of 30/30
PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII –„CIEKAWA CHEMIA” W programie nauczania „Ciekawa chemia” ocenianie osiągnięć edukacyjnych ucznia polega na rozpoznaniu poziomu i postępów w opanowaniu przez ucznia wiadomości i umiejętności w stosunku do wymagań edukacyjnych wynikających z podstawy programowej i realizowanego programu nauczania, który uwzględnia te podstawę. Cele kształcenia – wymagania ogólne: I. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie informacji. II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej wiedzy do rozwiązywania problemów. III. Opanowanie czynności praktycznych. Kryteria, formy, zasady i częstotliwość oceniania. 1. Na ogólną ocenę (semestralną i roczną), którą uczeń uzyska składają się: Prace pisemne; Odpowiedzi ustne; Prace domowe; Zaangażowanie w zajęciach. 2. Narzędzia pomiaru dydaktycznego sprawdzające wiedzę i umiejętności uczniów: FORMA TREŚĆ CZĘSTOTLIWOŚĆ ZASADA Sprawdzian pisemny Materiał z danego działu nauczania Przynajmniej jeden w semestrze Termin ustala się na tydzień przed, zapisując do dziennika ołówkiem. Kartkówka zapowiadana Niewielka ilość materiału, z trzech ostatnich lekcji. Przynajmniej jedna w semestrze Termin ustala się na lekcji poprzedzającej. Kartkówka niezapowiedziana Materiał z dwóch ostatnich lekcji W miarę potrzeb Bez zapowiedzi. Odpowiedź ustna Podstawowe wiadomości z ostatnich tematów. Przynajmniej jedna w semestrze Bez zapowiedzi. Aktywność na zajęciach Materiał bieżący i wskazany przez nauczyciela. Indywidualnie w zależności od zaangażowania ucznia cztery „+” - ocena 5; trzy „+”- ocena 4; dwa„+”- ocena 3; jeden”+” – ocena 2; trzy „–” - ocena 1; Prace domowe Materiał bieżący i wskazany przez nauczyciela. Raz w miesiącu Bez zapowiedzi. Prace dodatkowe Materiał bieżący i ponadprogramow wskazany przez nauczyciela lub z inicjatywy ucznia. Indywidualnie w zależności od zaangażowania ucznia W zależności od potrzeb programowych a/ W przypadku sprawdzianów pisemnych przyjmuje się skalę punktową przeliczana na oceny cyfrowe wg kryteriów: 100% - 92% - ocena bardzo dobra; 91% - 75% - ocena dobra; 74% - 51% - ocena dostateczna; 50% - 30% - ocena dopuszczająca; 29% - 0% - ocena niedostateczna; b/ Ocenę celującą może uzyskać uczeń, który osiągnie 100% punktów i rozwiąże zadanie dodatkowe, wykazując się logicznym i samodzielnym myśleniem. c/ Zapowiedziane prace pisemne są obowiązkowe. Uczniowie , którzy nie pisali takiej pracy zobowiązani są to uczynić w termini e nie przekraczającym dwóch tygodni od daty pisania w/w pracy. d/ Uczeń na własną prośbę może poprawić zapowiedzianą pracę pisemną w uzgodnionym z nauczycielem terminie. Dla wszystkich chętnych ustala się jeden termin poprawy, poza lekcjami wynikającymi z rozkładu zajęć. Do dziennika obok oceny uzyskanej poprzednio wpisuje się ocenę poprawioną. e/ Nauczyciel oddaje sprawdzone prace pisemne w ciągu dwóch tygodni. Ocenione sprawdzone prace pisemne uczeń otrzymuje do wglądu i oddaje je z powrotem nauczycielowi, ponieważ są one przechowywane w szkole do końca roku szkolnego. Rodzice mają prawo wglądu do prac pisemnych swoich dzieci. f/ Nie można prac pisemnych poprawiać ustnie.

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII –„CIEKAWA …

  • View
    2

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII –„CIEKAWA …

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII –„CIEKAWA CHEMIA” W programie nauczania „Ciekawa chemia” ocenianie osigni edukacyjnych ucznia polega na rozpoznaniu poziomu i postpów w opanowaniu przez ucznia wiadomoci i umiejtnoci w
stosunku do wymaga edukacyjnych wynikajcych z podstawy programowej i realizowanego programu nauczania, który uwzgldnia te podstaw.
Cele ksztacenia – wymagania ogólne:
II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej wiedzy do rozwizywania problemów.
III. Opanowanie czynnoci praktycznych.
Kryteria, formy, zasady i czstotliwo oceniania.
1. Na ogóln ocen (semestraln i roczn), któr ucze uzyska skadaj si:
Prace pisemne;
Odpowiedzi ustne;
Prace domowe;
FORMA TRE CZSTOTLIWO ZASADA
dziau nauczania
Przynajmniej jeden
w semestrze
do dziennika oówkiem.
ostatnich lekcji.
Przynajmniej jedna w semestrze Termin ustala si na lekcji poprzedzajcej.
Kartkówka
niezapowiedziana
Materia z dwóch ostatnich lekcji W miar potrzeb Bez zapowiedzi.
Odpowied ustna Podstawowe wiadomoci
nauczyciela.
trzy „–” - ocena 1;
nauczyciela.
wskazany przez nauczyciela lub
a/ W przypadku sprawdzianów pisemnych przyjmuje si skal punktow przeliczana na oceny cyfrowe wg kryteriów:
100% - 92% - ocena bardzo dobra;
91% - 75% - ocena dobra;
74% - 51% - ocena dostateczna;
50% - 30% - ocena dopuszczajca;
29% - 0% - ocena niedostateczna;
b/ Ocen celujc moe uzyska ucze, który osignie 100% punktów i rozwie zadanie dodatkowe, wykazujc si logicznym i samodzielnym myleniem.
c/ Zapowiedziane prace pisemne s obowizkowe. Uczniowie , którzy nie pisali takiej pracy zobowizani s to uczyni w terminie nie przekraczajcym dwóch tygodni od daty pisania w/w pracy.
d/ Ucze na wasn prob moe poprawi zapowiedzian prac pisemn w uzgodnionym z nauczycielem terminie. Dla wszystkich chtnych ustala si jeden termin poprawy, poza lekcjami
wynikajcymi z rozkadu zaj. Do dziennika obok oceny uzyskanej poprzednio wpisuje si ocen poprawion.
e/ Nauczyciel oddaje sprawdzone prace pisemne w cigu dwóch tygodni. Ocenione sprawdzone prace pisemne ucze otrzymuje do wgldu i oddaje je z powrotem nauczycielowi, poniewa s
one przechowywane w szkole do koca roku szkolnego. Rodzice maj prawo wgldu do prac pisemnych swoich dzieci.
f/ Nie mona prac pisemnych poprawia ustnie.
g/ Przy ocenie odpowiedzi ustnej uczniów oprócz poprawnoci merytorycznej uwzgldnia si stopie samodzielnoci jej formuowania.
h/ W semestrze ucze moe zgosi przed lekcj nieprzygotowanie - jedno, jeeli ma jedn lekcj chemii tygodniowo, a dwa jeli dwie lekcje. Nieprzygotowania nie mona zgasza na lekcji
powtórzeniowej, sprawdzianie oraz w momencie wywoywania do odpowiedzi.
i/ Za kadorazowe nie przystpienie do odpowiedzi ustnej ucze otrzymuje ocen niedostateczn.
j/ Nauczyciel ma prawo sprawdzi nowo poznane wiadomoci na lekcji i oceni ucznia za posiadan wiedz i zdolno przyswajania nowych wiadomoci.
k/ Nauczyciel ma prawo kontroli zeszytu przedmiotowego ucznia raz w miesicu. Prace domowe oceniane stopniem lub „+” oraz „- „ .
l/ Oceny czstkowe s jawne, oparte o opracowane kryteria.
/ Wystawienie oceny semestralnej i na koniec roku szkolnego dokonuje si na podstawie ocen czstkowych, przy czym najwiksz wag maj oceny ze sprawdzianów, w drugiej kolejnoci s
kartkówki i odpowiedzi ustne, pozostae oceny s wspomagajce.
m/ Nauczyciel chtnie udzieli pomocy uczniowi, który zgosi ch uzupenienia braków.
n/ Ucze, który opuci powyej 50% zaj moe by nieklasyfikowany.
III. Informowanie i wspódziaanie:
a. Ucze jest informowany kadorazowo o otrzymanej na lekcji ocenie.
b. Na prob ucznia w dowolnym czasie, nauczyciel ma obowizek poinformowa go o ocenach.
c. W przypadku zagroenia ocen niedostateczn semestraln lub roczn rodzic ucznia informowany jest na miesic przed posiedzeniem klasyfikacyjnym rady pedagogicznej, w celu
wspódziaania w pokonywaniu trudnoci dydaktycznych z chemii jego dziecka.
d. Informacje dla rodziców przekazywane s:
na zebraniach ogólnych,
w dzienniczkach uczniowskich,
w czasie indywidualnych spotka nauczycieli z rodzicami.
e. Jeeli ucze otrzyma ocen semestraln niedostateczn z chemii to ma obowizek zaliczy materia programowy z I semestru w cigu dwóch pierwszych miesicy II semestru. O terminie
poprawy ucze i jego rodzice s informowani przez nauczyciela uczcego.
KLASA I Treci nauczania - wymagania szczegóowe
1. Substancje i ich waciwoci. Ucze:
1. opisuje waciwoci substancji bdcych gównymi skadnikami stosowanych na co dzie produktów np. soli kamiennej, cukru, mki, wody, miedzi, elaza; wykonuje
dowiadczenia, w których bada waciwoci wybranych substancji;
2. przeprowadza obliczenia z wykorzystaniem poj: masa, gsto i objto;
3. obserwuje mieszanie si substancji; opisuje ziarnist budow materii; tumaczy, na czym polega zjawisko dyfuzji, rozpuszczania, mieszania, zmiany stanu skupienia; planuje
dowiadczenia potwierdzajce ziarnisto materii;
4. wyjania rónice pomidzy pierwiastkiem a zwizkiem chemicznym;
5. klasyfikuje pierwiastki na metale i niemetale; odrónia metale od niemetali na podstawie ich waciwoci;
6. posuguje si symbolami (zna i stosuje do zapisywania wzorów) pierwiastków: H, O, N, Cl, S, C, P, Si, Na, K, Ca, Mg, Fe, Zn, Cu, Al, Pb, Sn, Ag, Hg;
7. opisuje cechy mieszanin jednorodnych i niejednorodnych;
8. opisuje proste metody rozdziau mieszanin i wskazuje te rónice midzy waciwociami fizycznymi skadników mieszaniny, które umoliwiaj ich rozdzielenie; sporzdza
mieszaniny i rozdziela je na skadniki (np. wody i piasku, wody i soli kamiennej, kredy i soli kamiennej, siarki i opików elaza, wody i oleju jadalnego, wody i atramentu).
2. Wewntrzna budowa materii. Ucze:
1. odczytuje z ukadu okresowego podstawowe informacje o pierwiastkach (symbol, nazw, liczb atomow, mas atomow, rodzaj pierwiastka - metal lub niemetal);
2. opisuje i charakteryzuje skad atomu (jdro: protony i neutrony, elektrony); definiuje elektrony walencyjne;
3. ustala liczb protonów, elektronów i neutronów w atomie danego pierwiastka, gdy dana jest liczba atomowa i masowa;
4. wyjania zwizek pomidzy podobiestwem waciwoci pierwiastków zapisanych w tej samej grupie ukadu okresowego a budow atomów i liczb elektronów walencyjnych;
5. definiuje pojcie izotopu, wymienia dziedziny ycia, w których izotopy znalazy zastosowanie; wyjania rónice w budowie atomów izotopów wodoru;
6. definiuje pojcie masy atomowej (rednia mas atomów danego pierwiastka, z uwzgldnieniem jego skadu izotopowego);
7. opisuje, czym róni si atom od czsteczki; interpretuje zapisy H2, 2H, 2H2 itp.;
8. opisuje rol elektronów walencyjnych w czeniu si atomów;
9. na przykadzie czsteczek H2, Cl2, N2, CO2, H2O, HCl, NH3 opisuje powstawanie wiza atomowych (kowalencyjnych); zapisuje wzory sumaryczne i strukturalne tych
czsteczek;
10. definiuje pojcie jonów i opisuje, jak powstaj; zapisuje elektronowo mechanizm powstawania jonów, na przykadzie Na, Mg, Al, Cl, S; opisuje powstawanie wizania
jonowego;
12. definiuje pojcie wartociowoci jako liczby wiza, które tworzy atom, czc si z atomami innych pierwiastków; odczytuje z ukadu okresowego wartociowo maksymaln
dla pierwiastków grup: 1., 2., 13., 14., 15., 16. i 17. (wzgldem tlenu i wodoru);
13. rysuje wzór strukturalny czsteczki zwizku dwupierwiastkowego (o wizaniach kowalencyjnych) o znanych wartociowociach pierwiastków;
14. ustala dla prostych zwizków dwupierwiastkowych, na przykadzie tlenków: nazw na podstawie wzoru sumarycznego; wzór sumaryczny na podstawie nazwy; wzór sumaryczny
na podstawie wartociowoci.
1. opisuje rónice w przebiegu zjawiska fizycznego i reakcji chemicznej; podaje przykady zjawisk fizycznych i reakcji chemicznych zachodzcych w otoczeniu czowieka; planuje
i wykonuje dowiadczenia ilustrujce zjawisko fizyczne i reakcj chemiczn;
2. opisuje, na czym polega reakcja syntezy, analizy i wymiany; podaje przykady rónych typów reakcji i zapisuje odpowiednie równania; wskazuje substraty i produkty; dobiera
wspóczynniki w równaniach reakcji chemicznych; obserwuje dowiadczenia ilustrujce typy reakcji i formuuje wnioski;
3. definiuje pojcia: reakcje egzoenergetyczne (jako reakcje, którym towarzyszy wydzielanie si energii do otoczenia, np. procesy spalania) i reakcje endoenergetyczne (do
przebiegu których energia musi by dostarczona, np. procesy rozkadu - pieczenie ciasta);
4. oblicza masy czsteczkowe prostych zwizków chemicznych; dokonuje prostych oblicze zwizanych z zastosowaniem prawa staoci skadu i prawa zachowania masy.
4. Powietrze i inne gazy. Ucze:
1. wykonuje lub obserwuje dowiadczenie potwierdzajce, e powietrze jest mieszanin; opisuje skad i waciwoci powietrza;
2. opisuje waciwoci fizyczne i chemiczne azotu, tlenu, wodoru, tlenku wgla(IV); odczytuje z ukadu okresowego pierwiastków i innych róde wiedzy informacje o azocie,
tlenie i wodorze; planuje i wykonuje dowiadczenia dotyczce badania waciwoci wymienionych gazów;
3. wyjania, dlaczego gazy szlachetne s bardzo mao aktywne chemicznie; wymienia ich zastosowania;
4. pisze równania reakcji otrzymywania: tlenu, wodoru i tlenku wgla(IV) (np. rozkad wody pod wpywem prdu elektrycznego, spalanie wgla);
5. opisuje, na czym polega powstawanie dziury ozonowej; proponuje sposoby zapobiegania jej powikszaniu;
6. opisuje obieg tlenu w przyrodzie;
7. opisuje rdzewienie elaza i proponuje sposoby zabezpieczania produktów zawierajcych w swoim skadzie elazo przed rdzewieniem;
8. wymienia zastosowania tlenków wapnia, elaza, glinu;
9. planuje i wykonuje dowiadczenie pozwalajce wykry CO2 w powietrzu wydychanym z puc;
10. wymienia róda, rodzaje i skutki zanieczyszcze powietrza; planuje sposób postpowania pozwalajcy chroni powietrze przed zanieczyszczeniami.
KLASA II Treci nauczania - wymagania szczegóowe
5. Woda i roztwory wodne. Ucze:
1. bada zdolno do rozpuszczania si rónych substancji w wodzie;
2. opisuje budow czsteczki wody; wyjania, dlaczego woda dla jednych substancji jest rozpuszczalnikiem, a dla innych nie; podaje przykady substancji, które rozpuszczaj si w
wodzie, tworzc roztwory waciwe; podaje przykady substancji, które nie rozpuszczaj si w wodzie, tworzc koloidy i zawiesiny;
3. planuje i wykonuje dowiadczenia wykazujce wpyw rónych czynników na szybko rozpuszczania substancji staych w wodzie;
4. opisuje rónice pomidzy roztworem rozcieczonym, stonym, nasyconym i nienasyconym;
5. odczytuje rozpuszczalno substancji z wykresu jej rozpuszczalnoci; oblicza ilo substancji, któr mona rozpuci w okrelonej iloci wody w podanej temperaturze;
6. prowadzi obliczenia z wykorzystaniem poj: stenie procentowe, masa substancji, masa rozpuszczalnika, masa roztworu, gsto; oblicza stenie procentowe roztworu
nasyconego w danej temperaturze (z wykorzystaniem wykresu rozpuszczalnoci);
7. proponuje sposoby racjonalnego gospodarowania wod.
6. Kwasy i zasady. Ucze:
1. definiuje pojcia: wodorotlenku, kwasu; rozrónia pojcia wodorotlenek i zasada; zapisuje wzory sumaryczne najprostszych wodorotlenków: NaOH, KOH, Ca(OH)2, Al(OH)3 i
kwasów: HCl, H2SO4, H2SO3, HNO3, H2CO3, H3PO4, H2S;
2. opisuje budow wodorotlenków i kwasów;
3. planuje i/lub wykonuje dowiadczenia, w wyniku których mona otrzyma wodorotlenek, kwas beztlenowy i tlenowy (np. NaOH, Ca(OH)2, Al(OH)3, HCl, H2SO3); zapisuje
odpowiednie równania reakcji;
4. opisuje waciwoci i wynikajce z nich zastosowania niektórych wodorotlenków i kwasów;
5. wyjania, na czym polega dysocjacja elektrolityczna zasad i kwasów; zapisuje równania dysocjacji elektrolitycznej zasad i kwasów; definiuje kwasy i zasady (zgodnie z teori
Arrheniusa);
6. wskazuje na zastosowania wskaników (fenoloftaleiny, wskanika uniwersalnego); rozrónia dowiadczalnie kwasy i zasady za pomoc wskaników;
7. wymienia rodzaje odczynu roztworu i przyczyny odczynu kwasowego, zasadowego i obojtnego;
8. interpretuje warto pH w ujciu jakociowym (odczyn kwasowy, zasadowy, obojtny); wykonuje dowiadczenie, które pozwoli zbada pH produktów wystpujcych w yciu
codziennym czowieka (ywno, rodki czystoci itp.);
9. analizuje proces powstawania kwanych opadów i skutki ich dziaania; proponuje sposoby ograniczajce ich powstawanie.
7. Sole. Ucze:
1. wykonuje dowiadczenie i wyjania przebieg reakcji zobojtniania (np. HCl + NaOH);
2. pisze wzory sumaryczne soli: chlorków, siarczanów(VI), azotanów(V), wglanów, fosforanów(V), siarczków; tworzy nazwy soli na podstawie wzorów i odwrotnie;
3. pisze równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej wybranych soli;
4. pisze równania reakcji otrzymywania soli (reakcje: kwas + wodorotlenek metalu, kwas + tlenek metalu, kwas + metal, wodorotlenek metalu + tlenek niemetalu);
5. wyjania pojcie reakcji strceniowej; projektuje i wykonuje dowiadczenie pozwalajce otrzymywa sole w reakcjach strceniowych, pisze odpowiednie równania reakcji w
sposób czsteczkowy i jonowy; na podstawie tabeli rozpuszczalnoci soli i wodorotlenków wnioskuje o wyniku reakcji strceniowej;
6. wymienia zastosowania najwaniejszych soli: wglanów, azotanów (V), siarczanów (VI), fosforanów (V) i chlorków.
KLASA III Treci nauczania - wymagania szczegóowe
8. Wgiel i jego zwizki z wodorem. Ucze:
1. wymienia naturalne róda wglowodorów;
2. definiuje pojcia: wglowodory nasycone i nienasycone;
3. tworzy wzór ogólny szeregu homologicznego alkanów (na podstawie wzorów trzech kolejnych alkanów) i ukada wzór sumaryczny alkanu o podanej liczbie atomów wgla;
rysuje wzory strukturalne i póstrukturalne alkanów;
4. obserwuje i opisuje waciwoci fizyczne i chemiczne (reakcje spalania) alkanów na przykadzie metanu i etanu;
5. wyjania zaleno pomidzy dugoci acucha wglowego a stanem skupienia alkanu;
6. podaje wzory ogólne szeregów homologicznych alkenów i alkinów; podaje zasady tworzenia nazw alkenów i alkinów w oparciu o nazwy alkanów;
7. opisuje waciwoci (spalanie, przyczanie bromu i wodoru) oraz zastosowania etenu i etynu;
8. projektuje dowiadczenie pozwalajce odróni wglowodory nasycone od nienasyconych;
9. zapisuje równanie reakcji polimeryzacji etenu; opisuje waciwoci i zastosowania polietylenu.
9. Pochodne wglowodorów. Substancje chemiczne o znaczeniu biologicznym. Ucze:
1. tworzy nazwy prostych alkoholi i pisze ich wzory sumaryczne i strukturalne;
2. bada waciwoci etanolu; opisuje waciwoci i zastosowania metanolu i etanolu; zapisuje równania reakcji spalania metanolu i etanolu; opisuje negatywne skutki dziaania
alkoholu etylowego na organizm ludzki;
3. zapisuje wzór sumaryczny i strukturalny glicerolu; bada i opisuje waciwoci glicerolu; wymienia jego zastosowania;
4. podaje przykady kwasów organicznych wystpujcych w przyrodzie i wymienia ich zastosowania; pisze wzory prostych kwasów karboksylowych i podaje ich nazwy
zwyczajowe i systematyczne;
6. wyjania, na czym polega reakcja estryfikacji; zapisuje równania reakcji pomidzy prostymi kwasami karboksylowymi i alkoholami jednowodorotlenowymi; tworzy nazwy
estrów pochodzcych od podanych nazw kwasów i alkoholi; planuje i wykonuje dowiadczenie pozwalajce otrzyma ester o podanej nazwie;
7. opisuje waciwoci estrów w aspekcie ich zastosowa;
8. podaje nazwy wyszych kwasów karboksylowych nasyconych (palmitynowy, stearynowy) i nienasyconych (oleinowy) i zapisuje ich wzory;
9. opisuje waciwoci dugoacuchowych kwasów karboksylowych; projektuje dowiadczenie, które pozwoli odróni kwas oleinowy od palmitynowego lub stearynowego;
10. klasyfikuje tuszcze pod wzgldem pochodzenia, stanu skupienia i charakteru chemicznego; opisuje waciwoci fizyczne tuszczów; projektuje dowiadczenie pozwalajce
odróni tuszcz nienasycony od nasyconego;
11. opisuje budow i waciwoci fizyczne i chemiczne pochodnych wglowodorów zawierajcych azot na przykadzie amin (metyloaminy) i aminokwasów (glicyny);
12. wymienia pierwiastki, których atomy wchodz w skad czsteczek biaek; definiuje biaka jako zwizki powstajce z aminokwasów;
13. bada zachowanie si biaka pod wpywem ogrzewania, stonego etanolu, kwasów i zasad, soli metali cikich (np. CuSO4) i soli kuchennej; opisuje rónice w przebiegu
denaturacji i koagulacji biaek; wylicza czynniki, które wywouj te procesy; wykrywa obecno biaka w rónych produktach spoywczych;
14. wymienia pierwiastki, których atomy wchodz w skad czsteczek cukrów; dokonuje podziau cukrów na proste i zoone;
15. podaje wzór sumaryczny glukozy i fruktozy; bada i opisuje waciwoci fizyczne glukozy; wskazuje na jej zastosowania;
16. podaje wzór sumaryczny sacharozy; bada i opisuje waciwoci fizyczne sacharozy; wskazuje na jej zastosowania; zapisuje równanie reakcji sacharozy z wod (za pomoc
wzorów sumarycznych);
17. opisuje wystpowanie skrobi i celulozy w przyrodzie; podaje wzory sumaryczne tych zwizków; wymienia rónice w ich waciwociach; opisuje znaczenie i zastosowania tych
cukrów; wykrywa obecno skrobi w rónych produktach spoywczych.
Kryteria na poszczególne stopnie szkolne:
1. Ocen niedostateczn otrzymuje ucze, który;
- nie opanowa tych wiadomoci i umiejtnoci, które s konieczne do dalszego ksztacenia
- nie potrafi rozwizywa zada teoretycznych lub praktycznych o elementarnym stopniu trudnoci nawet z pomoc nauczyciela
- nie zna symboliki chemicznej
2. Ocen dopuszczajc otrzymuje ucze który:
- ma braki w opanowaniu wiadomoci i umiejtnoci okrelonych programem, ale braki te nie przekrelaj moliwoci dalszego ksztacenia
- rozwizuje, z pomoc nauczyciela, typowe zadania teoretyczne lub praktyczne o niewielkim stopniu trudnoci
- z pomoc nauczyciela potrafi bezpiecznie wykonywa proste eksperymenty chemiczne, pisa proste wzory chemiczne i proste równania chemiczne
3. Ocen dostateczn otrzymuje ucze, który:
- opanowa w podstawowym zakresie te wiadomoci i umiejtnoci okrelone programem,. które s konieczne do dalszego ksztacenia i poprawnie je stosuje do
rozwizywania, z pomoc nauczyciela, typowych zada lub problemów
- potrafi korzysta, z pomoc, nauczyciela, z takich róde wiedzy- jak: ukad okresowy pierwiastków, wykresy, tablice chemiczne
- z pomoc nauczyciela potrafi bezpiecznie wykonywa dowiadczenia chemiczne
- potrafi z pomoc nauczyciela, pisa i uzgodni równania reakcji chemicznych
4. Ocen dobr otrzymuje ucze, który;
- opanowa w duym zakresie wiadomoci i umiejtnoci okrelone programem poprawnie stosuje wiadomoci i umiejtnoci do
samodzielnego rozwizywania typowych zada lub problemów
- potrafi korzysta z ukadu okresowego pierwiastków, wykresów tablic i innych róde wiedzy chemicznej
- potrafi bezpiecznie wykonywa dowiadczenia chemiczne
- potrafi pisa i uzgodni równania reakcji chemicznych
5. Ocen bardzo dobr otrzymuje ucze, który:
- opanowa w penym zakresie wiadomoci i umiejtnoci okrelone programem
- potrafi stosowa wiadomoci w sytuacjach nietypowych ( problemowych )
- umie formuowa problemy i dokonuje analizy lub syntezy nowych zjawisk
- umie rozwizywa problemy w sposób nietypowy
- osiga sukcesy w konkursach pozaszkolnych
- potrafi planowa i bezpiecznie przeprowadzi eksperymenty chemiczne
6. Ocen celujc otrzymuje ucze, który:
- posiada wiadomoci i umiejtnoci znacznie wykraczajce poza program nauczania,
- potrafi stosowa wiadomoci w sytuacjach nietypowych (problemowych)
- umie formuowa problemy i dokonywa analizy i syntezy nowych zjawisk
- proponuje rozwizania nietypowe
-osiga sukcesy w konkursach i olimpiadach chemicznych szczebla wyszego ni szkolny
PROPOZYCJA PRZEDMIOTOWEGO SYSTEMU OCENIANIA (PSO)
Wymagania na poszczególne oceny z chemii „Ciekawa chemia”
Dzia 1. WIAT SUBSTANCJI
Ucze:
w pracowni chemicznej;
i gazowe;
otoczeniu;
larnonaukowy na temat wybranych
rozpoznaje i nazywa podstawowy
sprzt i naczynia laboratoryjne;
na etykietach opakowa odczynników
chemii na przestrzeni dziejów;
potrafi udzieli pierwszej pomocy
przyrodniczych;
dziedzinami nauki;
gsto, a gazy najmniejsz;
i niemetale;
chemicznej;
i zoone.
wanych w gospodarstwie domowym;
lach (odczytuje gsto oraz wartoci
temperatury wrzenia i temperatury
substancji;
i wymienia ich waciwoci;
odczytuje dane tabelaryczne, doty-
czce wartoci temperatury wrzenia
i temperatury topnienia metali;
podaje zastosowanie wybranych
metale wystpuj w przyrodzie;
tacja, filtracja, odparowanie rozpusz-
bada waciwoci wybranych metali
elektrycznego);
podaje definicj korozji;
macja;
wiadczenia dotyczce rozdzielania
destylacji;
zacji i gospodarce czowieka;
ze sob;
nych na lekcji) metali oraz wyciga
prawidowe wnioski na podstawie
macja na przykadzie jodu;
porównuje waciwoci stopu (mie-
skadników;
je do rozdzielania mieszanin;
projektuje proste zestawy dowiad-
czalne do rozdzielania wskazanych
poznanymi metodami;
przeprowadza rekcj termicznego
duktów rozkadu cukru okrela typ
reakcji chemicznej;
stawie obserwacji.
nania reakcji chemicznej;
chemicznej;
Przykady wymaga nadobowizkowych
posuguje si pojciem gstoci substancji w zadaniach problemowych;
zna skad i zastosowanie innych, ni poznanych na lekcji, stopów (np. stopu Wooda);
przeprowadza chromatografi bibuow oraz wskazuje jej zastosowanie;
tumaczy, na czym polega zjawisko alotropii i podaje jej przykady;
samodzielnie podejmuje dziaania zmierzajce do rozszerzenia swoich wiadomoci i umiejtnoci zdobytych na lekcjach chemii;
przeprowadza badania waciwoci substancji;
identyfikuje substancje na podstawie samodzielnie przeprowadzonych bada;
prezentuje wyniki swoich bada w formie wystpienia, referatu lub za pomoc multimediów (np. w formie prezentacji multimedialnej).
Dzia 2. BUDOWA ATOMU A UKAD OKRESOWY PIERWIASTKÓW CHEMICZNYCH
Wymagania na ocen
Ucze:
dwuliterowe;
pierwsza litera jest wielka, a druga
– maa;
kombinacje literowe – symbole
z atomów;
definiuje atom;
elektron walencyjny, konfiguracja
okresowym pierwiastków chemicz-
okresy;
charakteru chemicznego;
wymienia przykady izotopów;
dyfuzji;
elementarnych;
oblicza liczby protonów, elektronów
i neutronów znajdujcych si
w atomach danego pierwiastka
chemicznego, korzystajc z liczby
w prace nad uporzdkowaniem
porzdkuje podane pierwiastki
chemicznej podanych pierwiastków;
wskazuje w ukadzie okresowym
izotopach pierwiastków chemicznych;
wskazuje zagroenia wynikajce
ze stosowania izotopów
i zalet energetyki jdrowej;
pierwiastka w staroytnoci;
symbole pierwiastków chemicznych;
planuje i przeprowadza
tumaczy, dlaczego wprowadzono
i okresach;
atomowych izotopów;
grupie maj podobne waciwoci;
tumaczy, dlaczego gazy szlachetne
s pierwiastkami mao aktywnymi
masow.
pierwiastków chemicznych;
promieniotwórcze;
omawia wpyw promieniowania
jdrowego na organizmy;
okresowym budow atomu danego
Przykady wymaga nadobowizkowych
zna ciekawe historie zwizane z pochodzeniem lub tworzeniem nazw pierwiastków chemicznych;
przedstawia rozwój pojcia: atom i zaoenia teorii atomistyczno-czsteczkowej;
przedstawia inne, ni poznane na lekcji, sposoby porzdkowania pierwiastków chemicznych;
ledzi w literaturze naukowej osignicia w dziedzinie bada nad atomem i pierwiastkami promieniotwórczymi;
bezbdnie oblicza mas atomow ze skadu izotopowego pierwiastka chemicznego;
oblicza skad procentowy izotopów pierwiastka chemicznego;
zna budow atomów pierwiastków chemicznych o liczbach atomowych wikszych od 20;
uzasadnia, dlaczego lantanowce i aktynowce umieszcza si najczciej pod gówn czci tablicy.
Dzia 3. CZENIE SI ATOMÓW
Wymagania na ocen
Ucze:
i kationy;
lencyjne);
wzoru sumarycznego;
czenie (syntez), rozkad (analiz)
czenia (syntezy), rozkadu (analizy)
Ucze:
rysuje modele wiza jonowych
elektronowego;
pierwiastków i zwizków chemicznych;
czenia (syntezy), rozkadu (analizy)
czenia (syntezy), rozkadu (analizy)
dobiera wspóczynniki
wykonuje bardzo proste obliczenia
oparte na staoci skadu.
atomowym (kowalencyjnym)
tlenków niemetali oraz wzory
typu;
przemysowych.
Ucze:
konfiguracji elektronowej;
znajomoci masy czsteczkowej;
Przykady wymaga nadobowizkowych
rozwizuje proste zadania z uwzgldnieniem mola;
rozwizuje zoone chemografy: ustala, jakie substancje kryj si pod wskazanymi oznaczeniami, zapisuje równania reakcji;
w podanym zbiorze reagentów dobiera substraty do produktów, a nastpnie zapisuje równania reakcji, okrelajc ich typ;
interpretuje równania reakcji chemicznych pod wzgldem ilociowym;
wykonuje obliczenia stechiometryczne uwzgldniajce poznane w trakcie realizacji dziau pojcia i prawa.
Dzia 4. GAZY I ICH MIESZANINY
Wymagania na ocen
Ucze:
powietrze;
w przyrodzie;
definiuje tlenek;
wyjania znaczenie azotu dla
tlenku wgla(IV) [dwutlenku wgla];
Ucze:
byoby ycia na Ziemi;
wskazuje róda pochodzenia ozonu
organizmów;
wzorów;
zmów;
zadecydowaa o jego zastosowaniu;
np. tlenek wgla(IV);
modeli i odwrotnie;
zapisuje równania reakcji
otrzymywania kilku tlenków;
w przyrodzie;
wgla(IV) w przyrodzie;
osobom znajdujcym si w pomiesz-
czeniu (przy zaoeniu, e jest to
pomieszczenie hermetyczne i jest mu
znane zuycie tlenu na godzin);
konstruuje proste przyrzdy do
powietrza, badanie udziau powietrza
w paleniu si wiecy;
otrzymuje pod nadzorem nauczyciela
tlen podczas reakcji termicznego
z innymi pierwiastkami nazywa si
spalaniem;
metali i tlenki niemetali oraz podaje
przykady takich tlenków;
wyjania, dlaczego wzrost zawartoci
niekorzystny;
w niewietrzonych pomieszczeniach;
omawia waciwoci wodoru;
bezpiecznie obchodzi si
wyjania powstawanie efektu
ozonowej.
z wiórkami magnezowymi;
mieszanin wybuchowych, jakie s
mona si zabezpieczy;
porównuje gsto wodoru
z gstoci powietrza;
Ucze:
wie, kto po raz pierwszy i w jaki sposób skropli powietrze;
rozumie proces skraplania powietrza i jego skadników;
zna szersze zastosowania tlenu czsteczkowego i ozonu;
zna i charakteryzuje waciwoci wikszoci znanych tlenków;
charakteryzuje kilka nadtlenków;
dowiadczalnie sprawdza wpyw nawoenia azotowego na wzrost i rozwój rolin;
rozumie natur biochemiczn cyklu azotu w przyrodzie;
wyjania, czym spowodowana jest maa aktywno chemiczna helowców;
rozumie i opisuje proces fotosyntezy;
zna fakty dotyczce bada nad wodorem;
podejmuje si zorganizowania akcji o charakterze ekologicznym.
Dzia 5. WODA I ROZTWORY WODNE
Wymagania na ocen
Ucze:
w budowie organizmów;
spotykanych w yciu codziennym;
roztworu;
roztworu;
przykady roztworów o okrelonych
podaje róda zanieczyszcze wody;
zna podstawowe skutki zanieczyszcze
tumaczy znaczenie wody
w funkcjonowaniu organizmów;
czowieka;
rozpuszczania si substancji
bada szybko rozpuszczania si
midzy roztworem rozcieczonym
procentowe roztworu do prostych
roztworu;
e woda jest zanieczyszczona.
wykrywa wod w produktach
mineraach;
wody;
tworem koloidalnym;
substancji;
steniu procentowym;
nego roztworu w celu rozcieczenia
go do wymaganego stenia
emulsji spotykanych w yciu
podaje przykady roztworów kolo-
idalnych spotykanych w yciu
oblicza stenie procentowe
i gsto substancji rozpuszczonej
rozpuszczonej w okrelonej masie
steniu procentowym;
doda do danego roztworu w celu
zatenia go do okrelonego stenia
procentowego;
z danego roztworu w celu zatenia
go do okrelonego stenia procen-
towego;
przygotowania roztworu okrelonym
steniach;
o znanych steniach procentowych
wod.
tumaczy efekt Tyndalla;
prezentuje swoje pogldy na temat ekologii wód w Polsce i na wiecie;
zna i rozumie definicj stenia molowego;
wykonuje proste obliczenia zwizane ze steniem molowym roztworów.;
stosuje zdobyte wiadomoci w sytuacjach problemowych.
Dzia 6. WODOROTLENKI A ZASADY
Wymagania na ocen
Ucze:
aktywne;
wzory wodorotlenków wybranych
i zachowuje ostrono w pracy z nimi;
opisuje waciwoci wodorotlenków
tumaczy dysocjacj elektrolityczn
od zasady.
on ma zastosowanie;
zna kilka wskaników sucych do identyfikacji wodorotlenków;
wie, jak zmienia si charakter chemiczny tlenków metali wraz ze wzrostem liczby atomowej metalu;
zna pojcie alkaliów;
rozwizuje zadania problemowe zwizane z tematyk wodorotlenków i zasad.
Dzia 7. KWASY
Wymagania na ocen
Ucze:
kwasowej;
woci niektórych kwasów;
wymienia waciwoci wybranych
rozumie pojcie: kwane opady;
wymienia skutki kwanych opadów.
tlenków kwasowych z wod;
ich wzoru;
zapisuje wzory strukturalne poznanych
elektrolitycznej (jonowej);
spoywczych i rodkach czystoci
tlenków kwasowych z wod;
podaje, jakie barwy przyjmuj
wskaniki w roztworach kwasów;
rysuje modele czsteczek poznanych
przestrzenne);
zna trujce waciwoci chlorowo-
doru, siarkowodoru i otrzymanych
kwasów;
pracy z kwasami: solnym
Ucze:
wymi: tlenkiem siarki(IV), tlenkiem
nazw;
jonów;
dysocjacji elektrolitycznej (jonowej)
nieorganiczne (mineralne) i kwasy
roztworu;
przygotowuje raport z bada odczynu
opadów w swojej okolicy;
obojtny lub zasadowy;
wyjania pochodzenie kwanych
kwanym opadom;
wymienia nazwy zwyczajowe kilku
kwasów organicznych, które moe
apteczce;
otoczenia;
rónych substancji stosowanych
w yciu codziennym;
formy kwanych opadów: sucha i
mokra;
zna kilka wskaników sucych do identyfikacji kwasów;
zna wzory i nazwy innych kwasów tlenowych i beztlenowych ni poznanych na lekcjach;
wie, jakie s waciwoci tych kwasów;
zna zastosowanie wikszoci kwasów mineralnych;
przedstawia metody przemysowe otrzymywania poznanych kwasów;
proponuje dowiadczenie majce na celu opracowanie wasnej skali odczynu roztworu;
stosuje zdobyte wiadomoci w sytuacjach problemowych.
Dzia 8. SOLE
Wymagania na ocen:
Ucze:
krysztaów;
wie, e produktem reakcji kwasu
z zasad jest sól;
podaje definicj dysocjacji elektroli
i trudno rozpuszczalne w wodzie;
podaje przykady soli obecnych
(w kuchni i azience);
nawozy mineralne;
Ucze:
pisze równania reakcji otrzymywania
pisze równania reakcji kwasu
reakcji otrzymywania soli wybranymi
rozpuszczalne w wodzie;
rozpuszczalne w wodzie;
reakcji soli z kwasami oraz soli
z zasadami;
i przydatnych w yciu codziennym;
rozumie pojcia: gips i gips palony.
Ucze:
i odwrotnie;
kwasowych z tlenkami zasadowymi;
przeprowadza w obecnoci nauczy-
przewodz prd;
skrócony oraz odczytuje równania
reakcji otrzymywania soli wybranymi
rozpuszczalnych w wodzie;
przeprowadza reakcj strcania;
Ucze:
dowym);
ru wodnego, dobierajc odpowiednie
reakcja soli z zasadami i soli z kwasami;
tumaczy, na czym polega reakcja
kwasów z wglanami i identyfikuje
produkt tej reakcji;
ów (pierwiastków biogennych);
palonego i gaszonego;
dowiadczalnie wykrywa wglany
wytwarzania produktów codziennego
i gipsu palonego;
dowiadczalnie wykrywa wglany
podaje przykady zastosowania
Ucze:
korzysta z rónych róde informacji dotyczcych soli, nie tylko tych wskazanych przez nauczyciela;
formuuje problemy i dokonuje analizy/syntezy nowych zjawisk dotyczcych soli;
zna i rozumie pojcie miareczkowania;
zna nazwy potoczne kilku soli;
podaje waciwoci poznanych soli;
[zna pojcie katoda i anoda; wie, na czym polega elektroliza oraz reakcje elektrodowe]; F
rozumie, na czym polega powlekanie galwaniczne;
stosuje zdobyte wiadomoci w sytuacjach problemowych.
Dzia 9. WGLOWODORY
Wymagania na ocen
Ucze:
wgiel w przyrodzie;
czterech pocztkowych wglowodorów
dy ich nazewnictwa;
ich nazewnictwa;
lenu);
buduje model czsteczki i pisze wzór
sumaryczny i strukturalny etenu;
pisze równania reakcji spalania
alkenów oraz reakcji przyczania
polimeryzacji;
wzór sumaryczny i strukturalny
bada waciwoci chemiczne alkanów;
laboratoryjnych otrzyma etylen;
polietylenu;
ziemnego we wspóczesnym wiecie.
rozumie i wyjania pojcie izomerii;
zna wzory sumaryczne i nazwy alkanów o liczbie atomów wgla 11–15;
zna inne polimery, np. polichlorek winylu i polipropylen;
wie, co to s cykloalkany i wglowodory aromatyczne;
stosuje zdobyte wiadomoci w sytuacjach problemowych.
Dzia 10. POCHODNE WGLOWODORÓW
Ucze:
alkoholi jednowodorotlenowych;
myda;
kwasu z alkoholem;
Ucze:
acuchach;
kwasu octowego i kwasu
zna budow czsteczki aminy
kwasy nasycone od nienasyconych;
pisze równania reakcji kwasu
pisze równanie reakcji otrzymywania
alkoholi wielowodorotlenowych;
reakcji kwasów karboksylowych
wyprowadza ogólny wzór kwasów
wody;
woci zwizków;
peptydowe.
zna izomery alkoholi;
zna wzory innych kwasów, np. wzór kwasu szczawiowego.
pisze wzory i równania reakcji otrzymywania dowolnych estrów (w tym wosków i tuszczów);
podaje przykady peptydów wystpujcych w przyrodzie;
stosuje zdobyte wiadomoci w sytuacjach problemowych.
Dzia 11. SUBSTANCJE O ZNACZENIU BIOLOGICZNYM
Wymagania na ocen
Ucze:
dodatki do
ywnoci; F
zna inne reakcje charakterystyczne, np. prób Tollensa dla glukozy;
potrafi wyjani, co to jest struktura pierwszorzdowa i drugorzdowa (trzeciorzdowa) biaek;
zna przykady wókien sztucznych, wie, jak maj budow;
stosuje zdobyte wiadomoci w sytuacjach problemowych.