Click here to load reader

Pomorski Ekolog 15

  • View
    221

  • Download
    4

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Pomorski Ekolog 15

Text of Pomorski Ekolog 15

  • VIII Dziennik Pomorza - 8 czerwca 2011 - nr 23www.portalpomorza.pl

    red tech. KK

    Dodatek dofinansowany zosta przez Wojewdzki Fundusz Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej w Gdasku. Fundusz nie ponosi odpowiedzialnoci

    za treci zawarte w dodatku.

    Spalanie to proces che-micznego czenia si paliwa z tlenem zawartym w powie-trzu. Jak mwi specjalici, spalenie zupene to takie, gdy w spalinach nie wystpuj gazy palne np. tlenek wgla. Jeeli spalimy paliwo cako-wicie i zupenie, wtedy z okre-lonej jego iloci uzyskamy najwicej energii, a o to prze-cie chodzi. Jak sprawdzi czy nasz piec dobrze spala? Zobacz, co leci z komina. Widoczny dym to drobne czstki wgla lub szkodliwe zwizki azotu. A to oznacza, e z paleniskiem moe by co nie tak. Poza tym ade paliwo stae zawiera w swoim skadzie chemicznym wgiel, ktry pali si dwuetapowo.

    Najpierw powstaje tlenek wgla, a nastpnie dwutle-nek wgla. Jeeli widzimy czarny dym, to spalanie jest nieprawidowe.

    Oprcz wgla i innych pierwiastkw, paliwo zawie-ra take wodr. Jest to gaz palny. Spalajc wodr otrzy-mamy wod. Dlatego nawet przy prawidowym spalaniu w mrone dni moemy za-obserwowa oboki pary wy-dobywajce si z komina.

    Znaczenie ma take ja-ko kupowanego wgla. Im taszy, tym gorszy. Nie do, e trzeba go zuywa wicej, to jeszcze moe bardziej tru otoczenie ni droszy gatunek.

    (as)

    Pod wzgldem ekono-micznym adne inne rdo energii wci nie jest w sta-nie konkurowa z wglem jest po prostu taszy ni korzystanie z gazu ziemnego czy oleju opaowego. Wiele osb nadal korzysta z wgla, chocia jest z nim na co dzie duo problemw. Za takie mona uzna transport, ska-dowanie, usuwanie popiou, a przede wszystkim nadzr nad procesem spalania. Jed-nak, mimo tych ewidentnych minusw wgiel kamienny wci jest gwnym surow-cem energetycznym wiata. Zaspokaja ok. 40 proc. glo-balnego zapotrzebowania na energi. W Polsce warto ta jest jeszcze wysza, bo, mimo poszukiwania alterna-tywnych i odnawialnych r-de ciepa, wci przekracza 70 proc.

    Jak wida, wgiel jest powszechnie stosowany, a jednak coraz czciej jest uznawany za paliwo prze-starzae i nieefektywne, a przede wszystkim bar-dzo szkodzce rodowisku. Przede wszystkim dlatego, e jego spalaniu towarzyszy emisja pyw i szkodliwych gazw. W przypadku braku urzdze oczyszczajcych, spalenie 1 mln ton wgla kamiennego redniej jakoci powoduje emisj okoo 20 tys. ton pyw, 35 tys. ton dwutlenku siarki, 6 tys. ton tlenku azotu oraz 2 mln ton dwutlenku wgla, ktrego nie potrafimy si pozby. Nie mwic o tym, e na skado-wisko trafia prosto z pieca 300 tys. ton popiow.

    Najwikszym zagroe-niem rodowiska jest emisja dwutlenku siarki i tlenkw azotu powodujca kwane deszcze, ktre niszcz ycie w rzekach i jeziorach, de-wastuj olbrzymie obszary

    Wgiel wglowi nierwnyTO CIEKAWE. Wgiel jest od dawna najpopularniejszym rdem energii w Polsce. Ale jednoczenie jest utosamiany z du emisj zwizkw siarki, tlenkw azotu, pyu i popiow, czyli substancji, uznawanych za grone i dla czowieka, i dla przyrody.

    Pal z gow,nie truj ssiada

    W zadymionych miastach le si yje. A to dlatego, e dym, a przede wszystkim za-warte w nim niebezpieczne zwizki - tlenki wgla, siar-ki i fluoru, metale cikie oraz pyy wpywaj na nasze zdrowie. Nie za wszystko odpowiada wgiel. Nie bez znaczenia jest stan piecw, ktre, zwaszcza w star-szych budynkach, mog by w opakanym stanie. Na szczcie, jest na to rada.

    Czyste powietrze Pomo-rza to program Wojewdz-kiego Funduszu Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej w Gdasku, ktry wspiera finansowo samo-rzdy zainteresowane po-

    praw jakoci powietrza. Dziaanie jest proste cz pienidzy pochodzi z Fun-duszu, cz z miejskich budetw, reszt dokada zainteresowany wymian starego, opalanego wglem, pieca na nowy, czyli gazowy lub olejowy. Dotacj mona te wykorzysta na pod-czenie do sieci centralnego ogrzewania albo sign po odnawialne rda energii. Bo gwnym celem caego przedsiwzicia jest popra-wa jakoci powietrza.

    Warto zapyta w swoim urzdzie gminy, czy dba o to, co wdychaj mieszka-cy i wspiera finansowo pro-ekologiczne inwestycje.

    Piec to nieprzyjacielWARTO WIEDZIE. Cho za oknem pikny czerwiec, jeli masz piec w domu, przyjrzyj mu si uwanie. Moe wymaga wymiany? Coraz wicej samorzdw na Pomorzu wspiera takie przedsiwzicia.

    TO WANE. Co robi, by nie zadymia caej okolicy podczas opalania domu czy mieszkania wglem?

    Autor: Sara Jakubowska, Szkoa Podstawowa Lasowice Wielkie, gm. Malbork.

    Jak powstao czarne zotoWgiel kamienny jest paliwem kopalnym pochodzenia organicz-nego. Powsta w wyniku powolnych przeksztace tkanek rolin-nych i ich rozkadu przez mikroorganizmy w warunkach ogra-niczonego dostpu tlenu oraz dziaania wysokiej temperatury i cinienia panujcych pod powierzchni ziemi. Do powstania z wgla kamiennego przyczyniy si zmiany klimatyczne przed mi-lionami lat. Wywoay one masowe wymieranie panujcej ww-czas rolinnoci. W ciepym i wilgotnym klimacie rozwijay si, a nastpnie obumieray wielkie iloci rolin. Do dominujcych gatunkw naleay wwczas midzy innymi ogromne widaki, skrzypy, paprocie oraz prymitywne roliny nagonasienne. Tkanki rolin rosncych na podmokych terenach po obumarciu podda-wane byy powolnym procesom fermentacji beztlenowej. Przy-krywane warstwami osadw w warunkach coraz wyszego ci-nienia i temperatury przeksztacay si powoli w wgiel, ktrego zoa dziki procesom grotwrczym zostay wyniesione bliej powierzchni ziemi. O tym, z czego powsta, wiadcz odcinite fragmenty rolin, ktre mona obserwowa na bryach wgla.

    A trudno uwierzy, e dawniejsze ogromne skrzypy miay wpyw na to, czym dzisiaj pali si w piecu. Fot. Archiwum

    lasw i powoduj korozj konstrukcji metalowych i niszczenie budynkw. W Europie straty z tego po-wodu szacowane s na wiele miliardw dolarw. Nie m-wic o powolnym niszczeniu zabytkowych pomnikw, rzeb i budowli, ktrych przecie odtworzy si nie da. Nie da si ukry, e dym z komina zawiera niebez-pieczne substancje rwnie dla nas samych.

    Ale wgiel wglowi nie-rwny. Natura uksztato-waa jego pokady z bardzo du rnorodnoci. Ko-palnie dwoj si troj, by przekona odbiorcw do sigania po czarne zoto. Podkrelaj, e jeli stoso-

    wa si bdzie nowoczesne techniki jego zuycia, spa-lanie wgla nie musi by uciliwe dla rodowiska, a przede wszystkim wpy-wa na stan portfela. Cho wgiel, nazywany przez gr-nikw ekologicznym, jest droszy od innych gatun-kw sprzedawanych przez kopalnie, to jednoczenie jest taszy od alternatyw-nych rde energii, ktre s powszechnie stosowa-ne: oleju opaowego i gazu.

    Minusem jest konieczno zainwestowania w specjal-ny typ pieca. Poza tym eko-lodzy krc nosem, bo cho wgiel ten ma w nazwie eko, to nie mona zaliczy go najprzyjaniejszych na-turze, bo emituje do atmos-fery znaczne iloci siarki, a podczas spalania powstaje bardzo dua ilo popiou. Minusem jest konieczno zainwestowania w specjal-ny typ pieca.

    Anna Szade

    Wgiel zawdzicza swoj popularno temu, i w przeciwiestwie do innych ska pali si wydzielajc duo ciepa i duo energii.

    nie truj ssiada

  • IV Dziennik Pomorza - 25 maja 2011 - nr 21www.portalpomorza.pl

    red tech. KK

    PomorskI ekolog

    Dodatek dofinansowany zosta przez Wojewdzki Fundusz Ochrony rodowiska i Gospodarki Wodnej w Gdasku. Fundusz nie ponosi odpowiedzialnoci

    za treci zawarte w dodatku.

    Wcale nie trzeba jecha daleko, by odkry niezwyke miejsca.

    Tysice jezior, pagrki, wzniesienia doliny more-nowe, lasy i dzika przyroda powoduj, e jest to niezwy-kle pikna okolica. Mowa o Szwajcarii Kaszubskiej, ktr, kto pozna bliej na pewno pokocha.

    Z kolei synne z najbardziej yznych gleb uawy to z ko-lei kraina wiatrakw, domw podcieniowych, zwodzonych mostw i mennonickich cmentarzysk. To spotkanie nie tylko z okieznan przez czo-wieka natur, ale i histori, bo znajduje si tam najwiksza ceglana budowla, czyli pokrzy-acki zamek w Malborku.

    Rower ma wiele atutw. Nie haasuje, zajmuje mao miejsca, nie emituje spa-lin, mona nim dojecha niemal wszdzie. Poza tym pedaowanie dobrze wpywa na nasze zdrowie i kondycj. Rower jest za-wsze gotowy do podry. A poza tym nie musisz na przystanku czeka na za-pchany autobus czy tram-waj, ktrego pasaerowie mog ci zarazi gryp lub okra. Gdy masz spraw do zaatwienia, po prostu wsiadasz i jedziesz. Cho ilo energii, ktrej po-trzebujesz, poruszajc si rowerem, jest porwny-walna do iloci zuywanej

    podczas szybkiego marszu, odlego, ktr w tym cza-sie pokonasz, jest niemal trzy razy wiksza. Owszem, zmczysz si, wjedajc pod gr, ale za to zjazd bdzie frajd.

    Rower doskonale nada-je si, by pojecha nim na majwk, bo nie wymaga specjalnych parkingw, nie zatruje atmosfery, nie wy-poszy dzikich zwierzt, nie rozjedzi ki.

    Na wycieczki rowerowe mona jedzi samotnie albo w wikszej grupie, ktre, mniej lub bardziej sformalizowane, tworzo-ne s w wielu pomorskich miejscowociach. Rowe-

    warto zobaczy

    Arboretum WirtyW Wirtach (pow. sta-

    rogardzki) jest najstarszy w Polsce leny ogrd den-drologiczny.

    Na 39 kwaterach (zaj-muj 33,61 ha) ronie bli-sko 145 gatunk, odmian i form rolin iglastych i 310 liciastych a take okoo 150 gatunkw runa lenego. W arboretum znajduje si je-dyny w Polsce okaz orzecha poredniego.

    Ogrd podzielony na cztery czci: ogrd dendro-logiczny, rolinno euro-pejska, amerykaska i azja-tycka. Poszczeglne czci dziel si na kwatery poprze-dzielane drogami i oznaczo-ne cyframi. Kolekcja arbore-tum dzieli si na dwie czci. Cz parkowa obejmuje ko-lekcj drzew iglastych i licia-

    stych wysadzanych rzdami wzdu cieek. Cz lena przylegajca bezporednio do jeziora Borzechowskie-go, poprzecinana dolinkami z okazami drzew egzotycz-nych i blisko dwustuletnich drzew krajowych.

    Cuda naturyNa terenie wojewdztwa

    pomorskiego znajduj si dwa parki narodowe, naj-bardziej cenne pod wzgl-dem przyrodniczym.

    To Sowiski Park Naro-dowy z najwiksz atrakcj ruchomymi wydmami, po-ruszajce si z z prdkoci od 2 - 10 m na rok i Park Narodowy Borw Tuchol-skic

Search related