of 245/245
OBRAZOVNI PROGRAM MUZIČKI IZVOĐAČ – TRUBAČ

MUZIČKI IZVOĐAČ – TRUBAČ - cso.edu.me CSOa/Obrazovni programi/Obrazovni programi u... · 1.2.1. ISTORIJA MUZIKE SA UPOZNAVANJEM MUZIČKE LITERATURE 1. Naziv predmeta: ISTORIJA

  • View
    25

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of MUZIČKI IZVOĐAČ – TRUBAČ - cso.edu.me CSOa/Obrazovni programi/Obrazovni programi u... ·...

  • OBRAZOVNI PROGRAM

    MUZIČKI IZVOĐAČ – TRUBAČ

  • 2

    SADRŽAJ OPŠTI DIO .................................................................................................. 3 1. NAZIV PROGRAMA: MUZIČKI IZVOĐAČ - TRUBAČ ................................................ 3 2. NASTAVNI PLAN ....................................................................................... 3 4. USLOVI ZA UPIS, ODNOSNO UKLJUČIVANJE U PROGRAM ZA OBRAZOVANJE ODRASLIH . 4 POSEBNI DIO ............................................................................................... 5 1. PREDMETNI PROGRAMI ............................................................................... 5 1.1. OPŠTEOBRAZOVNI PREDMETI ..................................................................... 5 1.2. STRUČNO-TEORIJSKI PREDMETI .................................................................. 6 1.2.1. ISTORIJA MUZIKE SA UPOZNAVANJEM MUZIČKE LITERATURE ........................... 6 1.2.2. TEORIJA MUZIKE SA OSNOVAMA HARMONIJE ............................................. 30 1.2.3. HARMONIJA ..................................................................................... 39 1.2.4. POLIFONIJA ..................................................................................... 49 1.2.5. MUZIČKI OBLICI ................................................................................. 59 1.2.6. POZNAVANJE MUZIČKIH INSTRUMENATA .................................................. 71 1.2.7. ETNOMUZIKOLOGIJA .......................................................................... 80 1.2.8. SOLFEĐO ......................................................................................... 85 1.2.9. INSTRUMENT-TRUBA .......................................................................... 96 1.2.10. ČITANJE S LISTA ............................................................................ 107 1.2.11. KAMERNA MUZIKA .......................................................................... 118 1.2.12. ORKESTAR ................................................................................... 124 1.2.13. UPOREDNI INSTRUMENT - KLAVIR ....................................................... 127 1.3. IZBORNI PREDMETI ............................................................................. 136 1.3.1. TEORIJA DŽEZA ............................................................................... 136 1.3.2. DŽEZ TRUBA ................................................................................... 147 1.3.3. MUZIČKA ANIMACIJA ........................................................................ 152 1.3.4. OSNOVI KOMPONOVANJA SA ARANŽIRANJEM .......................................... 159 1.3.5. KOMPJUTERSKI AUDIO I GRAFIČKI PROGRAMI .......................................... 166 1.3.6. POZNAVANJE HARMONSKIH STILOVA .................................................... 173 1.3.7. OSNOVE DIRIGOVANJA ...................................................................... 177 1.3.8. ISTORIJA UMJETNOSTI ...................................................................... 181 1.3.9. STRANI JEZIK II - ITALIJANSKI ............................................................. 193 2. ISPITNI KATALOZI ................................................................................. 228 2.1. ISPITNI KATALOZI ZA STRUČNO-TEORIJSKE PREDMETE ................................. 228 2.2. ISPITNI KATALOG ZA STRUČNI RAD ......................................................... 238 3. OBAVEZNI NAČINI PROVJERAVANJA ZNANJA ................................................ 239 4. USLOVI ZA NAPREDOVANJE I ZAVRŠETAK OBRAZOVNOG PROGRAMA ................... 239 5. NAČIN PRILAGOĐAVANJA UČENICIMA SA POSEBNIM POTREBAMA ....................... 239 6. NAČIN PRILAGOĐAVANJA PROGRAMA OBRAZOVANJU ODRASLIH ........................ 240 7. PROFIL STRUČNE SPREME NASTAVNIKA I STRUČNIH SARADNIKA ........................ 240 8. OBLIK ORGANIZACIJE IZVOĐENJA OBRAZOVNOG PROGRAMA ............................ 242 9. SLOBODNE AKTIVNOSTI .......................................................................... 245

  • 3

    OPŠTI DIO 1. Naziv programa: MUZIČKI IZVOĐAČ - TRUBAČ 2. Nastavni plan

    Redni broj

    Nastavni predmeti- grupe predmeta

    I II III IV Ukupno

    sed. god. sed. god. sed. god. sed. god. A Opšteobrazovni predmeti

    1. Maternji jezik i književnost 3 108 3 108 3 108 3 99 423

    2. Strani jezik 2 72 2 72 2 72 2 66 282 3. Informatika 2 72 72 4. Fizičko vaspitanje 2 72 2 72 2 72 2 66 282 Društvena grupa predmeta

    1. Istorija 2 72 72 2. Geografija 2 72 72 3. Filozofija 3 108 108 Prirodna grupa predmeta

    1. Fizika 2 72 - - - - - - 72 UKUPNO A 15 504 10 360 7 252 7 231 1383

    B Stručno-teorijski predmeti sa praktičnom nastavom

    1. Istorija muzike sa poznavanjem muzičke literature

    2 72 2 72 3 108 3 99 351

    2. Teorija muzike sa osnovama harmonije 2 72 72

    3. Harmonija 2 72 2 72 2 66 210 4. Polifonija 2 72 2 72 144 5. Muzički oblici 1 36 2 72 2 66 174

    6. Poznavanje muzičkih instrumenata 2 72 72

    7. Etnomuzikologija 2 66 66 8. Solfeđo 2 72 2 72 2 72 2 66 282 9. Instrument-truba 3 108 3 108 3 108 3 99 423 10. Citanje s lista 1 36 1 36 1 36 1 33 141 11. Kamerna muzika 1 36 1 36 2 72 2 66 210 12. Orkestar 2 72 2 72 2 72 2 66 282

    13. Uporedni instrument -klavir 1 36 1 36 1 36 1 33 141

    UKUPNO B 14 504 17 612 22 792 20 660 2568 C Slobodne aktivnosti 1 36 1 36 1 36 1 33 141 D Izborna nastava 2 72 2 72 2 72 2 66 282 1. Teorija džeza 1 36 1 36 1 33 105 2. Džez truba 1 36 1 36 1 33 105 3. Muzička animacija 2 72 2 66 138

    4. Osnove komponovanja sa aranžiranjem 2 72 2 66 138

    5. Kompjuterski audio i grafički programi 2 72 2 72 2 72 2 66 282

  • 4

    Redni broj

    Nastavni predmeti- grupe predmeta

    I II III IV Ukupno

    sed. god. sed. god. sed. god. sed. god.

    6. Poznavanje harmonskih stilova 2 66 66

    7. Osnove dirigovanja 2 66 66 8. Istorija umjetnosti 2 72 2 72 2 72 2 66 282 9. Italijanski jezik 2 72 2 72 2 72 2 66 282 E Sedmični broj časova 32 1152 30 1080 32 1152 30 990 4374 F Broj radnih sedmica 36 36 36 33 141

    Ukupno (A + B + C + D + E) = 4.374 3. Ciljevi i zadaci obrazovnog programa - ovladavanje tehnikama sviranja na trubi; - ovladavanje vještinom umjetničkog izvođenja djela različitih kompozitora; - upoznavanje karakteristika muzičkih stilova kroz njihov istorijski razvoj; - upoznavanje strukture i oblika muzičkih djela; - osposobljavanje za javne nastupe, solistički i u ansamblu. 4. Uslovi za upis, odnosno uključivanje u program za obrazovanje odraslih - Na konkurs za upis u prvi razred mogu se prijaviti kandidati koji su završili

    osnovnu školu. - Uslov za upis stiču kandidati koji polože ispit iz posebne nadarenosti i psihofizičke

    sposobnosti.

    PRIJEMNI ISPIT - Prijemni ispit obuhvata provjeru znanja iz sviranja na trubi. - Zahtjevi na prijemnom ispitu: - jedna skala; - jedna etida; - komad. 5. Trajanje obrazovanja - Obrazovanje traje četiri godine. 6. Prohodnost - U redovnom obrazovanju učenici napreduju u viši razred ako su iz svih predmeta

    tekuće školske godine postigli prelaznu ocjenu i položili godišnje ispite iz predmeta:

    - Instrument – truba; - Kamerna muzika; - Čitanje s lista; - Solfeđo; - Uslov su i javni nastupi. 7. Obrazovanje koje se stiče - Srednje stručno obrazovanje u trajanju od četiri godine- MUZIČKI IZVOĐAČ –

    TRUBAČ

  • 5

    POSEBNI DIO 1. PREDMETNI PROGRAMI 1.1. OPŠTEOBRAZOVNI PREDMETI 1.1.1. MATERNJI JEZIK I KNJIŽEVNOST 1.1.2. STRANI JEZIK 1.1.3. INFORMATIKA 1.1.4. FIZIČKO VASPITANJE 1.1.5. ISTORIJA 1.1.6. GEOGRAFIJA 1.1.7. FILOZOFIJA 1.1.8. FIZIKA

  • 6

    1.2. STRUČNO - TEORIJSKI PREDMETI 1.2.1. ISTORIJA MUZIKE SA UPOZNAVANJEM MUZIČKE LITERATURE 1. Naziv predmeta: ISTORIJA MUZIKE SA UPOZNAVANJEM MUZIČKE LITERATURE 2. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave

    Razred Vrste nastave

    Ukupno Teorija Vježbe Praktična nastava I 36 36 72 II 36 36 72 III 36 72 108 IV 33 66 99

    Ukupno 141 210 351 Vježbe - odjeljenje se dijeli na grupe od 6 do 10 učenika 3. Opšti ciljevi nastave - Upoznavanje nastanka i razvoja stilova kroz vjekove do današnjih dana; - Upoznavanje društveno-istorijskih prilika u kojima muzička djela nastaju i

    korelacije sa drugim umjetnostima i religijom; - Upoznavanje tehnike komponovanja kroz različite konstruktivne principe; - Upoznavanje tekovina muzičkog nasljeđa na tlu crne gore; - Upoznavanje tekovina muzičkog nasljeđa na južnoslovenskom području.

  • 7

    4. Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: PRVI

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Muzika u prvobitnoj društvenoj zajednici - Prepoznaje i

    razumijeva: izvore za izučavanje, teorije o postanku muzike, formiranje praoblika melodije, ritma, prvih oblika višeglasja, načina izvođenja, sinkretizma, muzičkih instrumenata

    Muzika starih vanevropskih civilizacija - Egipat, Kina, Indija,

    Japan, Mesopotamija, Palestina

    Muzika antičke Grčke - Navodi izvore za

    izučavanje, periodizaciju, načine izvođenja, izvođačke forme, tragedija, filozofsko tumačenje muzike, muzičke teorije, muzičke instrumente

    - Obrazlaže teorije o

    postanku muzike i istovremeno drugih umjetnosti kroz poznate elemente komparativne etnologije – kroz primjer magijskog rituala, navođenje svih oblika izvođačke prakse

    - Sluša djelo „Posvećenje proljeća“ Igora Stravinskog – primjer kako je prastari kultni obred starih Slovena oživljen u savremenoj muzici

    - Analizira tipove melodija, evoluciju preko ambitusa, oblika

    - Analizira oblike višeglasja

    - Pronalazi sličnosti i razlike u muzičkoj kulturi starih civilizacija

    - Izvodi zaključke o novim i zajedničkim elementima i osobinama muzike novog perioda

    - Analizira epske forme i način izvođenja

    - Upoređuje sa jevrejskom psalmodijom i našim epskim pjesmama

    - Uočava novi krug sinkretizma i otkriva prenošenje kulturnih ciklusa

    - Upoređuje poznate

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost, odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, pozitivna orjentacija prema zanimanju

    - Prikazivanje video

    snimaka jednog primitivnog magijskog obreda

    - Korišćenje audio snimaka vokalne, instrumentalne, horske heterofonije današnjih plemena sa različitih meridijana

    - Na osnovu raspoložive literature učenik samostalno formira tzv. Hronološke tabele na osnovu kojih ima vremenski i sadržajni pregled događanja i pojava u okviru jedne civilizacije, a na osnovu skupa tabela dolazi do jasnog pregleda na generalnom planu; na taj način je aktiviran da samostalno analizira, donosi zaključke, a stečeno znanje se urezuje u pamćenje kao trajno

    - Hronološke tabele

    evolucije muzičke kulture po periodima antičke Grčke i Rima

  • 8

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Muzika antičkog Rima

    forme horske lirike sa srodnim formama narodne umjetnosti

    - Obrazlaže: - Kako iz jedne forme

    horske lirike nastaje tragedija

    - Kako horska lirika u cjelini utiče na sadržaj tragedije

    - Ko komponuje horske numere za tragediju, kolika je uloga hora, ko priprema hor

    - Upoređuje i pronalazi sličnosti i razlike između rimske i grčke muzičke kulture na osnovu poznatih elemenata kulture i posebno muzičke kulture Grčke

    Muzička kultura u Crnoj Gori od praistorije do pojave hrišćanstva - Izvori za izučavanje,

    izvođačke forme, muzički instrumenti

    Muzička kultura srednjeg vijeka - Društveno-istorijske

    prilike, opšte stilske karakteristike u umjetnosti i književnosti, likovna umjetnost, muzika

    - Podjela na tri razvojne faze

    Muzika u periodu ranog hrišćanstva - Pojava hrišćanstva,

    uticaji, vrste obrednog pjevanja, melodijski oblici, načini izvođenja, forme

    - Upoređuje

    crnogorsku muzičku kulturu sa muzičkom kulturom starih civilizacija na osnovu poznatih elemenata

    - Analizira društveno-

    istorijske prilike i religije, kao i prosuđuje na osnovu poznatih elemenata iz religije o uticaju na muzički elemenat crkevnog obreda

    - Kada? Kako? Odakle?

    - Razvija motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno - posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, pozitivna orjentacija prema zanimanju

    - Izrada hronoloških

    tabela poslije svakog stilskog razdoblja

    - Izrada hronoloških

    tabela za svaki period muzike srednjeg vijeka

  • 9

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Muzika Vizantije - Upoznaje

    predstavnike vizantijske muzike, izvođačkih oblika, osmoglasnika, liturgije

    Gregorijanski koral - Razumijeva uticaje,

    uloge pape Grgura I, vrste melodija, načina izvođenja, oblika gregorijanskog korala, preuzetih muzičkih oblika kao sastavnih djelova mise

    - Deformacija gregorijanskog korala

    - Prepoznaje i razumijeva sekvence, trope, liturgijske drame

    Razvoj notacije i teorije - Navodi faze,

    imenuje značajne teoretičare, razumijeva probleme: starocrkveni modusi, oblici i tehnike

    - Upoređuje sličnosti i

    razlike vizantijske i gregorijanske melodike, objašnjava principe modalnosti u Osmoglasniku, Liturgija i Misa, Opelo i Rekvijem

    - Sluša i analizira

    primjere Gregorijanskog korala

    - Analizira više

    primjera sekvenci, tropa

    - Uočava sličnosti i razlike

    - Analizira modalni

    ritam koji proističe iz metrike teksta, zasnovanog na šest modusa uzetih iz starogrčke poezije

    - Poznaje srednjevjekovne tonalne obrasce – moduse, upoređuje sa istoimenim elementima antičke grčke teorije - sličnosti, razlike

    - Analizira srednjevjekovne tonalne obrasce (moduse),

  • 10

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik upoređuje sa istoimenim obrascima antičke grčke teorije - sličnost, razlika

    Muzička kultura u Crnoj Gori u ranom srednjem vijeku – od pojave hrišćanstva do XII vijeka Rani višeglasni oblici - Organum, diskant,

    gimel, foburdon, klauzula

    Ars Antiqua - Upoznaje

    karakteristične predstavnike i forme

    Ars Nova - Upoznaje stil

    Francuske, Italije, karakteristične forme, predstavnike

    - Upoznaje se sa: primjerima neumatske notacije, radom u skriptorijima, tragovima muzičke kulture kroz spomenike materijalne kulture i u književnim djelima

    - Upoređuje muzičku kulturu na tlu Crne Gore sa kulturom drugih naroda

    - Analizira kretanje

    organuma, diskanta, gimela, foburdona, klauzula – uočavanje sličnosti i razlika

    - Uočava i obrazlaže

    pomake od organuma preko klauzule do moteta

    - Analizira politekstualni motet i upoređuje sa konduktusom, rondelusom

    - Prosuđuje o tome što je hoketus – forma ili tehnika komponovanja koja inicira imitaciju

    - Analizira izoritmički motet, pojavu prve komponovane mise

    - Prosuđuje o muzičkim formama duhovne i svjetovne muzike u Francuskoj i u Italiji (madrigal, balada) – sličnosti i

    - Motivisanost,

    sticanje samopouzdanja, usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijevanje uzročno- posljedičnih odnosa društva, umjetnosti i muzike

    - Zalaganje i efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, pozitivna orjentacija prema zanimanju

  • 11

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Svjetovna jednoglasna muzika u srednjem vijeku - Upoznaje faze

    razvoja: izvođačke forme, putujuće grupe izvođača (mimi, špilmani, žongleri), viteške umjetnosti, stvaraoce izvođače (truveri, trubaduri, minezengeri, majsterzingeri)

    Franko-flamanska škola - Razumijeva faze

    razvoja, upoznaje predstavnike i karakteristične forme

    razlike - Uočava pojavu

    tonskog slikanja kroz oblik kaće ili šasa

    - Sluša i analizira baladu, rondo, virlu, pastorele, estampide, šansone

    - Uočava korišćenje jonskog modusa (modus lascivus) koji ima vođicu (tonus diabolus) zabranjenu u crkvenoj muzici

    - Uočava simetriju forme, modalnu ritmiku, instrumentalnu pratnju

    - Analizira formu moteta rane faze, srednje–Okegemove faze

    - Uočava složenost kontrapunktsko - matematičke kombinatorike, do zrele de Preove faze sinteze, uravnoteženosti i pojave emocionalnosti i najave renesanse

    - Nova „viđenja“ mise, kao jednog od centralnih oblika ovog doba

    - Elementi tonskog slikanja u svjetovnim formama – šansoni

    - Izrađivanje

    hronoloških tabela za sve tri faze franko-flamanskog stila

    Renesansa - Upoznaje opšte

    karakteristike renesanse, bitnih elemenata koji se odnose na društveno- istorijske

    - Iznosi mišljenje o problemu kašnjenja renesanse u muzici u odnosu na druge umjetnosti (Razlozi? Kad se pojavljuju prvi elementi

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno

    - Izrada skupne

    hronološke tabele za sve tri faze renesanse

  • 12

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik prilike, slikarstvo, književnost, muziku – problem periodizacije muzike

    Venecijanska škola - Upoznaje

    predstavnike Rimska škola - Palestrina, Lasso,

    Gallus Razvoj madrigala - Tri faze razvoja do

    Marencija, da Venoze i Monteverdija

    Pojava instrumentalne muzike - instrumentalne dionice u vokalnim formama od XIII vijeka - Razumijeva

    prenošenje vokalnih oblika na instrumentalne forme; Italija, Njemačka, Španija, Engleska

    - Upoznaje glavne predstavnike

    renesanse, da li u XVI vijeku ili ranije?)

    - Analizira karakteristična djela Andrea i Đovanija Gabrijelija, većeg obima umetanja instrumentalnih dionica, tehnike „kori specati“ i madrigala

    - Analizira djela Palestrine, Lasa i Galusa, moteta i madrigala

    - Uočava sličnosti i razlike stila Rimske i Venecijanske škole

    - Sluša, prati i analizira partiture

    - Analizira horski madrigal „a capella“, horski madrigal uz pratnju instrumenta, madrigalske komedije ili dramatski madrigal kao uvod u operu

    - Analizira harmonski jezik

    - Sluša, prati i analizira partiture

    - Uočava lagani razvoj instrumentalne muzike, najprije u ulozi zamjene vokalne dionice, zatim, više vokalnih dionica do preuzimanja svih dionica jedne vokalne forme

    - Uočava dominantnost vokalne muzike sve do sredine XVII vijeka

    - Sluša, prati i analizira partiture

    - posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, razvija pozitivnu orjentaciju prema zanimanju

  • 13

    Razred: DRUGI Informativni ciljevi i

    sadržaji Formativni ciljevi Socijalizacijski

    Ciljevi Preporuke za

    izvođenje nastave učenik učenik učenik

    Barok - Prepoznje stilske

    karakteristike u umjetnosti, periodizacija (rani, srednji, zreli barok), pojava monodije, razvoj harmonskog mišljenja, general-bas; žanrovi (vokalno - instrumentalni, instrumentalni), upoznavanje predstavnika

    Rani barok - Prepoznaje oblike

    koji su prethodili pojavi opere (pastorale, dramatski madrigal), razumijeva pojavu opere, upoznaje djelatnosti Firentinske kamerate, karakteristike monodijske opere

    - Deklamacija koja treba da podsjeti na grčku tragediju, Klaudio Monteverdi

    - Formiranje operske arhitektonike (libreto, ariozo - arija, rečitativ, ansambli, formiranje orkestra)

    Razvoj opere u Italiji, Francuskoj, Njemačkoj i Engleskoj - Razumijeva opere s

    numerama, opere serije (ozbiljna opera), komične opere (buffo, comique)

    - Sluša karakteristična

    djela iz sve tri faze i promišlja o razvoju stila kroz obogaćenje bitnih konstruktivnih elemenata (orkestarski zvuk, prelazak sa modalne na tonalnu harmoniju, virtuozitet operske arije koji prelazi na instrument itd.)

    - Analizira, sluša i

    prati partituru opere „Orfej“ Monteverdija – libreto, ariozo, pojava arije, rečitativ, ansambli, formiranje orkestra

    - Analizira, sluša i

    prati partiture opere serije i komične opere po elementima

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno- posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, pozitivna orjentacija prema zanimanju

    - Prikazivanje video

    snimaka svuda gdje je riječ o muzičko-scenskim djelima i operi

    - Izrada hronoloških

    tabela za cijeli period baroka, pretklasike i klasike

    - Izrada hronoloških

    tabela za razvoj operske forme od početka do XX vijeka

    - Izrada hronoloških

    tabela za razvoj orkestarske i simfonijske muzike

  • 14

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Opera u Italiji - (Rim, Venecija,

    Napulj) - Poznaje italijansku

    uvertiru, dekadenciju opere po elementima

    Opera u Francuskoj - Lili i Ramo - Upoznaje baletsku

    predstavu kao preteču opere, francusku uvertiru, ariju, rečitativ, odnos prema libretu kod Lilija i kod Ramoa

    - Analizira, sluša

    italijansku uvertiru i operu po elementima

    - Sluša i analizira

    Lilijeve opere - Uočava razlike

    između italijanske i francuske uvertire

    - Analizira i sluša stil Ramoa

    Pojava opere u Engleskoj - Henri Persl, muzika

    za drame sa baletskim, horskim i instrumentalnim numerama, ballad opera, poluopera (semiopera)

    Glukova reforma opere - Informiše se o

    bitnim elementima Glukove reforme

    Vokalno instrumentalna muzika XVII vijeka - Upoznaje

    oratorijum, kantatu, pasiju i najznačajnije predstavnike

    Srednji barok - rađanje instrumentalnog stila - Kamerna muzika,

    crkvena sonata, kamerna sonata, trio sonata i najznačajniji

    - Analizira i sluša prve engleske opere „Didona i Enej“ Henrija Persla – upoređuje ih sa Monteverdijevim „Orfejom“

    - Analizira i sluša Glukovu operu „Orfej“

    - Sluša i analizira karakteristična djela i upoređuje ih

    - Uočava razlike i sličnosti

    - Sluša i analizira

    karakteristična djela italijanske, francuske i njemačke muzike

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno-posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, pozitivna orjentacija prema zanimanju

    - Prikazivanje video

    snimaka svuda gdje je riječ o muzičko-scenskim djelima i operi

    - Izrada hronoloških

    tabela za cijeli period baroka

    - Izrada hronoloških

    tabela za razvoj operske forme od početka do XX vijeka

    - Izrada hronoloških

    tabela za razvoj orkestarske i simfonijske muzike

  • 15

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik predstavnici

    - Orkestarska muzika, končerto groso, solistički koncert, stari instrumenti koji ulaze u sastav orkestra

    - Muzika za orgulje i čembalo

    Zreli barok - J.S.Bah - Vokalno-

    instrumentalna muzika, instrumentalna muzika

    tog stila i svih navedenih žanrova

    - Sluša i upoređuje sve karakteristične forme - uočava postojanje general-basa (karakterističan za stil baroka) svuda u orkestarskoj partituri od početka do kraja

    - Povezuje, promišlja i prati evoluciju konstruktivnih elemenata od rane do zrele faze - definiše karakteristike stila

    - Sluša i analizira jednu pasiju, jednu kantatu, Misu u h-molu (uočava svjetovne elemente prenesenih iz kantate), končerta grosa, koncerata, muzike za čembalo (klavir) i orgulje

    G.F.Hendl - Vokalno-

    instrumetalna opera - Instrumentalna

    muzika Pretklasicizam u muzici (rokoko) - Upoznaje stilske

    karakteristike, škole, forme, predstavnike

    - Formiranje orkestra Opšte karakteristike klasicizma - Prepoznaje opšte

    karakteristike stila u književnosti,

    - Sluša i analizira

    jedan od oratorijuma, po mogućnosti opere, orkestarske svite

    - Iznosi mišljenje o sličnostima i razlikama u muzici Baha, Hendla i Vivaldija

    - Sluša i analizira rane oblike simfonije – manhajmske škole

    - Analizira i sluša

    karakteristična djela

    - Razvija

    motivisanost, sticanje samopouzdanja, usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijevanje uzročno- posljedičnih odnosa društva, umjetnosti i muzike

    - Zalaganje i efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada,

    - Prikazivanje video

    snimaka svuda gdje je riječ o muzičko-scenskim djelima i operi

    - Izrada hronoloških

    tabela za period pretklasike i klasike

  • 16

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik slikarstvu, muzici

    - Prepoznaje karakteristike svih konstruktivnih elemenata (melodija, ritam, harmonija, faktura, dinamika, orkestracija)

    - Pojava sonatnog oblika, (dominantne forme)

    Jozef Hajdn - tvorac klasičnog stila - Periodizacija (tri

    faze razvoja) - Instrumentalna

    muzika: simfonije, sonate, kamerna muzika (gudački kvarteti)

    - Vokalno-instrumentalna muzika (oratorijumi)

    - Prožimanje homofonije i polifonije - staro i novo na primjeru oba oratorijuma

    Hajdna, Mocarta i Betovena i shvata evoluciju stila kroz više faza

    - Sluša i analizira simfonije iz sve tri faze i obrazlaže pojave novih elemenata u konstruktivnim elementima

    - Sluša i analizira

    oratorijum „Stvaranje svijeta“

    - Uočava elemente novog i elemente starog

    pozitivna orjentacija prema zanimanju

    V.A.Mocart - Upoznaje

    periodizaciju: - A - vokalno-

    instrumentalna djela - opere, Requiem; opere u tri faze razvoja:

    - Uticaj italijanske rane opere do Figarove ženidbe

    - Uticaj Glukove reforme i njemačkog siengspiela – „Idomeneo“, „Otmica iz Saraja“

    - Proboj u novo - libreto, muzička karakterizacija

    - Sluša i analizira

    opere iz sve tri faze

    - Izvodi zaključke o stvarnoj i velikoj reformi opere na osnovu uvida u partiture i slušanja i poređenja sa Glukom i dr.

    - Sluša i analizira

    Rekvijem i iznosi mišljenje o novom u formalnom i sadržajnom smislu u odnosu na Bahovu Misu u h-molu

    - Motivisanost,

    sticanje samopouzdanja, usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijevanje uzročno- posljedičnih odnosa društva, umjetnosti i muzike

    - Zalaganje i efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada,

    - Svuda gdje je riječ o

    muzičko-scenskim djelima i operi potrebno je prikazati i video snimke

    - Za period klasike

    učenici prave hronološke tabele

  • 17

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik likova, prožimanje komičnog i ozbilj-nog, odnos vokalnog i instrumentalnog, harmonski jezik - Don Đovani, „Čarobna frula“

    - B - instrumentalna muzika – sonate, koncerti, kamerna muzika, simfonije i orkestarska djela

    L.van Betoven - Razumijeva

    karakteristike njegovog stila kroz tri stvaralačke faze, osobenosti stila, razvoj sonatnog ciklusa kroz simfoniju, sonatu, gudački kvartet

    - Evolucija sonatnog oblika kroz sve stvaralačke faze

    - Simfonije - prikaz po problemima sa posebnim osvrtom na IX simfoniju

    - Sonate za klavir, sonate za violinu, kamerna muzika, koncerti (klavirski i violinski), vokalno- instrumentalna muzika (opera, Misa Solemnis), ostala orkestarska djela

    - Analizira i poredi posljednje simfonije i simfonije iz ranog perioda

    - Sluša značajna djela iz sve tri faze razvoja i iznosi mišljenje o evoluciji stila

    - Analizira karakteristična djela iz svake faze

    - Sluša sve simfonije i

    posebno analizira IX simfoniju - iskorak u novo

    - Analizira Misu

    Solemnis i iznosi mišljenje o novom u odnosu na Mocarta i Hajdna

    - Sluša i uočava nove

    elemente orkestracije, sonatnog oblika, motivskog rada itd.

    pozitivna orjentacija prema zanimanju

  • 18

    Razred: TREĆI Informativni ciljevi i

    sadržaji Formativni ciljevi Socijalizacijski

    Ciljevi Preporuke za

    izvođenje nastave učenik učenik učenik

    Opšte karakteristike romantizma - Razumijeva

    društveno-istorijske prilike, bitne karakteristike književnosti, likovne umjetnosti

    - Romantizam u užem i širem smislu

    - Karakteristike stila muzike, faze u razvoju romantizma posmatrane kroz karakteristične oblike i konstruktivne elemente

    - Nacionalne škole - Programska muzika - Pojam simfonizacija

    tkiva - Poznaje

    predstavnike po fazama razvoja

    Rani romantizam - Opšte karakteristike

    stila - Razvoj simfonije

    (Šubert, Šuman, Mendelson)

    - Razvoj orkestarske muzike (karakteristična djela)

    - Razvoj i upotreba instrumenata u orkestru sa karakterističnim elementima orkestracije (novine u odnosu na klasiku)

    - Razvoj klavirske minijature

    - Razvoj sonate i sonatnog oblika

    - Razvoj solo pjesme (Šubert, Šuman)

    - Razvoj kamerne

    - Sluša primjere

    romantičarskih kompozicija, analizira tematiku i izražajna sredstva i poredi sa Betovenovim djelima

    - Sluša, analizira i

    upoređuje simfonije i orkestarska djela Šuberta, Mendelsona i Šumana

    - Sluša i upoređuje: klavirske minijature, sonate i sonatni ciklus, koncerate i kamernu muziku Šuberta, Šumana, Šopena i Mendelsona

    - Sluša i analizira najznačajnija djela iz opusa svih navedenih autora

    - Sluša i analizira solo pjesme Šuberta i Šumana - uočava sličnosti i razlike, formalne obrasce i sl.

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno- posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada,

    - Razvija pozitivnu orjentaciju prema zanimanju

    - Izrada hronoloških tabela za simfonijsku, orkerstarsku, vokalno- instrumentalnu, opersku i klavirsku muziku po fazama razvoja stila

  • 19

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik muzike

    - Razvoj koncerta - Predstavnici Razvoj opere - Tipovi opera - Opera prve polovine

    XIX vijeka - Pojava prvih

    nacionalnih opera (Njemačka - Veber, Rusija - Glinka, Dargomižski)

    - Velika francuska opera

    - Razvoj italijanske opere (Belini, Doniceti, Rosini)

    Zreli romantizam - Opšte karakteristike - Razvoj

    karakterističnih formi – sa svim konstruktivnim elementima evolucija od rane do zrele faze

    Programska muzika (Berlioz, List) - Pojam

    programnosti: - Berlioz - idee fixe

    (prikaz „Fantastične simfonije“)

    - List – monotematizam (sonata h-mol, Faust simfonija, simfonijske poeme)

    - Hektor

    - Sluša i analizira

    formalna rješenja opera svih navedenih tipova

    - Sagledava razlike u tretmanu teksta-libreta, i u kojoj mjeri utiru put budućim stremljenjima (Glinka i Dargomižski)

    - Upoređuje italijanski belkanto arije sa onima iz velike, nacionalne i verističke opere

    - Uočava razlike u tretmanu materijala i teksta u verističkoj operi

    - Sluša karakteristične fragmente svih navedenih tipova opera

    - Sluša i analizira

    bitne forme karakterističnih za ovu fazu, poredeći elemente novog sa onima iz prethodne faze (upoređuje složenost harmonskog jezika, formalna rješenja, razvoj orkestarskog zvuka od orkestra a2 do hipertrofiranog a3 ansambla)

    - Sluša i analizira

    „Fantastičnu simfoniju“ Uočava pojavu i

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno-posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, pozitivna orjentacija prema zanimanju

    - Izrada hronoloških tabela najznačajnijih operskih djela ranog romantizma

    - Izrada hronoških

    tabela za simfonijska djela Šuberta, Mendelsona, Šumana, Berlioza i Lista

  • 20

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Berlioz/Franc List

    Eduard Hanslik i muzika druge polovine XIX vijeka - Poznavanje djela „O

    muzički lijepom“ - Simptom povratka

    na klasični model - Prikaz kroz

    stvaralaštvo Bramsa, Franka, Bruknera, Regera

    Put ka muzici XX vijeka - Stvaralaštvo Malera i

    R. Štrausa

    transformaciju lajt teme, novih boja u orkestraciji

    - Sluša i analizira Listovu sonatu u h-molu, Faust simfoniju i simfonijske poeme

    - Sluša Listove klavirske komade i cikluse

    - Uočava divergencije u Listovom klavirskom stilu

    - Analizira i sluša

    najznačajnija djela simfonijske muzike

    - Prati evoluciju i složenost forme, tretmana orkestra itd.

    - Analizira i sluša

    karakteristična simfonijska djela Malera i Štrausa

    - Prati razvoj forme, harmonskog jezika, orkestracije

    Solo pjesma druge polovine XIX vijeka - Brams, List, Volf,

    Maler, Štraus Ruska muzika druge polovine XIX vijeka - Opere, simfonijska

    muzika, baleti - Predstavnici

    Petorice i Čajkovski

    - Sluša, analizira i

    poredi formalna rješenja, odnos muzike i teksta, fakturu, harmonski jezik, ulogu klavirske dionice

    - Iznosi mišljenje o Malerovim ciklusima za glas i orkestar

    - Sluša i razlikuje

    operska stremljenja Musorgskog, Borodina, Rimskog Korsakova i Čajkovskog

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno - posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, razvija pozitivnu

  • 21

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Norveška i Finska muzika - Grig i Sibelius Češka muzika - Smetana i Dvoržak Muzička kultura na južnoslovenskom prostoru do I svjetskog rata - Nastojanja u

    Sloveniji, Hrvatskoj i Srbiji; najznačajnije pojave, stremljenja

    Muzička kultura u Crnoj Gori u XIX vijeku do 1918. Godine - Upoznaje razvoj

    muzičkog života u prijestonici, muzičko obrazovanje kao dio sistema školstva, izvođački oblici, kompozitori, organizatori muzičkog života

    Muzička drama - Verdi – Vagner,

    različitost pristupa ostvarivanju koncepta muzičke drame

    - Verdijev opus po fazama razvoja

    - Povezuje sve bitne elemente sa stvaralaštvom Glinke i Dargomižskog

    - Sluša i poredi simfonijska djela, razvoj orkestracije, sonatnog ciklusa, svih elemenata koji čine nacionalno

    - Sluša i analizira formu baleta kao cjelovitog muzičko-scenskog djela

    - Prethodno uočava da baletske numere u operama nijesu samo dekor, već su u službi same radnje

    - Upoznaje Grigov

    klavirski koncert i svitu „Per Gint“

    - Sibelijusov violinski koncert

    - Sluša najznačajnija

    djela Smetane i Dvoržaka

    - Uočava sličnosti i

    razlike, horska muzika, instrumentalna muzika i pojava opere

    - Sluša i analizira karakteristična djela

    - Prve forme

    organizovanog muzičkog života, njihova evolucija, muzičko obrazovanje, kompozitori, muzička reprodukcija

    orjentaciju prema zanimanju

  • 22

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik - Vagnerova ideja

    reforme i stvaralaštvo

    - Štraus – put ka operi XX vijeka

    - Veristička opera - uticaj naturalizma (Italija, Francuska)

    - Upoređuje sa ostvarenjima na istom planu na južnoslovenskom području

    - Sluša i analizira djela crnogorskih kompozitora: M. Petrovića, Ognjenovića, Dionizija de Sarna, Ivaniševića

    - Sluša i analizira

    značajna ostvarenja oba kompozitora – uočava kako se do istog cilja - koncepta muzičke drame dolazi različitim izražajnim sredstvima, jednostavnim (Verdi) i složenim (Vagner)

    - Prati sve konstruktivne elemente kompozicionog postupka jednog i drugog kompozitora

    - Objašnjava pojam „beskrajna melodija“ i „harmonija napetosti“

  • 23

    Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i

    sadržaji Formativni ciljevi Socijalizacijski

    Ciljevi Preporuke za

    izvođenje nastave učenik učenik učenik

    Stilske karakteristike impresionizma: - Slikarstvo,

    književnost, muzika – melodija, ritam, harmonija (poseban osvrt), oblici (klavirska minijatura, orkestarske kompozicije, opera), orkestracija

    Klod Debisi - Upoznaje klavirsku

    muziku, solo pjesme, opere i simfonijska djela

    Moris Ravel - Ravel između

    impresionizma i neoklasicizma

    Aleksandar Skrjabin - „Slovenski

    impresionizam“ -razumijeva ideje gesamdtkunstwerk i poredi je sa Vagnerovom idejom sveobuhvatnog muzičkog djela

    Stilske karakteristike ekspresionizma - Društveno-istorijske

    prilike, slikarstvo, književnost, muzika–melodija, ritam, harmonija, oblici, orkestracija, odnos prema tekstu (libreto)

    - Sluša i analizira

    najznačajnija djela ovog perioda

    - Uočava sličnosti i razlike u stilu kompozitora

    - Sluša i analizira

    Debisijeva klavirska djela– cikluse

    - Uočava novi pristup operi, orkestarskim komadima

    - Uočava nova harmonska sredstva koja imaju kolorističku ulogu

    - Sluša i analizira

    značajna djela iz svih stvaralačkih faza – obraća posebnu pažnju na orkestarske boje i konstrukciju oblika

    - Sluša i analizira

    sonate i druga djela klavirske literature kao i orkestarska djela

    - Uočava stremljenja

    ka novim tonalnim obrascima i novim konceptom sonatnog oblika

    - Sluša i analizira

    djela iz različitih faza

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno- posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, razvija pozitivnu orjentaciju prema zanimanju

    - Izrada hronoloških

    tabela za sva dešavanja u muzici XX vijeka:

    - Tabela do I svjetskog rata

    - Tabela između dva rata

    - Tabela poslije II svjetskog rata

    - 4. Skupna tabela

  • 24

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik ekspresionizma, različitih žanrova

    - Prepoznaje različitosti pristupa u tretmanu svih konstruktivnih elemenata – negacije svih „pravila“ prethodnih stilova

    Druga bečka škola - Informiše se o djelu

    i nastojanjima Šenberga i njegovih učenika Berga i Veberna

    - Razumijeva konstruktivistički ekspresionizam, princip dodekafonije, punktualizma

    - Razumijeva ulogu Veberna pod čijim će uticajem poslije nekoliko decenija nastati novi pravac - integralni serijalizam

    Folklorni ekspresionizam - Razumijeva

    osobenosti stila i karakteristika u djelima Stravinskog, Janačeka, Bartoka

    Neoklasicizam - Razumijeva

    osobenosti stila u osnovnim karakteristikama djela Paula Hindemita,

    - Sluša i analizira

    Šenbergova djela iz ekspresionističke faze (III period stvaralaštva) - ciklusa pjesama „Pjero mjesečar“ i djela iz sljedeće faze - dodekafonske: Pet klavirskih komada

    - Sluša i poredi sa dotadašnjim ostvarenjima u oblasti opere, Bergovu operu „Vocek“ – nova forma, nov odnos prema sadržaju

    - Sluša i analizira Vebernova orkestarska djela - uočava potpuno nov tretman orkestra, izrazitu ekonomičnost u tretmanu konstruktivnih elemenata - sažetost forme, uočava posebnu ulogu pauza što postaje osnova za punktualizam

    - Sluša karakteristična

    djela baleta („Petruška“, „Posvećenje

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno- posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, razvija pozitivnu orjentaciju prema zanimanju

    - Izrada hronoloških

    tabela za sva dešavanja u muzici XX vijeka:

    - Tabela do I svjetskog rata

    - Tabela između dva rata

    - Tabela poslije II svjetskog rata

    - 4. Skupna tabela

  • 25

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Šostakoviča, Prokofjeva, Stravinskog, Bartoka, Britna

    - Uočava različite stvaralačke faze kod svih kompozitora

    - Informiše se o različitim stvaralačkim fazama kompozitora

    proljeća“), koreografsku kantatu („Svadbica“), operu („Jenufa“), klavirska djela („Alegro barbaro“) Stravinskog, Janačeka i Bartoka

    - Sluša i analizira

    simfonije, balete, koncerte

    - Sluša karakteristična djela Hindemita, Šostakoviča, Prokofjeva, Stravinskog, Bartoka, Britna

    - Uočava različite faze muzičkog izraza u stvaralačkom vijeku kompozitora

    - Nakon izrade hronološke tabele uočava da Stravinski prvi čini iznenadne zaokrete

    Muzika u Rusiji - Sovjetskom Savezu u XX vijeku - Stravinski,

    Prokofjev, Šostakovič, Hačaturjan, Skrjabin, Rahmanjinov (stilski anahronizam svog vremena)

    - Objašnjava pojam socrealizma

    - Poznaje istorijat ruskog baleta u izvođačkom smislu - proslavljene svjetske trupe Đagiljeva

    - Poznaje najbitnija stilska usmjerenja i

    - Sluša, analizira i

    upoređuje najbitnija ostvarenja navedenih kompozitora

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno - posljedične odnose društva, umjetnosti i muzike

    - Razvija efikasnost, marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, razvija pozitivnu orjentaciju prema zanimanju

    - Izrada hronoloških

    tabela za sva dešavanja u muzici XX vijeka:

    - Tabela do I svjetskog rata

    - Tabela između dva rata

    - Tabela poslije II svjetskog rata

    - 4. Skupna tabela

  • 26

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik predstavnike perioda poslije II svjetskog rata

    Muzika na južnoslovenskom području u XX vijeku - Najznačajnija

    stremljenja i najznačajniji predstavnici Srbije, Slovenije, Hrvatske

    Muzička kultura u Crnoj Gori između dva svjetska rata i poslije 1945. - Uočava stremljenja,

    puteva reprodukcije Muzika u Francuskoj, Italiji i Njema čkoj prije i poslije II svjetskog rata - Informiše se o djelu

    i nastojanjima Erika Satija i grupi Francuske šestorke, Žolivea, Buleza

    - Informiše se o nastojanjima Respigija, Picetija, Malipjerija i Kazele da restauriraju stare forme italijanske muzike, a potom Dalapikole, Petrasija, Menotija i Luiđi Nona, Hindemita, Kšeneka, Orfa, Štokhauzena, Ligetija, Kagela

    - Sluša, analizira,

    upoređuje i svrstava najznačajnija djela u odnosu na savremena evropska stremljenja

    - Upoređuje razvojne

    etape i tumači procese razvoja na osnovu poznatih činjenica

    - Sluša i analizira djela crnogorskih kompozitora

    - Sluša i analizira

    karakteristična djela navedenih kompozitora

    Češka moderna - Informiše se o

    karakteristikama stila Novaka, Suka, Leoša Janačeka, Martinua, Habe - tvorca četvrttonske muzike

    - Sluša i analizira

    karakteristična djela navedenih kompozitora

    - Razvija

    motivisanost, stiče samopouzdanje, razvija usmjerenost na razvoj ličnosti, razumijeva uzročno- posljedične odnose društva, umjetnosti

    - Izrada hronoloških

    tabela za sva dešavanja u muzici XX vijeka:

    - Tabela do I svjetskog rata

    - Tabela između dva rata

  • 27

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Integralni serijalizam i Mesijan - Informiše se o

    karakteristikama pravca i djelatnosti Mesijana

    Aleatorika - (Bulez – Štokhauzen) - Informiše se o

    karakteristikama pravca, uočava novu notaciju

    Poljska škola - (Lutoslavsk-

    Penderecki) Elektronska muzika - Upoznaje vrijeme i

    mjesta pojavljivanja glavnih predstavnika (Pariz - P. Šefer, Keln - H. Ajmert)

    - Predstavnici: Lutoslavski, Penderecki, Ligeti

    Tendencija razvoja muzike u drugoj polovini XX vijeka u Evropi i Americi - Informiše se o

    stremljenjima u muzici

    - Pravi repetitorijum po pravcima, a ne po sredinama odakle potiču

    - Upoznaje stremljenja Amerikanaca: Geršvina i upotrebe elemenata džeza u klasičnoj muzici- u tom smislu prisjeća se na predstavnike

    - Sluša i analizira

    karakteristična djela - Sluša i analizira

    karakteristična djela - Sluša, analizira i

    upoređuje simfonijska i vokalno-instrumentalna djela ova dva kompozitora sa drugim savremenicima

    - Uočava kvalitet,

    stilska stremljenja, zaoštrenost i jednostavnost izraza

    - Sluša i analizira karakterištična djela Lutoslavskog, Pendereckija, Ligetija

    - Sluša i upoređuje sa

    drugim savremenim stremljenjima

    - Sluša i upoređuje najznačajnija djela različitih pravaca

    i muzike - Razvija efikasnost,

    marljivost, preciznost, analitičnost, kritičnost

    - Razvija odnos prema suštini kao kvalitetu mišljenja i rada, razvija pozitivnu orjentaciju prema zanimanju

    - Tabela poslije II svjetskog rata

    - 4. Skupna tabela

  • 28

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik francuske šestorice: Mijoa, Stravinskog i drugih, Džona Kejdža i Čarlsa Ajvsa

    - Minimalizam i tzv.„nova jednostavnost“

    Džez muzika - Upoznaje istorijski

    razvoj i glavne predstavnike, stvaraoce i izvođače

    - Sluša, analizira i

    prati evoluciju formalno- harmonskih rješenja, podstilova i pravaca

    5. Okvirni spisak literature i drugih izvora - Sonja Marinković: Istorija muzike za II i III razred srednje muzičke škole; Istorija

    muzike za III i IV razred srednje muzičke škole, Zavod za izdavanje udžbenika i nastavnih sredstava, Beograd, 2003.

    - Josip Andreis: Povijest glazbe 1, 2, 3, 4, Mladost, Zagreb, 1976. - Dejan Despić: Muzički stilovi, Zavod za izadavanje udžbenika i nastavnih

    sredstava, Srpsko Sarajevo, 2004. - Džerald Abraham: Oksfordska istorija muzike 1,Clio, Beograd, 2001. - Džerald Abraham: Oksfordska istorija muzike 2,Clio, Beograd, 2002. - Džerald Abraham: Oksfordska istorija muzike 3, Clio, Beograd, 2004. - Norton Antology of Western Music (svi karakteristični notni primjeri od najranijeg

    doba do XX vijeka) - Arnold Schering: Geschighte der Musik in Beispielen (karakteristini primjeri od

    najranijeg perioda) - Manja Radulović-Vulić: Drevne muzičke kulture Crne Gore 1, 2, Muzička

    akademija, Cetinje, 2002. - Sonja Marinković: Istorija srpske muzike, Zavod za izdavanje udžbenika i

    nastavnih sredstava, Beograd, 2000. - Roger Kamien: Music an appreciation, McGaw-Hill Companiies, 1998. - Arnold Hauzer: Socijalna istorija književnosti i umjetnosti - Miloš Đurić: Istorija Helenske književosti (važno za grčku muziku); Zavod za

    izdavanje udžbenika i nastavnih sredstava, Beograd, 1988. - Marko Višić: Plutarh o muzici, Prosvjeta, Niš, Sfajros, Beograd 1997. - Đina Piskel: Opšta istorija umjetnosti 1, 2, 3, Vuk Karadžić, Beograd, 1974. - Muzička enciklopedija 1, 2, 3, Jugoslovenski leksikografski zavod, 1971. - Leksikon jugoslovenske muzike 1, 2, Jugoslovenski leksikografski zavod, 1984. 6. Materijalni uslovi za izvođenje nastave - CD player sa hi-fi pojačalom i zvučnicima; - DVD player; - video snimci i odgovarajuća aparatura; - partiture.

  • 29

    7. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika - izrada svih predviđenih hronoloških tabela uz usmeno obrazloženje svih

    elemenata u njoj – potrebno je da učenik povezuje, upoređuje, uočava i zaključuje;

    - najmanje jedna usmena provjera u toku klasifikacionog perioda. 8. Uslovi za napredovanje i završetak predmeta - pozitivna ocjena na kraju školske godine koja je izvedena iz ocjena sa usmenih

    provjera dobijenih tokom klasifikacionih perioda; - izrada svih hronoloških tabela. 9. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika - diplomirani muzikolog; - diplomirani kompozitor; - diplomirani dirigent; - diplomirani etnomuzikolog; - diplomirani muzičar. 10. Način prilagođavanja predmeta učenicima sa posebnim potrebama - program za izuzetno nadarene učenike; - individualna nastava; - nivo povećanih zahtjeva od 30% - 100% u zavisnosti od procjene nastavnika; - škola je u obavezi da obezbijedi posebne materijalno-tehničke uslove za rad sa

    ovakvim učenicima. 11. Povezanost predmeta

    Znanja Povezanost sa predmetom

    Predmet Znanja Istorijski razvoj muzičkih oblika kroz epohe

    Muzički oblici Poznavanje istorijata muzičkih oblika

    Istorijski razvoj polifone tehnike i formi

    Polifonija Prepoznavanje, razlikovanje, analiziranje manjih polifonih formi

    Istorijski razvoj muzičkih instrumenata

    Poznavanje muzičkih instrumenata

    Istorijski razvoj muzičkih instrumenata

    Razvoj muzičke kulture u Crnoj Gori

    Etnomuzikologija Uticaj i razvoj muzičkog folklora na umjetničku muziku u Crnoj Gori

    Poznavanje, definisanje, analiziranje karakteristika različitih muzičkih stilova

    Instrument - klavir Sviranje muzičkih djela različitih stilova

    Poznavanje, definisanje, analiziranje karakteristika različitih muzičkih stilova

    Kamerna muzika Sviranje muzičkih djela različitih stilova

    Poznavanje, definisanje, analiziranje karakteristika različitih muzičkih stilova

    Horsko pjevanje Pjevanje muzičkih djela različitih stilova

  • 30

    1.2.2. TEORIJA MUZIKE SA OSNOVAMA HARMONIJE 1. Naziv predmeta: TEORIJA MUZIKE SA OSNOVAMA HARMONIJE 2. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave

    Razred Vrste nastave

    Ukupno Teorija Vježbe Praktična nastava I 35 37 72 II III IV

    Ukupno 35 37 72 Teorijska nastava - odjeljenje se dijeli na grupe od 6 do 10 učenika Vježbe – odjeljenje se dijeli na grupe od 6 do 10 učenika 3. Opšti ciljevi nastave - Analitičko sagledavanje elemenata muzičke teorije u vezi sa drugim muzičkim

    disciplinama (harmonija, polifonija, muzički oblici...); - Upoznavanje zakonitosti osnova homofonog kompozicionog stila strogog i

    slobodnog stava.

  • 31

    4. Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: PRVI

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik - Nabraja, imenuje,

    opisuje, povezuje i razumijeva međusobne odnose elemenata koji čine muzički tok, odnosno, muzičko djelo

    - Rad u manjim grupama i individualno (kombinovano)

    1.Ritmika - Upoznaje pojmove: - Ravnomjerni i

    neravnomjerni ritam

    - Ritam kao

    karakteristična osnova melodije

    - Izoritmija i

    poliritmija (homofonija)

    - Komplementarni

    ritam (polifonija)

    - Definiše i

    prepoznaje ravnomjerni, odnosno neravnomjerni ritam u notnim primjerima

    - Definiše značaj

    ritmizacije za uobličenje melodije

    - Uočava i definiše tipične ritmičke srazmjere u brzom tempu, primjena kratkih notnih vrijednosti u brzom tempu, moguće ritmičke vrijednosti i odnosi u uslovima sporog tempa, nervozni ritam i neobični odnosi u novijoj muzici

    - Prepoznaje i

    definiše ritmičke odnose i njihove elemente u višeglasnom stavu

    - Definiše i

    prepoznaje izoritmiju i poliritmiju u notnom tekstu

    - Definiše i

    prepoznaje

    - Razvija sposobnost

    upoređivanja - Razvija analitičko

    razmišljanje - Razvija sposobnost

    snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

  • 32

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik - Ritmički naglasak

    komplemetarni ritam u notnom tekstu; dopisuje komplementarni ritam na zadatu ritmičku liniju

    - Definiše i

    prepoznaje ritmički naglasak u notnim primjerima i definiše njegov odnos sa melodijskim, odnosno metričkim naglaskom

    2.Metrika - Upoznaje pojmove: - Muzički metar - Metrički naglasci - Relativni naglasci - Metrička jedinica i

    jedinica brojanja - Melodijski i

    motivski naglasak - Polimetrija i

    ametrija

    - Prepoznaje i

    obilježava metričke naglaske u notnom tekstu

    - Prepoznaje i obilježava relativne naglaske u notnom tekstu

    - Definiše jedinicu brojanja u odnosu na naznačeni tempo na primjerima iz literature

    - Definiše razlike između metričke jedinice i jedinice brojanja u primjerima iz literature

    - Prepoznaje i definiše odnos melodijskog i metričkog naglaska u notnim primjerima

    - Prepoznaje i definiše elemente polimetrije i ametrije u notnom tekstu

    - Razvija sposobnost

    upoređivanja - Razvija analitičko

    razmišljanje - Razvija sposobnost

    snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

    3. Ljestvice - Nabraja i imenuje

    vrste ljestvica:

    - Upoređuje i

    pronalazi sličnost i

    - Razvija sposobnost

    upoređivanja

    - Rad u manjim

    grupama i

  • 33

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik - Dijatonske durske i

    molske ljestvice sa povisilicama i snizilicama; kvintni krug

    - Nazivi i hijerarhija ljestvičinih stupnjeva u duru i molu

    - Starocrkvene ljestvice (modusi)- vrsta i građa; novi modusi

    - Pentatonika - Cjelostepena

    ljestvica - Umanjena ljestvica - Hromatska

    ljestvica - Neke osobine

    ljestvice folklornog izvorišta (balkanski mol, ciganski mol, lidijski mol, ciganski dur, orijentalna ljestvica)

    - Enharmonske ljestvice

    razlike kod različitih ljestvičinih nizova i određuje njihove specifičnosti

    - Prepoznje i definiše ljestvičinu osnovu melodije

    - Sagledava ljestvičinu osnovu melodije u odnosu na muzički stil, kroz analizu primjera iz literature

    - Razvija sposobnost analitičkog razmišljanja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    individualno (kombinovano)

    4. Intervali - Povezuje odnos

    veličine i vrste intervala

    - Upoznaje pojmove:konsonantni i disonantni intervali;

    - Nabraja i imenuje

    konsonantne i disonantne intervale

    - Upoznaje razvoj odnosa konsonantnih i disonantnih intervala kroz istoriju

    - Upoznaje razrješenje disonantnih

    - Prepoznaje i

    definiše odnos veličine i vrste intervala

    - Prepoznaje i definiše intervale u notnom tekstu

    - Prepoznaje i definiše odnos konsonantnih i disonantnih intervala u notnom tekstu u odnosu na muzički stil

    - Definiše,

    prepoznaje i piše razrješenja disonantnih intervala, melodijski i

    - Razvija sposobnost upoređivanja

    - Razvija sposobnost analitičkog razmišljanja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim grupama i individualno (kombinovano)

  • 34

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik intervala, melodijski i harmonski

    Upoznaje pojmove: - Obrtaj intervala - Inverzija intervala - Intervali kao činioci

    melodije

    harmonski - Definiše i

    prepoznaje obrtaje intervala

    - Analizira primjere obrtajnog kontrapunkta

    - Definiše i prepoznaje inverziju intervala u notnom tekstu

    - Prepoznaje intervalsku osnovu melodije u djelima različih stilova

    5. Razni izrazi, skraćenice i oznake za tempo agogiku, dinamiku i artikulaciju - Nabraja, imenuje i

    opisuje 6. Ornamentika - Upoznavanje

    pojma i uloge - Ornamenti od

    jedne note (kratki predudari, različiti dugi predudari)

    - Ornamenti od dvije note (praltriler, mordent, šlajfer)

    - Grupeto - Triler

    - Prepoznaje i

    definiše razne izraze i druge oznake u notnom tekstu

    - Uočava značaj raznih izraza, skraćenica i oznaka za tempo, agogiku, dinamiku i artikulaciju u bližem određenju karaktera muzičkog djela koje se analizira, odnosno izvodi

    - Poznaje pravilnu

    interpretaciju - Prepoznaje i

    definiše ornamente u notnom tekstu

    - Upoređuje i pronalazi sličnosti i razlike

    - Poznaje pravilnu interpretaciju ornamenata u zavisnosti od vrste ornamenata i njihove pripadnosti određenom

    - Razvija sposobnost

    upoređivanja - Razvija sposobnost

    analitičkog razmišljanja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

  • 35

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik

    muzičkom stilu - Piše način

    izvođenja ornamenata

    7. Akordi - Nabraja i imenuje

    akorde tercne građe, dijatonskog i hromatskog tipa:

    - A)kvintakordi/obrtaji kvintakorda/ljestvični kvintakordi)

    - B)septakordi/obrtaji septakorda

    - C)nonakordi - Nabrajanje i

    imenovanje akorda drugih gradivnih intervala:

    - Sekundni akordi - klasteri

    - Kvartni akordi - Dvostruki i

    višestruki akordi - Upoznaje postavku

    akorda i njegove pojavne oblike u praksi

    - Prepoznaje i

    definiše vrste i oblike akorda u notnom tekstu, upoređuje i pronalazi sličnosti i razlike

    - Prepoznaje i definiše odnos konsonantnih i disonantnih akorda u notnom tekstu, u odnosu na muzički stil

    - Definiše upotrebu

    različitih tipova akorda u odnosu na muzički stil

    - Razvija sposobnost

    upoređivanja - Razvija sposobnost

    analitičkog razmišljanja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

    8. Osnove harmonije - Upoznaje pojmove:

    "tonalnost" i "tonalitet" (pojmovi i razlika), atonalnost

    - Upoznaje teorijske osnove tonaliteta

    - Upoznaje način ispoljavanja tonaliteta u melodiji

    - Upoznaje pojam harmonije kao stilskog i izražajnog elementa u muzici

    - Upoznaje način ispoljavanja tonaliteta u harmoniji

    - Nabraja i imenuje

    - Prepoznaje i

    definiše odnos između ljestvice i tonaliteta, upoređuje i pronalazi sličnosti i razlike

    - Uočava i

    prepoznaje elemente tonaliteta u melodiji

    - Uočava i

    prepoznaje elemente tonaliteta u

    - Razvija sposobnost

    upoređivanja - Razvija analitičko

    razmišljanje - Razvija sposobnost

    snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

  • 36

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik harmonske funkcije i njihove predstavnike

    - Harmonski obrti i

    kadence kao izraz tonaliteta

    - Nabraja, opisuje i

    imenuje: vanakordske tonove

    - Vantonalne akorde - Navodi, nabraja i

    objašnjava načine promjene tonaliteta

    - Opisuje i

    razumijeva slobodni i strogi harmonski stav

    harmoniji - Definiše pripadnost

    ljestvičinih akorda određenim harmonskim funkcijama

    - Prepoznaje i definiše autentični, potpuno autentični i plagalni obrt u notnim primjerima

    - Prepoznaje i definiše savršene, nesavršene kadence i polukadence u notnim primjerima

    - Prepoznje i

    definiše vanakordske tonove u melodiji

    - Prepoznaje vantonalne akorade i uočava njihovu ulogu u tonalitetu

    - Defniše vrste i načine promjene tonaliteta kroz analizu muzičkih primjera

    - Analizira strogi i slobodni harmonski stav (sličnosti, razlike)

    5. Okvirni spisak literature i drugih izvora - Dejan Despić: Teorija muzike, Zavod za izdavanje udžbenika i nastavnih

    sredstava, Beograd, 1997. - Dejan Despić: Harmonska analiza, Univerzitet umetnosti, Beograd, 1987. 6. Materijalni uslovi za izvođenje nastave - klavir kao osnovno sredstvo; - notni i zvučni primjeri autora različitih muzičkih stilova; - CD player. 7. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika - pismena provjera znanja (najmanje jednom u klasifikacionom periodu); - usmena provjera znanja (najmanje jednom u klasifikacionom periodu).

  • 37

    8. Uslovi za napredovanje i završetak predmeta - pozitivna ocjena na kraju školske godine koja je izvedena iz ocjena sa usmenih i

    pismenih provjera dobijenih tokom klasifikacionih perioda. 9. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika - diplomirani muzičar; - diplomirani kompozitor; - diplomirani dirigent; - diplomirani muzikolog; - diplomirani etnomuzikolog. 10. Način prilagođavanja predmeta učenicima sa posebnim potrebama - program za izuzetno nadarene učenike; - individualna nastava; - nivo povećanih zahtjeva od 30% - 100% u zavisnosti od procjene nastavnika; - škola je u obavezi da obezbijedi posebne materijalno-tehničke uslove za rad sa

    ovakvim učenicima. 11. Povezanost predmeta

    Znanja Povezanost sa predmetom

    Predmet Znanja Poznavanje, imenovanje ljestvica, intervala, akorda; Prepoznavanje i definisanje tonalne osnove u notnom tekstu. Poznavanje pojmova: muzički metar, metrička jedinica, jedinica brojanja, polimetrija, ametrija. Poznavanje pojmova: ravnomjerni i neravnomjerni ritam, izoritmija, poliritmija, komplementarni ritam

    Solfeđo

    Prepoznavanje ljestvica, intervala i akorda; Prepoznavanje i definisanje tonalne osnove notnog teksta koji se pjeva, odnosno svira; Zapisivanje, pjevanje i čitanje notnog teksta u različitim metričkim i ritmičkim vrstama i različitim tempima

    Poznavanje teorijske osnove tonaliteta, ispoljavanje tonaliteta u melodiji i u harmoniji; Prepoznavanje i definisanje funkcionalnih odnosa akorda u klasičnoj harmoniji; Ispoljavanje akorda u strogom i slobodnom stavu

    Harmonija

    Poznavanje teorijske osnove tonaliteta, ispoljavanje tonaliteta u melodiji i u harmoniji; Prepoznavanje funkcionalnih odnosa akorda u klasičnoj harmoniji; Ispoljavanje akorda u strogom i slobodnom stavu

    Poznavanje durskih, molskih i hromatskih ljestvica; Poznavanje akorda; Poznavanje ornamentike i raznih izraza i skraćenica vezanih za tempo, dinamiku, artikulaciju i agogiku

    Instrument- klavir

    Sviranje durskih, molskih i hromatskih ljestvica; Sviranje akorda; Poznavanje načina izvođenja različitih ornamenata; Prepoznavanje raznih izraza i skraćenica vezanih za tempo, dinamiku, artikulaciju i agogiku i njihovo odgovarajuće izvođenje

  • 38

    Znanja Povezanost sa predmetom

    Predmet Znanja Evidencija osnovnih pojmova Teorije muzike ima direktan upliv u domen determinisanja ukupnog korpusa osnovnog tumačenja muzičkog jezika uopšte; Ona predstavlja početni pojmovnik koji je u stvari početni kurs, u kome se sagledava obim i koncept sveukupne muzičke umjetnosti; Veći broj pojmova se detaljnije prezentuje u domenu Kompozicije; Opis pojmova iz oblasti Teorije muzike izučava samo najosnovnije kategorije pojmova bez značajnije obrade istih, za razliku od predmeta Osnovi komponovanja sa aranžiranjem

    Osnovi komponovanja sa aranžiranjem

    Evidencija osnovnih pojmova Kompozicije uopšte

    Opis pojmova

  • 39

    1.2.3. HARMONIJA

    1. Naziv predmeta: HARMONIJA

    2. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave

    Razred Vrste nastave

    Ukupno Teorija Vježbe Praktična nastava I II 24 48 72 III 24 48 72 IV 22 44 66

    Ukupno 70 140 210 Teorijska nastava - odjeljenje se dijeli na grupe od 6 do 10 učenika Vježbe - odjeljenje se dijeli na grupe od 6 do 10 učenika 3. Opšti ciljevi nastave - Upoznavanje homofonog kompozicionog stila u muzici; - Ovladavanje postavkom i vezivanjem akorda u strogom stavu po načelima

    standardnog, klasičnog harmonskog jezika; - Upoznavanje sredstava proširenja tonaliteta, vidova promjene tonaliteta i svih

    vrsta modulacija; - Osposobljavanje za praktično korišćenje stečenih znanja iz harmonije.

  • 40

    4. Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: DRUGI

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik Ispoljavanje akorda u muzičkom stavu - Upoznaje i

    analizira način ispoljavanja akorda u strogom stavu

    - Upoznaje i analizira način ispoljavanja akorda u slobodnom stavu

    - Upoznaje način postavke akorda u strogom stavu uz ilustrovanje i demonstraciju

    - Prepoznaje fakturu strogog i slobodnog stava na primjerima iz literature

    - Uočava razliku između strogog i slobodnog stava na primjerima iz literature

    - Prepoznaje akordske oblike u strogom i slobodnom stavu na primjerima iz literature

    - Razvija pozitivan

    odnos prema predmetu

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

    Trozvuci - Kvintakordi glavnih

    stupnjeva i njihovi obrtaji

    - Upoznaje i demonstrira način vezivanja kvintno srodnih i nesrodnih kvintakorda (stroga, slobodna i poluslobodna veza)

    - Kvintakordi glavnih stupnjeva (T, S, D)

    - Obrtaji kvintakorda glavnih stupnjeva:

    - Sekstakordi glavnih stupnjeva (T6, S6, D6)

    - Kvartsekstakordi glavnih stupnjeva

    - Kvintakordi sporednih stupnjeva i njihovi obrtaji

    - Upoznaje i demonstrira načine vezivanja tercno srodnih kvintakorda

    - Upoznaje ulogu i mjesto kvintakorda sporednih stupnjeva (VI, II, VII, III) i njihovih

    - Rješava šifrovani i nešifrovani bas uz poštovanje pravila vezivanja i vođenja glasova

    - Analizira intervalske skokove u melodiji pri različitom vezivanju akorda

    - Priprema se za harmonizaciju melodije u sopranu: analizira tonalnu osnovu melodije, oblik melodije, intervalska kretanja

    - Upoređuje različita rješenja istog zadatka

    - Razvija kritički odnos prema mogućim rješenjima

    - Identifikuje probleme:uočava zabranjena kretanja u melodiji i harmoniji

    - Ispravlja greške - Priprema se za

    - Razvija analitičnost

    i preciznost u ispunjavanju radnih zadataka

    - Razvija sposobnost predviđanja situacija i mogućih rješenja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

  • 41

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik obrtaja u harmonskim obrtima i demonstrira način vezivanja

    - Upoznaje i demonstrira načina harmonizacije moldura, prirodnog i melodijskog mola

    višeglasno pjevanje i sviranje zadataka

    - Svira harmonske obrte i kadence

    - Svira general-bas - Direktno

    harmonizuje na klaviru jednostavnija melodijska kretanja

    Vanakordski tonovi - Nabraja i definiše

    vanakordske tonove (jednostruke i višestruke) uz ilustrovanje i demonstraciju:

    - Zadržica - Prolaznica - Skretnica - Anticipacija - Pedalnog tona

    - Prepoznaje vanakordske tonove u primjerima iz literature i u zadacima šifrovanog basa

    - Rješava šifrovani i nešifrovani bas

    - Priprema se za harmonizaciju melodije u sopranu: analizira melodijska kretanja i određuje vanakordske tonove prema logičnim funkcionalnim odnosima

    - Upoređuje različita rješenja istog zadatka

    - Razvija kritički odnos prema mogućim rješenjima

    - Razvija analitičnost

    i preciznost u ispunjavanju radnih zadataka

    - Razvija sposobnost predviđanja situacija i mogućih rješenja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

    Četvorozvuci - Klasifikuje

    septakorde na glavne i sporedne

    - Septakordi glavnih stupnjeva i njihovi obrtaji

    - Nabraja i definiše glavne septakorde i njegove obrtaje:

    - D7 - II7 - VII7

    - Prepoznje septakorde i obrtaje u primjerima iz literature

    - Poštuje pravila razrješavanja kritičnih tonova kod septakorda, odnosno njihovih obrtaja u karakterističnim vezama

  • 42

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik - Upoznaje i

    demonstrira način postavke septakorda i njihovih obrtaja

    - Upoznaje mjesto i ulogu glavnih septakorda u harmonskim obrtima

    - Definiše kritične tonove i demonstrira načine njihovog razrješavanja

    - Septakordi sporednih stupnjeva i njihovi obrtaji

    - Nabraja i definiše sporedne septakorde i njihove obrtaje

    - (T7, III7, S7, VI7) - Poznaje mjesto i

    ulogu sporednih septakorda u harmonskim obrtima

    - Definiše kritične tonove i demonstrira načine njihovog razrješavanja

    Petozvuci - Dominantni

    nonakord i njegovi obrtaji

    - Upoznaje i demonstrira način postavke dominantnog nonakorda i njegovih obrtaja

    - Definiše kritične tonove i načine njihovog razrješavanja uz demonstraciju

    - Rješava šifrovani i nešifrovani bas

    - Primjenjuje septakorde, odnosno njihove obrtaje u harmonizaciji melodije u sopranu

    - Identifikuje probleme, i ispravlja greške

    - Prepoznaje

    nonakorde u primjerima iz literature

    - Rješava šifrovani i nešifrovni bas

    - Primjenjuje D9, i njegove obrtaje u harmonizaciji soprana

  • 43

    Razred: TREĆI Informativni ciljevi i

    sadržaji Formativni ciljevi Socijalizacijski

    ciljevi Preporuke za

    izvođenje nastave učenik učenik učenik

    Alterovani akordi - Upoznaje se sa

    klasifikacijom alterovanih akorda na akorde dijatonskog i akorde hromatskog tipa

    - Nabraja i definiše alterovane akorde dijatonskog i hromatskog tipa,

    - Nabraja i definiše funkcije alterovanih akorda sa tonalno stabilnim alteracijama:

    - sa alteracijom iv naviše (u duru i molu)

    - Sa alteracijom ii naviše (u duru)

    - Sa alteracijom ii naniže (u duru i molu)

    - Sa alteracijom iv naniže (u molu)

    - Višestruke alteracije

    - Nabraja i definiše alterovane akorde sa tonalno labilnim alteracijama:

    - Vantonalne d i vantonalni vii (varljiva i eliptična rješenja)

    - Vantonalne s i vantonalni ii

    - Varijantni iii, varijantni vi i polarni akordi

    - Definiše mjesto i ulogu alterovanih akorda u harmonskim obrtima

    - Upoznaje i demonstrira načine

    - Prepoznaje

    alterovane akorde dijatonskog i hromatskog tipa u primjerima iz literature i u zadacima šifrovanog basa

    - Razrješava alterovane tonove u alterovanim akordima dijatonskog i hromatskog tipa kroz izradu šifrovanog i nešifrovanog basa

    - Priprema se za harmonizaciju melodije u sopranu, analizira tonalnu osnovu i oblik melodije, uočava intervalska kretanja i alterovane tonove i određuje alterovane akorde za harmonizaciju

    - Upoređuje različita rješenja istog zadatka

    - Razvija kritički odnos prema mogućim rješenjima

    - Identifikuje probleme

    - Ispravlja greške - Svira general-bas - Svira jednostavne

    primjere dijatonske modulacije

    - Razvija

    analitičnost i preciznost u rješavanju problema

    - Razvija sposobnost predviđanja situacija i mogućih rješenja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

  • 44

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik razrješenja alterovanih akorda dijatonskog i hromatskog tipa

    Vidovi promjene tonaliteta - Nabraja i analizira

    vidove promjene tonaliteta

    - Upoznaje pojam i

    vrstu modulacije - Upoznaje princip

    dijatonske modulacije

    - Upoznaje sredstva i način izvođenja dijatonske modulacije

    - Definiše zajedničke akorde u odnosu na srodnost tonaliteta

    - Tonaliteti i grupe - Tonaliteti ii grupe - Tonaliteti iii grupe - Tonaliteti iv grupe

    - Prepoznaje

    dijatonsku modulaciju, mjesto, sredstva i način njenog izvođenja u primjerima iz literature i u zadacima šifrovanog basa

    - Vježba i demonstrira načine izvođenja dijatonske modulacije u zadacima šifrovanog i nešifrovanog basa

    - Priprema se za harmonizaciju melodije u sopranu, analizira tonalnu osnovu i oblik melodije, uočava modulacioni prelaz u melodiji, definiše novi tonalitet na osnovu melodijskog kretanja, novih predznaka i kadence

    - Prepoznaje pogodno mjesto i akord za preznačenje

    - Identifikuje problem i ispravlja greške

    - Svira general- bas - Svira jednostavne

    primjere dijatonske modulacije

    - Razvija analitičnost

    i preciznost u rješavanju problema

    - Razvija sposobnost predviđanja situacija i mogućih rješenja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

  • 45

    Razred: ČETVRTI Informativni ciljevi i

    sadržaji Formativni ciljevi Socijalizacijski

    ciljevi Preporuke za

    izvođenje nastave učenik učenik učenik

    Hromatska modulacija - Upoznaje princip

    hromatske modulacije

    - Upoznaje sredstva i načine izvođenja hromatske modulacije:

    - Promjena sklopa trozvuka dijatonskog tipa

    - Promjena sklopa četvorozvuka dijatonskog i hromatskog tipa

    - Preznačenje alterovanih akorda dijatonskog tipa

    - Preznačenje alterovanih akorda hromatskog tipa

    - Tercna srodnost

    - Prepoznaje mjesto,

    sredstva i načine izvođenja hromatske modulacije u primjerima iz literature i u zadacima šifrovanog basa

    - Poznaje, vježba i demonstrira izvođenje različitih načina hromatske modulacije u zadacima šifrovanog i nešifrovanog basa

    - Upoređuje sve vrste hromatske modulacije

    - Upoređuje dijatonsku modulaciju sa hromatskom modulacijom izvedenom pomoću preznačenja alterovanih akorda

    - Priprema se za harmonizaciju melodije: analizira tonalnu osnovu i oblik melodije, uočava modulacioni prelaz u melodiji, definiše novi tonalitet na osnovu melodijskog kretanja, novih predznaka i kadence

    - Prepoznaje adekvatno mjesto i sredstva hromatske modulacije

    - Upoređuje različita rješenja istog zadatka

    - Razvija kritički

    - Razvija analitičnost

    i preciznost u rješavanju problema

    - Razvija sposobnost predviđanja situacija i mogućih rješenja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualni (kombinovano)

  • 46

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik odnos prema mogućim rješenjima jednog zadatka

    - Identifikuje problem, ispravlja greške

    - Svira general-bas - Svira jednostavne

    primjere hromatske modulacije

    Enharmonska modulacija - Upoznaje princip

    enharmonske modulacije

    - Upoznaje sredstva i načine izvođenja enharmonske modulacije:

    - Enharmonizam umanjenog septakorda

    - Enharmonizam prekomjernog trozvuka

    - Enharmonizam male septime (D7 i tvrdo umanjeni septakord)

    - Prepoznaje mjesto,

    sredstva i načine enharmonske modulacije kroz analizu primjera iz literature i u zadacima šifrovanog basa

    - Poznaje, vježba i demonstrira različite načine enharmonske modulacije u zadacima šifrovanog i nešifrovanog basa

    - Priprema se za harmonizaciju melodije soprana, analizira tonalnu osnovu i oblik melodije, uočava modulacioni prelaz u melodiji i definiše novi tonalitet na osnovu melodijskog kretanja, novih predznaka i kadence

    - Prepoznaje adekvatno mjesto i sredstvo enharmonske modulacije i njeno izvođenje

    - Upoređuje različita rješenja istog

    - Razvija analitičnost

    i preciznost u rješavanju problema

    - Razvija sposobnost predviđanja situacija i mogućih rješenja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

  • 47

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik zadatka

    - Razvija kritički odnos prema mogućim rješenjima jednog zadatka

    - Identifikuje problem, ispravlja greške

    - Svira general-bas - Svira jednostavne

    primjere enharmonske modulacije

    5. Okvirni spisak literature i drugih izvora - Dejan Despić: Harmonija sa harmonskom analizom, Zavod za izdavanje udžbenika

    i nastavnih sredstava, Beograd, 2002. - Dejan Despić: Harmonska analiza, Univerzitet umetnosti, Beograd, 1987. - Mirjana Živković: Harmonija za i II razred srednje škole, Zavod za izdavanje

    udžbenika i nastavnih sredstava, Beograd, 2004. - Mirjana Živković: Harmonija za III i IV razred srednje škole, Zavod za izdavanje

    udžbenika i nastavnih sredstava, Beograd, 2004. - Vlastimir Peričić: Harmonija (skripta I i II), Zajednica muzičkih i baletskih škola

    Srbije, Beograd, 2004. - Marko Tajčević: Harmonija, udžbenik za muzičke škole, Zavod za izdavanje

    udžbenike i nastavnih sredstava, Beograd, 1972. 6. Materijalni uslovi za izvođenje nastave - klavir kao osnovno sredstvo. 7. Obavezni načini provjeravanja i ocjenjivanja znanja učenika - usmena provjera znanja (najmanje jednom u klasifikacionom periodu); - pismena provjera znanja (najmanje jednom u klasifikacionom periodu). 8. Uslovi za napredovanje i završetak predmeta - pozitivna ocjena na kraju školske godine koja je izvedena iz ocjena sa usmenih i

    pismenih provjera dobijenih tokom klasifikacionih perioda.

    9. Profil stručne spreme nastavnika i stručnih saradnika - diplomirani kompozitor; - diplomirani muzikolog; - diplomirani etnomuzikolog; - diplomirani dirigent; - diplomirani muzičar. 10. Način prilagođavanja predmeta učenicima sa posebnim potrebama - program za izuzetno nadarene učenike; - individualna nastava; - nivo povećanih zahtjeva od 30%-100% u zavisnosti od procjene nastavnika;

  • 48

    - škola je u obavezi da obezbijedi posebne materijalno-tehničke uslove za rad sa ovakvim učenicima.

    11. Povezanost predmeta

    Znanja Povezanost sa predmetom

    Predmet Znanja Poznavanje teorijske osnove tonaliteta; Ispoljavanje tonaliteta u melodiji i harmoniji; Prepoznavanje i definisanje funkcionalnih odnosa akorda u klasičnoj harmoniji; Ispoljavanje akorda u strogom i slobodnom stavu

    Teorija muzike sa osnovama harmonije

    Poznavanje teorijske osnove tonaliteta; Ispoljavanje tonaliteta u melodiji i harmoniji; Prepoznavanje i definisanje funkcionalnih odnosa u klasičnoj harmoniji; Ispoljavanje akorda u strogom i slobodnom stavu

    Sviranje harmonskih obrta na klaviru Solfeđo

    Prepoznavanje harmonskih obrta po zvuku

    Harmonizovanje melodije u obliku rečenice i perioda Muzički oblici

    Definisanje i analiziranje građe rečenice i perioda; Uloga harmonije u muzičkom obliku

    Prepoznavanje funkcije akorda u tonalitetu, mjesta i sredstava promjene tonaliteta

    Poznavanje harmonskih stilova

    Poznavanje, uočavanje i identifikacija harmonskih sredstava karakterističnih za različite stilske epohe

    Harmonski parametar u dvodjelnoj strukturi muzičko-formalne cjeline kao osnovne male muzičke forme podrazumijeva jednostavni koncept harmonskih obrta, i oni defacto predstavljaju model u kome se harmonski parametar identifikuje kao nosilac kreiranja muzičke ideje; Iz predmeta Harmonija preuzimaju se znanja iz domena funkcionalnih značenja harmonskih struktura, karakteristike njihovih veza (obrta) i specifične odlike i pojedini izuzeci koji izlaze iz okvira dursko-molskog tonalnog sistema

    Osnovi komponovanja sa aranžiranjem

    Melodijsko-harmonsko- ritmički parametri u dvodjelnoj strukturi

  • 49

    1.2.4. POLIFONIJA

    1. Naziv predmeta: POLIFONIJA

    2. Broj časova po godinama obrazovanja i vrstama nastave

    Razred Vrste nastave

    Ukupno Teorija Vježbe Praktična nastava I II 25 47 72 III 36 36 72 IV

    Ukupno 61 83 144 Teorijska nastava - odjeljenje se dijeli na grupe od 6 do 10 učenika Vježbe – odjeljenje se dijeli na grupe od 6 do 10 učenika 3. Opšti ciljevi nastave - Poznavanje tehničko-stilskih osobenosti vokalne i instrumentalne polifone tehnike

    komponovanja; - Osposobljavanje učenika za komponovanje jednostavnijih polifonih formi; - Osposobljavanje učenika za analizu i interpretaciju jednostavnih polifonih formi.

  • 50

    4. Sadržaji/Standardi znanja predmeta/Operativni ciljevi Razred: DRUGI

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik 1.Osnovi vokalnog kontrapunkta - Polifonija/kontrapu

    nkt - (poznaje pojam i

    obrazlaže ga) - Polifonija–

    homofonija (povezuje i upoređuje dvije tehnike komponovanja ilustrovanjem)

    - Istorijski razvoj

    polifone tehnike od prvobitne zajednice do renesanse (opisuje i povezuje elemente, načine polifone tehnike i forme koje se javljaju u ovom periodu)

    - Madrigal/misa/mote

    t (upoznaje forme, razumijeva zakonitosti i specifičnosti)

    - Osnovne

    karakteristike vokalne polifonije (poznaje i povezuje elemente)

    - Modusi - (imenuje, povezuje

    i obrazlaže) - Kontrapunktska

    melodija (opisuje, ilustruje, pojašnjava, demonstrira)

    - Prepoznaje i

    razlikuje različite kompozicione tehnike (zvučno i analitički)

    - Prepoznaje, razlikuje, analizira, oblikuje jednostavne vokalne polifone forme iz ovog perioda ili njihove elemente

    - Analizira forme sa

    uočavanjem i definisanjem polifonih elemenata i uočavanjem specifičnosti

    - Prepoznaje i

    razlikuje osnovne zakonitosti vokalne polifone tehnike komponovanja (analitički)

    - Prepoznaje moduse

    (zvučno i iz notnog primjera)

    - Analizira, komponuje stilske melodije na modalnoj osnovi

    - Razvija sposobnost

    upoređivanja - Razvija sposobnost

    analitičkog razmišljanja

    - Razvija sposobnost snalaženja u složenim situacijama

    - Razvija kreativnost - Poštuje pravila

    - Rad u manjim

    grupama i individualno (kombinovano)

  • 51

    Informativni ciljevi i sadržaji Formativni ciljevi

    Socijalizacijski Ciljevi

    Preporuke za izvođenje nastave

    učenik učenik učenik 2.Dvoglasni kontrapunkt - Razumijeva,

    poja�