever.com adresli kişisel internet sitesi bulunmaktadır.

    Mehmet ATASEVER

    Yazar Hakkında

  • 4

    "Türkiye İlaç Sektörü Analizi” kitabında, Türkiye ilaç sektörünün, sektörü etkileyen gelişmelerin ve mali yapısının farklı perspektiflerden analiz edilerek kapsamlı bir çalışma yapılmıştır.

    Analiz, 2003 yılından itibaren izlenen politikalar neticesinde Türkiye’de ilaç sektörünün nasıl geliştiği, finansmanı ve ilaca yapılan harcamaların detaylı analizi yapılarak, sektörün mevcut durumu, stratejisi ve hedefleri incelenmiştir.

    İlaç harcamaları 2002 yılı ile Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)’nun en son verisini yayınladığı yıl olan 2013 yılları ve arasındaki döneme ilişkin yapılmıştır.

    Çalışma yedi temel bölümden oluşmaktadır:

    Birinci bölümde: Türkiye Sağlık Sistemi ve 2003 yılı öncesinin değerlendirilmesi yapılmış, Türkiye sağlık sisteminde sağlanan gelişmelere ana hatlarıyla yer verilmiş ve 2002-2013 döneminde sağlık harcamalarının gelişimi ve sağlık hizmet menmuniyeti anlatılmıştır.

    İkinci bölümde: Türkiye İlaç Sektörü, ilaç endüstrisi, ilaç sektöründe dış ticaret, ilaç firmaları, ilaç dağıtım kanalları ve eczacılık insan kaynakları incelenmiştir.

    Üçüncü bölümde: 2002-2014 Döneminde Türkiye ilaç sektörünü etkileyen gelişmelere ana hatlarıyla yer verilmiştir.

    Dördüncü bölümde: Türkiye’de ilaç finansmanı, kamu ilaç bütçesinin oluşturulması, fiyatlandırma ve geri ödeme sistemi anlatılmıştır.

    Beşinci bölümde: Türkiye’deki ilaç harcamalarının gelişimi yıllar itibarıyla, finansmanı sağlayanlara, sağlık hizmet sunucularına ve fonksiyonlarına göre nominal ve reel rakamlarla mukayeseli olarak incelenmiş, grafiklerle desteklenmiştir. Ayrıca ilaç harcamalarının GSYH, sağlık harcamaları, faiz dışı kamu harcamaları ve vergi gelirleri ile mukayeseleri yapılmıştır.

    Altıncı bölümde: Türkiye’deki ilaç tüketimi, fiyat ve pazar analizi yapılmış ve OECD ülkeleri ile mukayese edilmiştir.

    Yedinci bölümde: Türkiye ilaç sektörünün stratejisi, yerli ilaç üretim çalışmaları, ilaç sektöründe Ar-Ge faaliyetleri ve ilaç sektör hedefleri anlatılmıştır.

    Ön Söz

  • 5

    Özet olarak bu çalışmada; 2003 yılından itibaren Türkiye sağlık sisteminin ve sağlık harcamalarının gelişimini (1.bölüm), Türkiye ilaç sektörünün değerlendirilmesini (2. bölüm), 2002-2014 Döneminde Türkiye ilaç sektörünü etkileyen gelişmeleri (3. bölüm), Türkiye’de ilaç finansmanı, fiyatlandırma ve geri ödemesi sistemini (4. bölüm), Türkiye ilaç harcamalarının gelişimini (5. bölüm), ilaç sektör analizini (6.bölüm) ve ilaç sektörünün stratejisi ve hedeflerini (7. bölüm) bulmak mümkündür.

    “Türkiye İlaç Sektörü Analizi” kitabı ile Türkiye’deki ilaç sektörü ve finansmanı ile ilgili önemli bir boşluğun doldurulacağını, ilaç sektörünün mali boyutunun daha iyi anlaşılacağını, tüm ilgililerin daha sağlıklı analiz yapacağını ve karar alma noktasında olanlara da yardımcı olacağını düşünüyorum.

    Bu vesile ile çalışmanın daha sonra yapılacak ileri araştırmalara rehberlik etmesini temenni ediyorum.

    Mehmet ATASEVER

    Ön Söz

  • “Ömrünün büyük çoğunluğunu ilaç kullanarak geçiren rahmetli annem Saliha Atasever hanımefendinin aziz ruhlarına

    ithaf ediyorum…”

  • 9

    ABD

    AİFD

    Ar-Ge

    ATC

    a.g.e.

    CIF

    DSÖ

    EIU

    EMA

    EPI

    FOB

    GMP

    GSYH

    IMS

    İEİS

    İTS

    KDV

    KETEM

    KKTC

    MKYS

    OTC

    OVP

    SGK

    SUT

    TEB

    TİTCK

    TOBB

    TÜBA

    TÜİK

    Amerika Birleşik Devletleri

    Araştırmacı İlaç Firmaları Derneği

    Araştırma – Geliştirme

    Anatomical Therapeutic and Chemical (Yapısal Tedavi Edici Kimyasallar)

    Adı Geçen Eser

    Cost-insurance-freight (Mal Bedeli, Sigorta ve Navlun)

    Dünya Sağlık Örgütü

    The Economist dergisi “Intelligence Unit” web sitesi http://www.eiu.com

    European Medicines Agency (Avrupa İlaç Ajansı)

    Expanded Program on Immunization (Genişletilmiş Bağışıklama Programı)

    Free on Board (Gemide Masrafsız)

    Good Manufacturing Practices (İyi Üretim Uygulamaları)

    Gayri Safi Yurt İçi Hasıla

    International Medical Statistics – IMS web sitesi http://www.imshealth.com

    İlaç Endüstrisi İşverenler Sendikası

    İlaç Takip Sistemi

    Katma Değer Vergisi

    Kanser Erken Teşhis ve Tarama Merkezi

    Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti

    Malzeme Kaynak Yönetim Sistemi

    Over The Counter (Tezgâh Üstü Ürünler)

    Orta Vadeli Program

    Sosyal Güvenlik Kurumu

    Sağlık Uygulama Tebliği

    Türk Eczacılar Birliği

    Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu

    Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği

    Türkiye Bilimler Akademisi

    Türkiye İstatistik Kurumu

    Kısaltmalar

  • 11

    İçindekiler

    Yazar Hakkında

    Ön Söz

    İthaf

    Kısaltmalar

    Grafikler

    Şekiller/Tablolar

    1. Bölüm: Türkiye Sağlık Sistemi A. Genel Demografik Bilgiler

    B. Ekonomik Göstergeler

    C. Sağlık Yönetimi

    D. Sağlık Hizmet Sunumu

    E. Sağlık Göstergeleri

    F. Sağlık Hizmetleri Finansmanı

    G. Sağlık Harcamaları

    G.1. Yıllara Göre Sağlık Harcamaları

    G.2. Yıllara Göre Sağlık Harcamalarının GSYH ile Karşılaştırması

    G.3. Yıllara Göre Kişi Başı Sağlık Harcamaları

    H. Sağlık Hizmetlerinden Memnuniyet

    2. Bölüm: İlaç Sektörünün Değerlendirilmesi A. İlaç Sektörünün Yapısı ve Özellikleri

    B. İlaç Endüstrisi

    C. İlaç Sektöründe Dış Ticaret

    D. İlaç Firmaları

    E. İlaç Dağıtım Kanalları

    F. Eczacılık İnsan Kaynakları

    3. Bölüm: İlaç Sektörünü Etkileyen Gelişmeler (2003-2014 Dönemi) A. Fiyatlandırma ile İlgili Gelişmeler

    B. Geri Ödemelerle İlgili Gelişmeler

    C. Ruhsatlandırma ile İlgili Gelişmeler

    D. Tanıtım ile İlgili Gelişmeler

    E. Aşı ile İlgili Gelişmeler

    F. Diğer Gelişmeler

    3

    4

    5

    9

    14

    17

    20 20

    22

    23

    24

    26

    27

    34

    34

    35

    37

    40

    44 44

    45

    48

    52

    55

    57

    60 60

    64

    70 71

    72 73

  • 12

    İçindekiler

    4. Bölüm: İlacın Finansmanı 78

    A. İlacın Finansmanı 78

    A.1. Kamu İlaç Finansmanı 80

    A.2. Özel Sektör İlaç Finansmanı 81

    B. Kamu İlaç Bütçesinin Oluşturulması 82

    C. İlacın Fiyatlandırılması 87

    D. Geri Ödeme Sistemi 92

    E. İlaçta Katılım Payı Uygulamaları 93

    F. Reçete Hizmet Bedeli 94

    5. Bölüm: İlaç Harcamalarının Değerlendirilmesi (2002 – 2013 Dönemi) 96

    A. Yıllara Göre Toplam İlaç Harcamaları 96

    B. Finansman Kaynağına Göre İlaç Harcamaları 97

    B

Related documents