Centrum Studi£³w Antymonopolowych i Regulacyjnych ... Centrum Studi£³w Antymonopolowych i Regulacyjnych

  • View
    1

  • Download
    0

Embed Size (px)

Text of Centrum Studi£³w Antymonopolowych i Regulacyjnych ... Centrum Studi£³w...

  • Rajmund Molski

    Doktor habilitowany nauk prawnych, profesor nad- zwyczajny Uniwersytetu Szczecińskiego. Kierow- nik Katedry Prawa Gospodarczego Publicznego Wydziału Prawa i Administracji USz. Współpracuje z Centrum Studiów Antymonopolowych i Regula- cyjnych WZ UW. Specjalizuje się w publicznym prawie gospodarczym, w tym zwłaszcza w prawie ochrony konkurencji. Autor m.in. monografii: Admi- nistracyjnoprawna regulacja obrotu towarowego z zagranicą (2001) oraz Prawo antymonopolowe w obliczu globalizacji. Kierunki rozwoju (2007).

    Z recenzji wydawniczych: Praca prof. R. Molskiego […] zasługuje generalnie na wysoką ocenę, mając na uwadze pionierski w nauce polskiej charakter rozprawy oraz prezento- waną w niej perspektywę globalną. […] Autor trafnie identyfikuje kluczowe problemy badawcze, stawia właściwe hipotezy oraz wyciąga trafne na ogół wnioski z prowadzonych badań. Choć […] zdaje się prezentować umiarko- wanie pozytywną opinię w kwestiach promowania narodowych czempionów […], to wnioski w tym zakresie poprzedza gruntowną i krytyczną analizą tego zjawiska. […] Rekomenduję tę pozycję nie tylko prawnikom zainteresowanym prawem gospodarczym, ale także osobom odpowiedzialnym za kształt poli- tyki gospodarczej w Polsce. Lektura książki prof. R. Molskiego może bowiem przyczynić się do wypracowania w przyszłości właściwego kształtu państwo- wego wsparcia dla polskich przedsiębiorstw oraz do uniknięcia wielu błędów wcześniej popełnionych w tym obszarze w innych jurysdykcjach. Tym samym pieniądze podatników będą wykorzystane bardziej efektywnie i prorozwojowo.

    Prof. dr hab. Sławomir Dudzik Wydział Prawa i Administracji UJ

    R. Molski dokonał trafnego wyboru kluczowych problemów badawczych, postawił właściwe hipotezy oraz wyciągnął trafne wnioski z przeprowadzo- nych badań. Zwraca uwagę wyważony charakter Jego wywodów, mani- festujący się m.in. w umiarkowanie pozytywnej ocenie polityki i praktyki promowania narodowych czempionów. Można bowiem zgodzić się z autorem […], że budowanie pozycji gospodarczej współczesnych państw (w tym Polski) na promowaniu narodowych czempionów nie jest strategią […], która zrekompensuje negatywne skutki ograniczania presji konkurencyjnej, a w  konsekwencji np. wzrost cen. [W] określonych okolicznościach pro- mowanie czy wspieranie wiodących przedsiębiorstw może przyczynić się do wzrostu dobrostanu konsumentów, a nawet dobrobytu w ogóle, o  ile polityka państwa w tym zakresie nie będzie […] realizowała interesów gru- powych. Z tego przede wszystkim powodu książka R. Molskiego powinna być przedmiotem uważnej lektury władz publicznych realizujących politykę gospodarczą i politykę konkurencji, a także samych przedsiębiorców.

    Prof. dr hab. Tadeusz Skoczny Wydział Zarządzania UW

    17ISBN 978-83-63962-84-5

    Centrum Studiów Antymonopolowych i Regulacyjnych

    Podręczniki i Monografi e

    Rajmund Molski

    Prawne i ekonomiczne aspekty polityki promowania

    narodowych czempionów

    Warszawa 2015 Prawne i ekonomiczne aspekty polityki promowania narodowych czempionów

    66-15 CARS Prawne i ekonomiczne - Molski - okladka.indd 166-15 CARS Prawne i ekonomiczne - Molski - okladka.indd 1 10/12/15 7:23 AM10/12/15 7:23 AM

  • Prawne i ekonomiczne aspekty polityki promowania

    narodowych czempionów

  • Centrum Studiów Antymonopolowych i Regulacyjnych Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego

    Sześćdziesiąta publikacja Programu Wydawniczego CARS

    Seria: Podręczniki i Monografie (17)  

    Redaktor serii: prof. dr hab. Tadeusz Skoczny

    Centrum Studiów Antymonopolowych i  Regulacyjnych (CARS) www.cars.wz.uw.edu.pl CARS powstało w 2007 r. jako grupa badawcza, w skład której wchodzili pracownicy naukowi Wydziału Zarządzania UW, innych wydziałów UW i innych uczelni polskich. W dorobku CARS szczególne miejsce zajmują publikacje książkowe (łącznie 15) oraz periodyki. Od 2008 r. CARS wydaje anglojęzyczne czasopismo naukowe pn. Yearbook of Antitrust and Regulatory Studies (YARS) (www.yars.wz.uw.edu.pl), którego cztery ostatnie numery są już w pełni międzynarodowe. Od 2013 r. wyda- jemy także polskojęzyczny internetowy periodyk pn. internetowy Kwartalnik Anty- monopolowy i Regulacyjny (iKAR www.ikar.wz.uw.edu.pl), wychodzący od 2015 r. w dwóch seriach – „Serii Antymonopolowej” i „Serii Regulacyjnej”. Poza działalno- ścią wydawniczą, CARS prowadzi także badania naukowe i świadczy usług doradcze w formie ekspertyz zleconych przez władze publiczne lub przedsiębiorców, ale dostępnych publicznie ze strony www.cars.wz.uw.edu.pl/ekspertyzy. CARS organizuje także konferencje naukowe o wymiarze międzynarodowym (np. ASCOLA Confe- rence Warsaw 2014 (www.ascola-conference-warsaw.2014.wz.uw.edu.pl) lub krajo- wym (np. 1. Polski Kongres Prawa Konkurencji 2015 (www.1pkpk.wz.uw.edu.pl). CARS prowadzi również działalność edukacyjną i szkoleniową, oferuje m.in. stu- dia podyplomowe (www.aris.wz.uw.edu.pl) i Otwarte Seminarium Doktoranckie. Współpracuje też z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) oraz polskimi organami regulacyjnymi (UKE, URE, UTK, ULC i KRRiT). W uznaniu dorobku z lat 2007–2014, z dniem 1.10.2014 r. CARS zostało przekształ- cone w odrębną – podległą bezpośrednio Dziekanowi – jednostkę organizacyjną o charakterze naukowo-badawczym, zajmującą się ekonomią i prawem ochrony konkurencji i regulacji sektorowych. CARS kontynuuje i intensyfikuje działalność na wszystkich ww. polach badawczych i doradczych w obszarze ochrony konkurencji i konsumentów oraz w sektorach infrastrukturalnych.

  • Rajmund Molski

    Prawne i ekonomiczne aspekty polityki promowania

    narodowych czempionów

    Warszawa 2015

    Wydawnictwo Naukowe Wydziału Zarządzania

    Uniwersytetu Warszawskiego

  • Publikacja dofinansowana ze środków Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Szczecińskiego

    Recenzenci: Prof. dr hab. Sławomir Dudzik Katedra Prawa Europejskiego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego Prof. dr hab. Tadeusz Skoczny Samodzielny Zakład Europejskiego Prawa Gospodarczego Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego

    Korekta i redakcja: Hanna Januszewska

    Projekt okładki: Dariusz Kondefer

    © Copyright by Wydawnictwo Naukowe Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego and Rajmund Molski

    ISBN: 978-83-63962-84-5

    WYDAWCA: Wydawnictwo Naukowe Wydziału Zarządzania

    Uniwersytetu Warszawskiego 02-678 Warszawa, ul. Szturmowa 1/3

    Tel. (+48-22) 55-34-164 E-mail: jjagodzinski@mail.wz.uw.edu.pl

    www.wz.uw.edu.pl

    SKŁAD I ŁAMANIE: Dom Wydawniczy ELIPSA,

    00-189 Warszawa, ul. Inflancka 15/198 Tel./faks (+48-22) 635-03-01; (+48-22) 635-17-85

    E-mail: elipsa@elipsa.pl; www.elipsa.pl

    DYSTRYBUCJA Księgarnia Ekonomiczna

    02-094 Warszawa, ul. Grójecka 67 Tel. (+48-22) 822-90-42; faks (+48-22) 823-64-67

    E-mail: info@ksiegarnia-ekonomiczna.com.pl

  • Pogłoski o zmierzchu polityki promowania narodowych czempionów

    są mocno przesadzone. Autor (parafraza słynnego bon motu M. Twaina)

    Czempionów kreują konkurencyjne rynki, nie publiczne władze.

    P.A. Geroski

  • Spis treści

    Wykaz akronimów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11

    Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15

    Rozdział I. Pojęcie i typologia narodowych czempionów . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 1.1. Pojęcie narodowych czempionów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 1.2. Typologia narodowych czempionów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23

    Rozdział II. Motywacje i uzasadnienia polityki promowania narodowych czempionów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 2.1. Motywacje i uzasadnienia polityczno-strategiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25 2.2. Motywacje i uzasadnienia ekonomiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31

    2.2.1. Korzyści dużej skali przedsiębiorstw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 2.2.2. Argument raczkującego przemysłu

    (protekcjonizmu wychowawczego) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 2.2.3. Względy strategicznej polityki handlowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39 2.2.4. Względy strategicznej polityki konkurencji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40

    Rozdział III. Krytyka polityki promowania narodowych czempionów . . . . . . 49 3.1. Krytyka imperatywu rynków globalnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49 3.2. Krytyka dużej skali przedsiębiorstw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 49 3.3. Problemy w typowaniu przedsiębiorstw do roli narodowych

    czempionów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54 3.4. Korelacja między polityką promowania narodowych czempionów

    a poziomem korupcji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 3.5. Komplikacje polityki promowania narodowych czempionów

    w sferze stosunków międzynarodowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 61 3.6. Kolizja polityki p