mga sinaunang sibilisasyon

  • View
    17.027

  • Download
    17

Embed Size (px)

DESCRIPTION

 

Text of mga sinaunang sibilisasyon

  • 1. MGASINAUNANGSIBILISASYON

2. Ang R e b o l u s y o n g N e o l I t I k o angnaging dahilan ng malaking pagbabago sa estilong pamumuhay ng mga tao. Mula sa pangangaso ng mga hayop at pag-iiponng mga prutas natuto ang mga tao na magtanim. Sa kaalaman sa A g r I k u lt u r a nagmulaang ibat ibang uri ng pagbabago sa daigdig. Dahil sa Agrikultura yumabong ang mga grupotungo sa pagiging isang sibilisasyon. Ang S I b I l I s a s y o n ay isang mataas na uring lipunan kung saan may pagkakabaha-bahagiang mga gawain. Karamihan sa mga Sibilisasyon ay nabuo satabing ilog. 3. MGA SINAUNANGSIBILISASYON SAMESOPOTAMIA 4. Sa A s y a unang umusbong ang mga unangSibilisasyon partikular na angpinakamatanda sa mga ito -- ang mgasibilisasyon sa M e s o p o t a m i a . isang malaking rehiyon sa pagitan ng ilogTigris at Euphrates. Ang Mesopotamia ay nangangahuluganglupain sa pagitan ng dalawang ilog. Sa lugar na ito unang tumubo angsibilisasyon kung kaya t tinawag din itong Kubkuban ng Sibilisasyon Ang malalaki at sinaunang sibilisasyonay dito umusbong. 5. Mapa ng Mesopotamia 6. ANG MGA SUMERIAN Ang unang grupo na naninirahan saMesopotamia noong 4000 B.C. Sila ay nanggaling sa mga bundok sa hilagang-silangan na ngayon ay I r a n at naninirahan sabahagi ng Mesopotmia na ngayon ay I r a q. Sila ay naharap sa isang malupit na kalagayan atklima. Hinarap nila ito at ginawan ng paraan. gumawa sila ng dike at kanal upang magsilbingpuntahan ng tubig. Ginamit din nila ang tubig ng ilog upangmatustusan ng panubig ng kanilang pananim. 7. Nagtayo sila ng mga lungsod estado na maysariling pamumuno at kalayaan. Pinamumunuan ito ng mga haring-parina may kapangyarihang espiritwal atpulitikal. Ang kanilang mga bahay , palasyo at temploay yari sa mga bloke ng luwad o clay napinatuyo. Z I g g u r a t ang tawag sa mga templona ipinatayo nila sa paraang piramide. Ang mga lungsod estado nila ay nagingsentro ng sibilisasyon sa rehiyon. Nakabuo sila ng sistema ng p a g s u s u l a t. 8. Z I G G U R A T 9. C U N E I F O R M -> Ang sistema ngpagsusulat na naimbento ng mga Sumerian. Sa mga tabletang luwad nila itinala angmga trasaksiyong pangnegosyo sapagtatalang ito nagsimula ang isinulat nakasaysayan ng tao. Pinapahalagahan din nila ang edukasyon. Pangunahing itinuturo nila ay ang pagsusulatupang ang mga ito ay maging tagatala ngmga pangyayari sa kanilang lungsod estado. Sila rin ang unang bumuo ng unang mga aklatng kasaysayan , tula at mga kwento. Dahil walang iisang lider ang maraminglungsod estado ay nagkaroon ng pagtatalona nauwi sa digmaan nasiyang nagpahina sakanila. 10. C U N E I F O R M 11. ANG IMPERYO NGAKKADIA Habang humihina ang mga lungsod estado ng mgaSumerian ay unti-unti namang lumalakas angkatabi nito ang kaharian ng Akkadia. Ito ay pinamumunuan ni haring S a r g o n . 2300B.C. ay sinakop niya ang mga Sumerian. Napagkaisa niya ang ang mga lungsod estado atlumawak ang kanyang imperyo mula Golpo ngPersia hanggan Dagat Mediterranean. Sentralisado ang pamahalan ni Sargon. 12. S A R G O N 13. Kalaunan ay tinanggap at ginayanila ang sistemang Sumerian saedukasyon , teknolohiya , literatura atpaniniwalang panrelihiyon. Sa pagkamatay ni Sargon ay pawangmahihina na mga lider ang pumalit sakanya. Di nagtagal ang imperyo umabotlamang ito ng 150 taon. Muling nalugmok sa kaguluhan angimperyo dahil sa kawalan ng isangmalakas na lider. 14. ANG KAHARIAN NG BABYLONIA Sa pagpasok ng 2000B.C. ay sinakop ng mgasimitikong taga Syria ang Mesopotamia. BABYLON -> ginawa nilang kabisera ngkanilang kaharian. SUMULABUM -> ang unang naging hari nitoH A M M U R A B I Ikaanim na hari ng Babylonia noong 1792B.C. Pinalawak niya ang teritoryo ng kaharian sapamagitan ng pananakop ng mga teritoryo sapaligid nito. Dahil dito naging isang imperyo angBabylonia sa pamumuno ni Hammurabi. 15. H A M M U R A B I 16. Naging isang mabuting pinuno si Hammurabi sakanyang nasasakupan. Hindi niya pinakialaamanang mga umiiral nasistemang panrelihiyon at tradisyon ng mga tagaMesopotamia. Nakipagkalakalan din siya sa mga karatigkaharian. Sinuportahan din niya ang sining at literatura. Pinakamainam at pinakatanyag na nagawa niHammurabi ay pagtipon, pagkolekta , pag-organisa at pagsulat ng mga batas na kikilalaninat sundin ng kanyang mga nasasakupan. Ang mga batas na ito ay nakilala bilang Koda ngBatas ni Hammurabi na nakasulat sa isangmalaking tipak na bato na may habang higit sadalawang metro. 17. Dahil dito kinilala siya bilangDakilang Tagapagbigay ng Batas saBabylonia Ang batas na ito ay mayroong higit sa280 ang bilang. Tumutukoy ito sa lahat ng aspeto ngpamumuhay ng mga Babylonian mula sakrimen , pagnenegosyo, relihiyon , pag-aasawa , pag-aari ng mga gamit atlupa , at iba pang aspeto. Ito ay may prinsipyong mata sa matao ngipin sa ngipin 18. KODA NG BATAS NI HAMMURABI 19. ANG IMPERYONG ASSYRIAN Sapagkamatay niHammurabi ayhuminaangkaharianngBabyloniaatbumagsaknoong1370B.C.sakamayngmgaAssyrian. Angmgaitoaymagigting namandirigma nagumamitngkakaibangtaktikaatestilosapakikipaglaban. Gumamitsilangkarwahe nahinihilangkabayoatsandatangbakal. Tiglath-Pileser ->isangmagitingnalidernoong1115B.C.sinakopniyaang Babylonia , Syria atPhoenicia atginawaniyangImperyoangAssyria. 20. Tiglath-Pileser III -> lalonglumawak ang teritoryo ngAssyria sa kanyang pamumuno. Idinagdag niya ang Armenia atEhipto sa kanyang tertoryo. A S H U R B A N P A L -> HULINGHARI NG MGA ASSYRIAN NANAGTATAG NG PINAKAUNANGAKLATAN SA KASAYSAYAN. Gayunman tulad ng mga naunangImperyo t kaharian aybumagsak din ito sa kamay ngibang mananakop. 21. T I G L A T H P I L E S E R III 22. A S H U R B A N I P A L 23. AKLATAN NI ASHURBANIPAL 24. ANG IMPERYONG CHALDEANSa pagsapit ng 700B.C. ay bumagsak ang mgaAssyrian sa kamay ng mga C h a l d e a ngrupong semitiko mula sa Arabia.N e b u c h a n e z z a r -> ang namuno saImperyo noong 604 B.C. at higit niya itongpinalawak.Sinakop niya ang Jerusalem , Syria atEhipto.Ipinatayo niya ang Hanging Gardens ofBabylonNa naging isa sa pitong kamanghaan ng daigdig. 25. N E B U C H A D N E Z Z A R 26. HANGING GARDENS OF BABYLON 27. MGAKONTRIBUSYONNGMESOPOTAMIASA SIBILISASYON 28. 1. SISTEMA NGPAGSUSULAT Sila ang nakaimbento ng unangsistema ng pagusulat .C U N E I F O R M Iniukit nila sa tabletang bato angmga simbolo. Ginamit ito ng mga ibat ibangsibilisasyon sa Mesopotamia. 29. 2. MGA MAGAGARANG GAWANG ARKITEKTURAAng kanilang magagaranggawang sining ay makikita sakanilang mga aklatan , hardin, templo , paaralan , palasyo atiba pang istruktura.1. Z I G G U R A T2. HANGING GARDENS OF BABYLON3. Aklatan ni ashurbanipal 30. 3. PAGKAKALOOB NGISANG SISTEMA NG BATASAT KATUTURANMakikita ito sa pagkakaroonnila ng mga batas tulad ngKODA NG BATAS NIHAMMURABI 31. 4. PAG-UNLAD NGAGRIKULTURAHigit nilang napaunlad ang Agrikulturasa pagka-imbento ng araro nanakapagpabilis at nagpaunlad sa sistema ngpagtatanim sa bukid.Paggawa ng kanal na daluyan ng tubigtungo sa kanilang mga pananim. 32. 5. PAGSULONG SA TAKTIKA ATSISTEMANG MILITAR Ang kanilang paggamit ngMoog o Fortrees . karwaheng pandigma aynakapagpataas ng antasng taktika at sistemangmilitar. 33. 6. KATANGI-TANGING SISTEMA NGPANINIWALA AT RELIHIYONKabilang sa kanilang paniniwala angmaramihang diyos.Paniniwala sa Astrolohiya na pag-aaral ng Ugali at Tadhana ng mgatao gamit ang Zodiac signs. 34. 7. GRUPO NG PANITIKAN Kinapalooban ito ng mga kuwentongepiko at mga kasabihan ng kanilangkultura.EPIKO NI GILGAMESHtumatalakay sa maalamat na bayani ngMesopotamia na si Gilgamesh at kaibigannitong si Enkido at isang malakihangpagbaha na tulad sa Bibliya. 35. MGASINAUNANGSIBILISASYONSA INDUS 36. Isa sa mga sinaunang sibilisasyon ay tumubo samay bahagi ng subkontinente ng India. Noong una hindi pa nakakakita ng maramingebidensiya ukol sa sibilisasyong ito. Nang lumaon ay nakatagpo sa lugar ng mgalumang bloke na nagpatunay ngpagkakaroon ng sibilisasyon sa lugar. Sa pagpatuloy na paghuhukay ay natuklasan angmaraming istruktura at tirahan ngisang sinaunang sibilisasyon ng mga tao. Dalawang lungsod ang natagpuan dito angMOHENJO-DARO at HARAPPA. 37. Harrapa 38. Mohenjo-Daro 39. SIMULA NGSIBILISASYONG INDUSNOMADSAng unang naninirahan sa Lambak ng Indus mula sa bahagi ngSumeria.3000-2500B.CTinatayang mayroon ng malalaking komunidad sa lambak na ito sakasalukuyang lugar ng Punjab,India.Ang lambak ay higit na pinagpala kaysa karatig lugar dahil sa suplayng tubig mula sa Ilog Indus , putik namagagamit sa pagawa ng mga bloke at kahoy 40. ARKITEKTURA AT PLANONGPANLUNGSOD Mataas ang antas ng arkitektura sasibilisasyon ng Indus. Ang mga lungsod ng Mohenjo-Daro atHarappa ay mayroon nang mga pader napangharang sa mga kalaban at mababangis nahayop. Mayroong mga sistemang pangtrapiko angmga daan at kalye at nahahati ang isanglungsod sa labindalawang malalaking bloke olugar. Mayroong malaking pampublikong paliguan. 41. KABAHAYAN Ang mga bahay dito ay kakikitaan ngmataas na antas ng teknolohiya. Ang pagkagawa nito ay itinutugma saklima ng lugar. Ang mga bahay dito ay mayroong mgapalikuran at mga napapalamutiang mgaupuan. Mayroon ding sistema ngpatubigan mula sa mga bahay tungo samga kanal sa mga kalye. 42. MGA SELYO NGPANGANGALAKAL Isa sa kahanga-hangang naiwan ng sibilisasyon saIndus ay ang mga selyo ng pangangalakal. Ginagamit ito sa pagbigay tanda sa mgaprodukto. Mayroon itong ibat ibang larawan tulad ng disenyong baka at elepante. Ang mga inskripsiyon na nakaukit dito ay hindi parin nauunawaan ng mga arkeologo hanggang sakasalukuyan. 43. Selyo ng pangangalakal 44. PAGDATING NG MGA ARYAN Hindi malinaw kung ano ang dahilan ngpagbagsak ng sibilisasyon sa Lambak ng Indus. Sinasabi ng mga mananaliksik ay marahilisang malakas na lindol , pagbahang malakassa Ilog Indus o kaya namay sa pagsalakay ngmga Aryan. Tunay na sumalakay ang mga Aryan ngunithindi parin mapapatunayan kung sila angdahilan ng pagbagsak ng sibilisasyon sa Indus. Ito ay dahil walang anumang paglaban na