UK¥¾AD NERWOWY NARZ¤â€‍DY ZMYS¥¾£â€œW 2020. 3. 26.¢  I- Nervus olfactorius- w¤â„¢chowy II- Nervus Opticus

  • View
    0

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of UK¥¾AD NERWOWY NARZ¤â€‍DY...

  • UKŁAD NERWOWY NARZĄDY ZMYSŁÓW

  • MÓZGOWIE - ENCEPHALON

     Jest częścią ośrodkowego układu nerwowego położoną wewnątrz jamy czaszki.

     Składa się z pięciu części:

    - kresomózgowie

    - międzymózgowie

    - śródmózgowie

    - tyłomózgowie wtórne

    - rdzeniomózgowie

  • KRESOMÓZGOWIE

     Składa się z: - dwóch półkul mózgu oddzielonych od

    siebie przez szczelinę podłużną mózgu, w głębi której znajduje się ciało modzelowate łączące obie półkule.

     Każda półkula składa się: - kory mózgu – jest to istota szara zbudowana z komórek nerwowych i tworzy zewnętrzną warstwę półkuli

    - istoty białej – utworzona jest przez wypustki komórek nerwowych i znajduje się wewnątrz półkuli

    - jąder kresomózgowia - komory bocznej – znajdującej się wewnątrz półkuli

  • KRESOMÓZGOWIE

     W korze mózgu rozróżnia się płaty, które są od siebie oddzielone bruzdami:

    - płat czołowy

    - płat ciemieniowy

    - płat skroniowy

    - płat potyliczny

    - wyspa

    - płat limbiczny

  • KRESOMÓZGOWIE

     ośrodki korowe - części kory kontrolujące określone czynności ustroju

    - ośrodek korowy ruchu – płat czołowy (zakręt przedśrodkowy), w nim zaczynają się drogi, od których zależą ruchy dowolne przeciwległej połowy ciała

    - ośrodek korowy czucia – płat ciemieniowy (zakręt zaśrodkowy), odbiera wrażenia czuciowe z przeciwległej połowy ciała, w nim kończą się drogi czuciowe

    - ośrodek korowy wzroku – płat potyliczny

    - ośrodek korowy słuchu – płat skroniowy

  • MIĘDZYMÓZGOWIE

     Wzgórze – na jego powierzchni dolnej uwypuklają się – ciało kolankowate przyśrodkowe i ciało kolankowate boczne

     Podwzgórze – czynnościowo dzielimy na część wzrokową, guzową i suteczkową przysadka mózgowa (hypophysis cerebri)

     Komora trzecia – ventriculus tertius, jest to szczelina ograniczona po bokach przez wzgórze i podwzgórze

     Szyszynka (corpus pineale)

  • MIĘDZYMÓZGOWIE

  • MIĘDZYMÓZGOWIE

    - podkorowy ośrodek czucia – wzgórze - przyjmuje wrażenia czuciowe z różnych części ciała i przekazuje je do ośrodków korowych. - podkorowy ośrodek wzroku - ciało kolankowate boczne

    - podkorowy ośrodek słuchu – ciało kolankowate przyśrodkowe

     Przekazują one wrażenia wzroku i słuchu do ośrodków korowych

  • PODWZGÓRZE

    - podkorowy ośrodek układu autonomicznego (część przednia podwzgórza związana z układem przywspółczulnym a część tylna z układem współczulnym); kieruje on czynnościami wegetatywnymi ustroju:

    -termoregulacja -regulacja pobierania pokarmu i wody (ośrodek głodu i pragnienia) -regulacja czynności płciowych -emocje -regulacja snu i czuwania

  • MIĘDZYMÓZGOWIE

  • ŚRÓDMÓZGOWIE

     Część brzuszna: - konary mózgu (nakrywka i odnogi mózgu) - dół międzykonarowy

     Część grzbietowa: - blaszka czworacza (lamina tecti):

    a) wzgórki górne - podkorowy ośrodek wzroku

    b) wzgórki dolne - podkorowy ośrodek słuchu

     wodociąg mózgu (aquaeductus cerebri) jest to wąski kanał, łączący komorę trzecią z komorą czwartą

  • TYŁOMÓZGOWIE WTÓRNE

     Most (pons)

     Móżdżek (cerebellum), który składa się z - robaka (vermis) - półkul móżdżku (hemispherium cerebelli)

  • Czynność móżdżku:

    - utrzymanie równowagi (istnieje ścisłe powiązanie z narządem równowagi)

    - utrzymywanie napięcia mięśni szkieletowych, od których zależy postawa ciała

    - koordynacja ruchowa

  • RDZENIOMÓZGOWIE

     rdzeń przedłużony (medulla oblongata), który ku górze łączy się z mostem, a ku dołowi przechodzi w rdzeń kręgowy.

     Na powierzchni brzusznej posiada dwie wyniosłości zwane piramidami utworzone przez włókna drogi korowo- rdzeniowej. Powierzchnia grzbietowa stanowi dno komory czwartej.

  • PIEŃ MÓZGU

     śródmózgowie

     most

     rdzeń przedłużony

    W pniu mózgu znajdują się:

    - jądra nerwów czaszkowych od III – XII

    - ośrodek krążenia i oddychania /leżą w tworze siatkowatym rdzenia przedłużonego/

    - drogi korowo-rdzeniowe /piramidowe/ - są to drogi świadomych ruchów dowolnych

    - drogi czucia powierzchownego i głębokiego

  • RDZEŃ KRĘGOWY – MEDULLA SPINALIS

     Leży w kanale kręgowym

     Jest przedłużeniem rdzenia przedłużonego i kończy się na wysokości II kręgu lędźwiowego przechodząc w nić końcową sięgającą do II kręgu guzicznego

     Wyróżniamy część szyjną, piersiową, lędźwiową, krzyżową i guziczną rdzenia kręgowego

     Z bruzd bocznych rdzenia wychodzą korzenie przednie /ruchowe/ i tylne /czuciowe/ tworzące nerwy rdzeniowe /31 par/

     Korzenie n.rdzeniowych otaczające w kanale krzyżowym nić końcową tworzą wraz z nią tzw. koński ogon

  • RDZEŃ KRĘGOWY

     Budowa wewnętrzna:

    - istota biała – położona obwodowo i w niej znajdują się drogi nerwowe biegnące z mózgowia do rdzenia lub odwrotnie

    - istota szara – położona centralnie, otacza kanał środkowy i tworzy węższy róg tylny /mieszczą się komórki czuciowe/, z których wychodzą korzenie tylne, szerszy róg przedni /mieszczą się komórki ruchowe/, z których wychodzą korzenie przednie oraz róg boczny w odcinku piersiowym /C8 – L2/ zawierający komórki współczulne, w odcinku krzyżowym /S2 – S4/ leżą komórki przywspółczulne

  • OPONY MÓZGOWIA – MENINGES ENCEPHALI

     opona twarda (dura mater)  opona pajęcza (arachnoidea)  opona miękka (pia mater)

    Przestrzenie pomiędzy oponami: - przestrzeń podtwardówkowa - między oponą twardą a pajęczą - przestrzeń podpajęczynówkowa - między oponą pajęczą a oponą miękką

    Przestrzeń ta miejscami się rozszerza wytwarzając zbiorniki podpajęczynówkowe /zbiornik móżdżkowo- rdzeniowy, mostowo-rdzeniowy/ i wypełniona jest płynem mózgowo-rdzeniowym

  • OPONA TWARDA

     Położona jest najbardziej zewnętrznie i przylega do wewnętrznej powierzchni czaszki

     Składa się z dwóch blaszek, które przylegają do siebie z wyjątkiem zatok żylnych:

    - blaszki zewnętrznej, która przylega do kości czaszki i pełni funkcję okostnej

    - blaszki wewnętrznej, włóknistej, która wytwarza wypustki:

  • OPONY MÓZGOWIA – MENINGES ENCEPHALI

     opona twarda  opona pajęcza  opona miękka

    Przestrzenie pomiędzy oponami:

    - przestrzeń podtwardówkowa - między oponą twardą a pajęczą

    - przestrzeń podpajęczynówkowa - między oponą pajęczą a oponą miękką

  • OPONA PAJĘCZA I MIĘKKA

     Opona pajęcza - przezroczysta, cienka błona osłaniająca całe mózgowie. Nie ma naczyń krwionośnych.

     Wytwarza ziarnistości pajęczynówki, które wnikają do światła zatok opony twardej. Przez nie następuje filtracja i odpływ płynu mózgowo-rdzeniowego

     Opona miękka otacza naczynia krwionośne zaopatrujące mózgowie w krew. Przylega bezpośrednio do mózgowia, wnika do wszystkich jego zagłębień i do komór mózgu wraz z naczyniami tworząc sploty naczyniówkowe komór.

  • PŁYN MÓZGOWO-RDZENIOWY – LIQUOR CEREBROSPINALIS

     Jest bezbarwną, przejrzystą cieczą,

    wypełnia przestrzeń podpajęczynówkową

     Miejscem wytwarzania płynu są sploty naczyniówkowe komór

     Ilość płynu w warunkach prawidłowych wynosi 130 – 150ml. Dobowa objętość wytwarzanego płynu wynosi ok. 550ml

  • KOMORY MÓZGOWIA

     Komora boczna

     Komora trzecia

     Komora czwarta

  • KOMORA TRZECIA

     Jest to szczelinowata przestrzeń leżąca w płaszczyźnie pośrodkowej w międzymózgowiu.

     Jej ścianę boczną tworzą przyśrodkowe powierzchnie wzgórza i podwzgórza

     Z komorami bocznymi łączy się za pośrednictwem parzystego otworu międzykomorowego

     Z komorą czwartą łączy się za pomocą wodociągu mózgu – jest to wąski kanał leżący w śródmózgowiu

  • KOMORA CZWARTA  Leży w tyłomózgowiu wtórnym i

    rdzeniomózgowiu, ku dołowi przechodzi w kanał środkowy rdzenia przedłużonego a ten przedłuża się w kanał środkowy rdzenia kręgowego

     Dno komory tworzy powierzchnia grzbietowa mostu i rdzenia przedłużonego tzw. dół równoległoboczny

     Strop utworzony jest głównie przez móżdżek i znajdują się w nim trzy otwory: nieparzysty otwór pośrodkowy i parzyste otwory boczne, poprzez które komora komunikuje się z przestrzenią podpajęczynówkową mózgowia i rdzenia kręgowego

  • KRĄŻENIE PŁYNU MÓZGOWO- RDZENIOWEGO

     sploty naczyniówkowe komór mózgu  pod wpływem różnicy ciśnienia płyn z

    komór bocznych przez otwory międzykomorowe przep