Click here to load reader

Gazetka Szkolna Wydanie Specjalne

  • View
    0

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of Gazetka Szkolna Wydanie Specjalne

Dzie 1 kwietnia, Prima Aprillis w innych krajach przyjmuje róne nazwy. W
karach anglojzycznych nazywany jest „Dniem Gupców” (April Fools’ Day lub All
Fools’ Day), we Francji „Dzie kwietniowej ryby” (Jour du poisson d’avril), w
Szwecji "Polowanie na gupca" (Hunt the gowk Day), na Liwie „Dzie
kamcy” (Melagio diena), w Portugalii „Dzie kamstwa” (Dia da mentira), w Rosji
Nr 3/02/2020 Str. 4
Czy wiesz, ile obecnie jest jzyków na wiecie?
Który z alfabetów jest najkrótszy i ile chiskich znaków musisz zna, by przeczyta
chisk gazet?
Celem twórcy jzyka byo
stworzenie neutralnego i atwe-
nikacji midzynarodowej.
chester w Wielkiej Brytanii.
Wedug bada Uniwersytetu w
Manchesterze na terenie tego
miasta mona usysze nawet
trudniejszych do nauki jzy-
do adnej grupy jzykowej. W
jzyku baskijskim wystpuj
Dotychczas zostaa przetuma-
naczeciej tumaczone ksiki
tematyk Hans Freudenthal
opracowa jzyk przeznaczony
potetycznymi cywilizacjami
ryjskich - Gomerze – funkcjo-
ych odlegociach.
jzyków. Okoo 2400 zagroo-
okoo miliard ludzi. Jzykiem
dzi, 350 milionów - hiszpa-
skim.
najmniej 2000 z nich.
Najwicej jzyków funkcjonu-
wej i Afryce. Na tym ostatnim
kontynencie naukowcy wyró-
urzdowych: afrikaans, angiel-
suazi, tsonga, tswana, venda,
im. Obroców Radiostacji AK w Rembertowie w Warszawie
27.02.2020
Midzynarodowy Dzie Jzyka Ojczystego to wito ustanowione w czasie 30.
Sesji Konferencji Generalnej UNESCO 17 listopada 1999 roku i obchodzone corocznie
21 lutego.
wito upamitnia wydarzenia w miecie Dhace (obecnie stolica Banglade-
szu), gdzie w 1952 roku piciu studentów uniwersytetu zgino podczas pokojowej
demonstracji, w trakcie której domagali si nadania jzykowi bengalskiemu statu-
su jednego z dwóch jzyków urzdowych w Bengalu Wschodnim, nalecym wów-
czas do Pakistanu. Oficjalnie rzd Pakistanu ogosi bengalski jzykiem urzdo-
wym w 1956 roku, po wielu latach sporów, a 21 lutego to obecnie wito narodowe
w Bangladeszu.
narodowego Dnia Jzyka Ojczystego jest promocja wielojzycznoci oraz zwrócenie
uwagi na chronienie rónorodnoci jzykowej, bezporednio zwizanej z problemem
CIEKAWOSTKI, FAKTY I MITY O JZYKU POLSKIM
Na caym wiecie po polsku mówi okoo… 50 mln ludzi! Oczywicie wikszo
z nich mieszka w Polsce, ale due polskojzyczne spoecznoci znajdziemy równie m.in.
w USA, Kanadzie, Wielkiej Brytanii, Izraelu, Argentynie, Brazylii i Biaorusi. Z osobami
mówicymi po polsku moemy te spotka si w Danii, Estonii, Serbii czy… Nowej Ze-
landii. :)
Jzyk polski naley do grupy jzyków sowiaskich, podobnie jak rosyjski, ukra-
iski, czeski czy serbski. I chocia midzy polskim, a jzykami naszych wschodnich i po-
udniowych ssiadów znajdziemy wiele podobiestw, to czasami moemy natrafi na
tzw. „faszywych przyjació”, czyli sowa, które brzmi podobnie, ale maj zupenie od-
mienne znaczenia. Przykadowo, polski „frajer” (naiwny, atwo dajcy si oszuka czo-
wiek) ma niewiele wspólnego z czeskim „frajerem” (przystojniak, amant, chopak). :)
Uwaga-uwaga! Faszywych przyjació znajdziemy te w niesowiaskich jzykach, np.
angielskie „ordinary” (pl. zwyczajny) brzmi podobnie do polskiego „ordynarny”, które
oznacza „wulgarny”. :)
Pierwsze znane pene zdanie po polsku pochodzi z Ksigi Henrykowskiej z 1270
roku i dotyczy opisu ycia codziennego w ówczesnych czasach. M mówi do ony: „Daj,
a ja pobrusz, a ty poczywaj” (w wolnym tumaczeniu: „Odpocznij Kochanie, dzisiaj ja
Nr 3/02/2020 Str. 2
Ci co jzyk polski kochaj...
Pewnego razu, w pewnym miasteczku przy ulicy Pszczókowskiej 3 zebray si , rz ,ó, u, h i ch. - Otwieram posiedzenie Sejmu - powiedziao dononie CH. - Witam wszystkich uczestników naszego spo- tkania - przywitao si Ó. - Jaki dzi mamy temat panie CH?- zapytao RZ - Dzisiaj bdziemy rozwaa nad tym, czy w ogóle my jako litery polskiego alfabetu jestemy pisane w wyrazach poprawnie - zaczo powa- nie i kontynuowao dalej- - Ludzie nas nie szanuj, wedug niektórych nie powinnymy istnie, dzieci w szkoach do- staj ze oceny z dyktand!. Caa sala zamara. - Ale czy tylko dzieci nie stosuj si do zasad ortografii? - spytao cicho U. - Niestety nie – odpowiedziao gono -Doroli te nas nie lubi, gdyby nie korektory tekstu w komputerach to nie raz ani dwa bymy si czerwieniy ze wstydu, widzc w tekcie za- miast który to „ktury” lub zamiast óty to „rzuty”. Sama bym nie wiedzia jak to przeczy- ta stwierdzio . - No nie! Nie moemy do tego dopuci, aby uywali nas niepoprawnie – wrzasno Ó. - No to co robimy? - zapytao H. - Czas zrobi reklam spoecznociow promu- jc zasady ortograficzne - powiedziao dono- nie i stanowczo .
Wszystkim literom obecnym na spotka- niu spodoba si ten pomys i przystpiy ocho- czo do pracy. Zaczy wymyla fabu rekla- my, obradom nie byo koca. Skoczyo si ostatecznie na tym, e litery zrezygnoway z reklamy na rzecz programu telewizyjnego ska- dajcego si z kilku odcinków, którego gospo- darzem za kadym razem miaa by inna „trudna” litera. Celem programu miao by dotarcie do wiadomoci modego widza w kwe- stii poprawnego stosowania zasad ortograficz- nych. Program zatem musia by na tyle intere- sujcy, aby przytrzyma widza 30 minut przed ekranem telewizora. Wymyliy wic, aby dzieci i modzie przesyay opowiadania dotyczce ich indywidulanych dowiadcze zwizanych z ortografi. Te dzieci, których opowiadana bd najciekawsze, bd miay szanse opowiedzie je widzom bezporednio przed kamer. Zwycizca otrzyma cenne nagrody, w tym sownik orto- graficzny.
Program cieszy si olbrzymim zainte- resowaniem, powstao kilkadziesit odcinków programu. Wyoniono i ogoszono zwycizc caego cyklu. Zosta nim Jakub z Pacanowa.
Historia, któr przedstawi powinna by inspiracj dla tych, którzy z ortografia s „na bakier.
Jakub nie przywizywa, absolutnie adnej wagi do nauki ortografii. Kiedy jego rówienicy uczyli si reguek ortograficznych on wola poczyta fora spoecznociowe. Nie ze wszystkim co byo tam napisane si zgadza, wobec czego czasami nawet pisa swoje opinie na dany temat. Jak atwo si domyle,co drugi wyraz by z bdem, dlatego czytajce te komentarze osoby czasami w artobliwy a czasami w bezporedni sposób daway mu do zrozumienia, e powinien co z t ortografi zrobi. Nie przejmowa si tym zbytnio do czasu, kiedy jego najlepsza koleanka z klasy Ania, zacza by aktywna na tym samym forum. Skojarzya szybko, e niejaki Jakub XXXX to jej kolega z klasy. Sama zacza pi- sa do Kuby, aby sprawdzi w sowniku orto- graficznym wtpliwoci. Kuba zawstydzi si bardzo i sta si cud. Co odblokowao si w jego gowie i postanowi zrobi co z jego pro- blem, gdy bardzo mu zaleao na kontynowa- niu znajomoci z Ani. Uczy si, uczy zasad orograficznych, ale bez wikszego efektu. Wi- dzc te zmagania ortograficzne kolegi, Ania nie moga pozosta obojtna. Opowiedziaa mu o magicznej krainie zwanej Ortolandi, w której nawet najcisze przypadki znajduj pomoc. Widzc o problemach Kuby, rodzice wykupili mu w ramach prezentu urodzinowe- go 3- tygodniowy pobyt w krainie,w której króloway „trudne litery”. Z kad z nich Kuba porozmawia osobicie, dowiedzia si w ja- kich wyrazach lubi przebywa i w ssiedz- twie, których liter czuj si najlepiej. Rozma- wiali tak caymi godzinami a Kuba nawet nie zorientowa si, e w czasie tych zwykych niby rozmów zacz poprawnie stosowa do- td obce dla niego zasady ortografii.
Turnus edukacyjny szybko min i pora bya wraca. Kuba otrzyma dyplom mi- strza ortografii, który do dzi wisi nad jego ókiem. Skoczya si gehenna z ortografi. Teraz to Kuba udziela porad ortograficznych kolegom na forach. Ania bya dumna z kolegi, e zakoczy w yciu etap „nieuka ortogra- ficznego”. W nagrod zorganizowaa dla Ku- by huczne przyjcie a zabawie nie byo koca.
A mora z tej bajki jest taki, e wy- starczy tylko chcie zapozna si z polskimi zasadami pisowni trudnych wyrazów, by szybko zacz je poprawnie stosowa. Nie taka ortografia straszna jak j opisuj. A na tym przyjciu ja te byam miód i wod
piam
Str. 3
Mtwa i mtew
Obie formy s poprawne, ale kada z nich co innego znaczy i kada ma ustalon,
niezmienn posta.
MTWA (nie „mtew”) to stworzonko – morski gowonóg o obym wyduonym
ciele i dziesiciorgu ramion.
MTEW (nie: „mtwa”), zdrobniale MTEWKA, to przyrzd kuchenny – drewnia-
ne mieszado o dugim trzonku zakoczonym drewnian gwiazdk lub rozetk. MTWI (nie
„mtwy”) uywamy do rozbetywania jajek, MTWI (nie „mtw”) mieszamy ciasto
na naleniki, krochmal albo zsiade mleko, dlatego te jedn lub dwie MTWIE (nie
„mtwy”) dobrze mie w podrcznej szufladzie.
To wanie od rozmcania, czyli MCENIA, wzia swoj nazw MTEW. Nato-
miast MTWA – zwierztko – uzyskaa tak nazw w polszczynie przez przeksztacenie
sowa MTEW i skojarzenie ksztatu stworzonka z ksztatem mieszadeka: dugie ciao
MTWY zwieczone majtajcym si dziesiciorgiem ramion przypominao polskim przy-
rodnikom dugi trzonek MTWI zakoczony wieloramienn gwiazdk.
KUPI KOTA W WORKU
Kto pierwszy kupi kota w worku i dlaczego? Jeli wierzy literaturze, to pierw-
szym, który da si oszuka, kupujc co bez obejrzenia, by pechowy kunierz zamie-
rzajcy naby zajca od Dyla Sowizdrzaa (albo Dyla Sowirzaa) – ju na pocztku
XVI w. Patron literatury sowizdrzalskiej, figlarz i zbytnik Dyl Sowizdrza (niem. Dyl
Ulenspiegel albo Till Eulenspiegel) sprzeda owemu kunierzowi nie zajca, tylko sie-
dzcego w worku kota, ubranego w zaszyt skór zajcz. (Niespena 500 lat póniej
takiego kota – ale ju bez
w o r k a – „sprzeda”
nam w „Misiu” Stanis aw
Bareja).